Εξάρθρωση επιχειρήσεων με «βιτρίνες» που αξιοποιούν την ΤΝ

Τα τελευταία δυόμισι χρόνια, έχουμε δημοσιεύσει αναφορές για πολλούς από τους τρόπους με τους οποίους κακόβουλοι παράγοντες προσπάθησαν να χρησιμοποιήσουν τα μοντέλα μας για κυβερνοεπιθέσεις, συγκαλυμμένες επιχειρήσεις επιρροής (IO), απάτες και άλλες παραβιάσεις των Πολιτικών χρήσης μας. Δημοσιεύουμε αυτές τις αναφορές για να ενημερώνουμε τις ρυθμιστικές αρχές, άλλες εταιρείες του κλάδου μας και την ευρύτερη κοινωνία για τις προσπάθειες αξιοποίησης της ΤΝ από κακόβουλους παράγοντες που παρατηρούμε, και για να αναδεικνύουμε τις ευπάθειες που προσπαθούν να εκμεταλλευτούν.

Πρόσφατα αποκλείσαμε δύο επιχειρήσεις επιρροής —μία από τη Ρωσία και μία από το Ιράν— που χρησιμοποιούσαν τα μοντέλα μας σε συνδυασμό με πιο παραδοσιακές τεχνικές και τεχνολογίες για να υποστηρίξουν περίτεχνα στημένες «βιτρίνες». Χρησιμοποιούσαν αυτές τις βιτρίνες για να διοχετεύουν στα κοινά-στόχους τους γεωπολιτικά μηνύματα σχετικά με συγκρούσεις, αποκρύπτοντας την πραγματική προέλευσή τους. Η ιρανική επιχείρηση διέθετε επτά πλαστές ταυτότητες «δημοσιογράφων», τις οποίες χρησιμοποιούσε για να προτείνει εκτενή άρθρα σε μικρά και μεσαία διαδικτυακά μέσα ανά τον κόσμο· η ρωσική επιχείρηση φαίνεται ότι είχε προσεταιριστεί ανυποψίαστους ανθρώπους στη Λατινική Αμερική για να λειτουργούν επιτόπου μια «δεξαμενή σκέψης».

Και οι δύο επιχειρήσεις ήταν πολυδιάστατες, δοκιμάζοντας διαφορετικές τακτικές για να πετύχουν τους στόχους τους. Εκτός από εκτενή άρθρα, η ιρανική επιχείρηση δημιουργούσε μαζικά σχόλια για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, κυρίως για θέματα σχετικά με τον πόλεμο ΗΠΑ–Ιράν. Εκτός από τον έλεγχο της «δεξαμενής σκέψης», η ρωσική επιχείρηση δημιουργούσε πλαστά «διαρρεύσαντα» έγγραφα και κείμενα για ηχητικά, ορισμένα από τα οποία εντοπίσαμε να διαδίδονται στο διαδίκτυο. Και οι δύο επιχειρήσεις έκαναν επίσης εκτεταμένη χρήση της ΤΝ για τη σύνταξη εσωτερικών αναφορών (στη ρωσική επιχείρηση αυτή ήταν η συχνότερη χρήση)· και στις δύο περιπτώσεις, οι συντελεστές χρησιμοποιούσαν αμφισβητήσιμες ή απροκάλυπτα παραπλανητικές μεθοδολογίες για να υπερβάλλουν ως προς την αποτελεσματικότητα των διαχειριστών.

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο αυτών των επιχειρήσεων είναι ότι έμοιαζαν πολύ με σύνθετες επιχειρήσεις επιρροής της εποχής πριν από την ΤΝ, αλλά χρησιμοποιούσαν την ΤΝ για να διευκολύνουν ορισμένες ροές εργασίας. Οι πλαστές δημοσιογραφικές ταυτότητες της ιρανικής επιχείρησης θύμιζαν την ανύπαρκτη δημοσιογράφο «Άλις⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) Ντόνοβαν⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο)», μια βιτρίνα της ρωσικής στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών, της οποίας άρθρα δημοσιεύτηκαν σε διάφορα δυτικά μέσα το 2016–2017. Το 2020, άτομα που συνδέονταν με παλαιότερη δραστηριότητα της ρωσικής Υπηρεσίας Έρευνας Διαδικτύου λειτουργούσαν ένα ψευδεπίγραφο «ειδησεογραφικό» μέσο με την ονομασία «PeaceData⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο)», το οποίο προσέλκυε ανυποψίαστους δημοσιογράφους από όλο τον κόσμο για να γράφουν γι’ αυτό.

Οι επιχειρήσεις αυτές ξεχώριζαν επίσης για τη δυνητική εμβέλειά τους. Με βάση την κλίμακα διάδοσης⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) των επιχειρήσεων επιρροής, που τις βαθμολογεί από το 1 (χαμηλότερο) έως το 6 (υψηλότερο), θα κατατάσσαμε τη ρωσικής προέλευσης επιχείρηση στην Κατηγορία 5. Είναι η πρώτη επιχείρηση Κατηγορίας 5 που εξαρθρώσαμε από τότε που αρχίσαμε να δημοσιεύουμε αναφορές. Η ιρανικής προέλευσης επιχείρηση έφτασε στην Κατηγορία 4. Και οι δύο κατάφεραν να περάσουν το περιεχόμενό τους (το οποίο δεν είχε παραχθεί εξ ολοκλήρου από τα μοντέλα μας) σε καθιερωμένα μέσα ενημέρωσης, αντί να το αναρτούν απλώς στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αυτό συνάδει με ένα μοτίβο που έχουμε παρατηρήσει στις 30 συγκαλυμμένες επιχειρήσεις επιρροής που αποκαλύψαμε τα τελευταία δυόμισι χρόνια: οι επιχειρήσεις που προσπαθούν να περάσουν το περιεχόμενό τους σε πραγματικά μέσα ενημέρωσης, αντί να βασίζονται στη διανομή μέσω πλαστών λογαριασμών στα κοινωνικά δίκτυα, τείνουν να έχουν τη μεγαλύτερη δυνητική εμβέλεια και αντίκτυπο.

Πίνακας των 30 επιχειρήσεων επιρροής που έχουμε αποκαλύψει από τις αρχές του 2024, με αξιολόγηση βάσει της κύριας μεθόδου διανομής (μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ιστότοπος της επιχείρησης, δημοσιεύσεις σε τρίτα μέσα) και της βαθμολογίας στην κλίμακα διάδοσης. Οι επιχειρήσεις που χρησιμοποιούσαν περισσότερες από μία μεθόδους διανομής, όπως τη λειτουργία ιστοτόπου και την προώθησή του στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ταξινομούνται βάσει της μεθόδου που φαινόταν να αποτελεί τον πυρήνα της επιχείρησης.

Η ΤΝ μπορεί να προσφέρει σε τέτοιες επιχειρήσεις με βιτρίνες μεγαλύτερη κλίμακα δράσης, αποδοτικότητα, γλωσσική ευχέρεια και συντακτική ικανότητα. Οι διαχειριστές μπορούν να αξιοποιήσουν αυτά τα πλεονεκτήματα για να εκμεταλλευτούν ανυποψίαστα θύματα, όπως εργαζομένους ή υπευθύνους σύνταξης, και να διοχετεύσουν το περιεχόμενό τους σε κοινά που αγνοούν ποιος κρύβεται πίσω του ή ποια είναι τα κίνητρά του. Αυτές οι επιχειρήσεις αναδεικνύουν επίσης πόσο σύνθετα και εξελιγμένα αξιοποιούν οι κακόβουλοι παράγοντες πλαστές ταυτότητες και οργανισμούς για να πετύχουν τους στόχους τους. Η κατανόηση των ευπαθειών που εκμεταλλεύονται οι κακόβουλοι παράγοντες σε αυτές τις προσπάθειες, καθώς και του τρόπου με τον οποίο οι ευπάθειες αυτές μπορούν να τους εξασφαλίσουν κοινό και εμβέλεια, θα είναι καθοριστική για τη διατήρηση ισχυρών μηχανισμών άμυνας στους οργανισμούς.

Ωστόσο, ο συγκαλυμμένος χαρακτήρας αυτών των επιχειρήσεων με βιτρίνες τις καθιστά και ιδιαίτερα ευάλωτες στην υπεύθυνη δημοσιοποίηση της δράσης τους. Τόσο η «Άλις Ντόνοβαν» όσο και το «PeaceData» σταμάτησαν τη δραστηριότητά τους μετά την αποκάλυψή τους. Γι’ αυτό, δημοσιεύοντας αναφορές για αυτές τις επιχειρήσεις με βιτρίνες, στόχος μας είναι να διευκολύνουμε την περαιτέρω έρευνα και εξάρθρωσή τους — και να δυσκολέψουμε τη συνέχισή τους.

Παράγοντες ρωσικής προέλευσης που διεξάγουν εκστρατείες επιρροής σε όλη τη Λατινική Αμερική.

Αποκλείσαμε μια ομάδα λογαριασμών ChatGPT που προέρχονταν από τη Ρωσία. Χρησιμοποιούσαν το ChatGPT για διάφορες εργασίες σχετικές με συγκαλυμμένες επιχειρήσεις επιρροής που στόχευαν χώρες σε όλη τη Λατινική Αμερική. Μεγάλο μέρος αυτής της δραστηριότητας φαινόταν να αποσκοπεί στην υπονόμευση της φήμης της Ουκρανίας στην περιοχή, αλλά ορισμένες ενέργειες φαίνονταν να στοχεύουν στον επηρεασμό των τοπικών πολιτικών εξελίξεων, ιδίως στην Αργεντινή και τη Βολιβία. Οι περισσότεροι διαχειριστές έδιναν προτροπές στα ρωσικά· ένας έδινε προτροπές στα ισπανικά, αλλά παρ’ όλα αυτά φαινόταν να βρίσκεται στη Ρωσία. Έχουμε κοινοποιήσει πληροφορίες για αυτή την υπόθεση στις αρμόδιες αρχές.

Οι διαχειριστές χρησιμοποιούσαν το ChatGPT για τρεις κύριες εργασίες: τη σύνταξη εσωτερικών αναφορών για τις δραστηριότητές τους (και για δραστηριότητες τρίτων που θα μπορούσαν πειστικά να παρουσιάσουν ως δικές τους επιτυχίες), τη δημιουργία περιεχομένου για τις επιχειρήσεις τους και τη σύνταξη αναφορών για τις επιδόσεις μιας αυτοαποκαλούμενης «ερευνητικής πλατφόρμας» στη Λατινική Αμερική, με την ονομασία Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών (SRC). Φαίνεται ότι έλεγχαν το SRC μέσω μιας πλαστής ταυτότητας με το όνομα «Μία Κλαρκ»· εμπνευσμένοι από αυτό το όνομα, ονομάσαμε την επιχείρηση «Σκοτεινή Κλαρκ». Επειδή δεν επιτρέπουμε την πρόσβαση στα μοντέλα μας από τη Ρωσία, χρησιμοποιούσαν VPN για να συνδέονται στις υπηρεσίες μας.

Στις εσωτερικές αναφορές τους, οι διαχειριστές ισχυρίζονταν ότι είχαν διαδώσει κατασκευασμένες ιστορίες σε όλη τη Λατινική Αμερική για να υπονομεύσουν την Ουκρανία ή τοπικούς ηγέτες. Ορισμένες από αυτές τις κατασκευασμένες ιστορίες έχουν αποδοθεί από ερευνητές ανοικτών πηγών⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) σε έναν ρωσικό φορέα⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) γνωστό ως «Πολιτολογία» ή «Η Εταιρεία», ο οποίος φέρεται να αποτελεί διάδοχο του Ομίλου Βάγκνερ και άλλων οργανισμών που ίδρυσε ο Ρώσος ολιγάρχης Γεβγκένι Πριγκόζιν. Οι διαχειριστές ζητούσαν επίσης από τα μοντέλα μας να μεταφράσουν ή να εξηγήσουν δημοσιεύματα για την Πολιτολογία και τη Βάγκνερ, πολύ συχνότερα απ’ ό,τι για οποιοδήποτε άλλο δίκτυο ρωσικής προέλευσης.

Αυτή η επιχείρηση ξεχώριζε για δύο λόγους. Πρώτον, φαίνεται ότι κατάφερε να προσεταιριστεί άτομα στη Λατινική Αμερική για να εργαστούν στο SRC. Οι αναφορές των Ρώσων διαχειριστών για το SRC μνημόνευαν αποφάσεις για ζητήματα όπως οι μισθολογικές κλίμακες, οι προσλήψεις και οι απολύσεις, υποδηλώνοντας ότι έλεγχαν τον φορέα και δεν συνεργάζονταν απλώς μαζί του. Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι οι εργαζόμενοι του SRC στη Λατινική Αμερική δεν γνώριζαν πως εργάζονταν για μια ρωσική ομάδα. Σε αντίθεση με μια άλλη «δεξαμενή σκέψης» συνδεδεμένη με τη Ρωσία, την οποία αποκαλύψαμε πρόσφατα, το SRC φαίνεται να παρήγαγε κυρίως πρωτότυπο περιεχόμενο μέσω του προσωπικού που είχε προσεταιριστεί. Πρόκειται για την πιο σύνθετη απόπειρα λειτουργίας μιας βιτρίνας που έχουμε εξαρθρώσει τα τελευταία δυόμισι χρόνια.

Δεύτερον, ορισμένα στοιχεία από ανοικτές πηγές υποδηλώνουν ότι οι κατασκευασμένες ιστορίες της «Σκοτεινής Κλαρκ» διαδόθηκαν αρκετά ώστε να προκαλέσουν ελέγχους γεγονότων⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) και επίσημες διαψεύσεις⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο), ένδειξη ενός βαθμού διείσδυσης που ξεπερνά κάθε άλλη επιχείρηση επιρροής που εξαρθρώσαμε τα τελευταία δύο χρόνια. Μια κατασκευασμένη ιστορία που η επιχείρηση ισχυρίστηκε ότι διοχέτευσε στο Περού τροφοδότησε ακόμη και δημόσιες εντάσεις μεταξύ Ουκρανίας και Πολωνίας.

Η κύρια χρήση του ChatGPT από τους διαχειριστές ήταν η σύνταξη και επικαιροποίηση εσωτερικών αναφορών προς έναν άγνωστο προϊστάμενο. Αυτές οι τακτικές αναφορές περιέγραφαν προσπάθειες διεξαγωγής συγκαλυμμένων εκστρατειών επιρροής σε όλη τη Λατινική Αμερική. Κάλυπταν τρεις κύριους άξονες δράσης: προσπάθειες δυσφήμισης της Ουκρανίας και υπονόμευσης της στρατολόγησης για τις ουκρανικές ένοπλες δυνάμεις· προσπάθειες παρέμβασης στην εσωτερική πολιτική ορισμένων χωρών, ιδίως της Βολιβίας και της Αργεντινής· και τη διαχείριση του SRC. Στις περισσότερες περιπτώσεις, δεν παρατηρήσαμε τους κακόβουλους παράγοντες να χρησιμοποιούν τα μοντέλα μας για να δημιουργήσουν περιεχόμενο για τις εκστρατείες, παρά μόνο για να συντάξουν αναφορές γι’ αυτές (οι λίγες εξαιρέσεις περιγράφονται παρακάτω⁠).

Οι αναφορές περιείχαν πολλές λεπτομέρειες για τις τακτικές, φωτίζοντας τον τρόπο με τον οποίο η επιχείρηση επιδίωκε να υπονομεύσει την Ουκρανία και ορισμένους εθνικούς ηγέτες, ιδίως τους προέδρους της Αργεντινής, της Βολιβίας και του Ισημερινού. Ορισμένες περιέγραφαν προσπάθειες παραπλάνησης ντόπιων ώστε να προβούν σε ενέργειες που οι διαχειριστές θα μπορούσαν να εργαλειοποιήσουν· άλλες περιέγραφαν πλαστές «διαρροές» που οι διαχειριστές ισχυρίζονταν ότι είχαν διαδώσει.

Σε δύο περιπτώσεις, τα στοιχεία συνδέουν τους διαχειριστές με δημοσιεύματα για την «Πολιτολογία». Οι διαχειριστές ανέφεραν ότι το 2024 διεξήγαγαν δύο εκστρατείες με στόχο τον πρόεδρο της Αργεντινής, Χαβιέρ Μιλέι. Πρώτον, δήλωσαν ότι διέδωσαν μια ψευδή είδηση πως ο Μιλέι είχε αγοράσει για τους σκύλους του περιλαίμια Cartier διακοσμημένα με πολύτιμους λίθους. Δεύτερον, ισχυρίστηκαν ότι πλήρωσαν ντόπιους για να κάνουν γκράφιτι κατά του Μιλέι στο Μπουένος Άιρες. Βάσει εγγράφων που διέρρευσαν, και οι δύο αυτές ενέργειες έχουν δημοσίως⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) αποδοθεί⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) στην «Πολιτολογία» και στην «Εταιρεία».

Πολύ περισσότερες κατασκευασμένες ιστορίες δεν είχαν συνδεθεί στο παρελθόν με ρωσικές επιχειρήσεις επιρροής. Για παράδειγμα, οι διαχειριστές ισχυρίστηκαν ότι τον Μάιο του 2026 δημιούργησαν μια πλαστή διεύθυνση email που εμφανιζόταν να ανήκει στην Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης στη Λίμα του Περού. Τη χρησιμοποίησαν για να δώσουν εντολή στα σχολεία της περιφέρειας να διοργανώσουν εκδηλώσεις αφιερωμένες στην Ουκρανία κατά την εθνική Ημέρα Πολιτισμικής και Γλωσσικής Πολυμορφίας (21 Μαΐου). Τα email περιλάμβαναν ρητές οδηγίες να γίνει αναφορά, μεταξύ άλλων, στον αμφιλεγόμενο Ουκρανό εθνικιστή του εικοστού αιώνα Στεπάν Μπαντέρα, τον οποίο ορισμένοι Ουκρανοί θεωρούν σύμβολο της ανεξαρτησίας, αλλά στη Ρωσία και την Πολωνία συνδέεται με τον φασισμό, τη συνεργασία με τον κατακτητή κατά τον πόλεμο και τις θηριωδίες. Σύμφωνα με τους διαχειριστές, ορισμένα σχολεία απάντησαν στην πλαστή διεύθυνση email, επιβεβαιώνοντας ότι είχαν διοργανώσει τέτοιες εκδηλώσεις και στέλνοντας ακόμη και φωτογραφίες.

Οι διαχειριστές ισχυρίστηκαν στη συνέχεια ότι διοχέτευσαν στα μέσα ενημέρωσης του Περού και της Πολωνίας δημοσιεύματα για τις εκδηλώσεις, μαζί με καταγγελίες ότι η Ουκρανία «εξήγαγε» ακραίες εθνικιστικές ιδεολογίες, προκαλώντας οργή. Έρευνες σε ανοικτές πηγές εντόπισαν δημοσιεύματα που αντιστοιχούσαν σε αυτόν τον ισχυρισμό στον περουβιανό⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) και⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) πολωνικό⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) Τύπο⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο), καθώς και σε ένα αγγλόφωνο μέσο στην Ουγγαρία⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) (ορισμένα από τα άρθρα έχουν έκτοτε διαγραφεί). Ορισμένα⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) άρθρα⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) περιλάμβαναν την αντίδραση ενός Πολωνού ευρωβουλευτή, ο οποίος πρότεινε όσοι επιδεικνύουν «αντιπολωνική στάση» να κηρύσσονται ανεπιθύμητα πρόσωπα στην Πολωνία. Έτσι, η ρωσική κατασκευασμένη ιστορία τόσο εκμεταλλεύτηκε όσο και όξυνε τις ιστορικές εντάσεις μεταξύ Ουκρανών και Πολωνών.

Αντίστοιχα, τον Ιούνιο, οι διαχειριστές ισχυρίστηκαν ότι χρησιμοποίησαν μια διαφορετική πλαστή διεύθυνση email για να παραπλανήσουν σχολεία στον Ισημερινό και να τα πείσουν να διοργανώσουν τελετή όρκου πίστης στον πρόεδρο Ντανιέλ Νομπόα και στον Έρικ Πρινς, πρώην επικεφαλής της ιδιωτικής στρατιωτικής εταιρείας Blackwater. Οι διαχειριστές ισχυρίστηκαν ότι το περιστατικό προκάλεσε οργή στον Ισημερινό και πίεσε την κυβέρνηση να διαψεύσει την κατασκευασμένη ιστορία, με αποτέλεσμα αυτή να φτάσει σε κοινό σε ολόκληρη τη χώρα. Και πάλι, η έρευνα σε ανοικτές πηγές εντόπισε δημοσιεύματα⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) σχετικά με το θέμα⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) στον Τύπο του Ισημερινού⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) που περιέγραφαν⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) περιστατικά πολύ κοντά σε αυτόν τον ισχυρισμό, ακόμη και μια αναλυτική διάψευση⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) από την υπουργό Παιδείας του Ισημερινού.

Οι διαχειριστές χρησιμοποίησαν διάφορες τεχνικές για να στηρίξουν τις ψευδείς ιστορίες τους. Σύμφωνα με τις εσωτερικές αναφορές τους, τον Μάρτιο διέδωσαν δύο διαφορετικές κατασκευασμένες ιστορίες με στόχο τον Ισημερινό. Η μία χρησιμοποιούσε πλαστό ηχητικό που αποδιδόταν στον πρόξενο της Ουκρανίας στον Ισημερινό και στο οποίο υποτίθεται ότι έκανε απαξιωτικά σχόλια για τους πολίτες του Ισημερινού. Η έρευνά μας σε ανοικτές πηγές εντόπισε μια ανάρτηση στο TikTok που αντιστοιχούσε ακριβώς σε αυτόν τον ισχυρισμό· φαινόταν να έχει συγκεντρώσει περιορισμένες μόνο αλληλεπιδράσεις. Η άλλη περιέγραφε ένα πλαστό βίντεο που διαδόθηκε στο X και στο TikTok με το λογότυπο ενός πραγματικού ειδησεογραφικού καναλιού και ισχυριζόταν ότι η κυβέρνηση Νομπόα στρατολογούσε νεαρούς άνδρες για να πολεμήσουν στην Ουκρανία. Ελεγκτές γεγονότων⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) στον Ισημερινό περιέγραψαν στις αρχές Απριλίου μια εκστρατεία που αντιστοιχούσε σε αυτή την περιγραφή.

Βίντεο που αναρτήθηκε στο TikTok στις 8 Απριλίου 2026, με το πλαστό ηχητικό που η επιχείρηση ισχυρίστηκε ότι δημιούργησε και το οποίο αποδιδόταν στον Ουκρανό πρόξενο.

Μια άλλη εσωτερική αναφορά περιέγραφε μια κατασκευασμένη ιστορία που διέδωσαν στη Βολιβία στα τέλη Μαΐου, στην κορύφωση των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων. Οι διαχειριστές δήλωσαν ρητά ότι στόχος αυτής της εκστρατείας ήταν να επιδεινώσει την κρίση γύρω από τις διαδηλώσεις. Η εκστρατεία περιλάμβανε μια πλαστή ηχογράφηση εργαζομένου στην κρατική εταιρεία ύδρευσης EPSAS, ο οποίος έλεγε ότι η κυβέρνηση επρόκειτο να διακόψει την υδροδότηση της διοικητικής πρωτεύουσας, Λα Παζ, και να κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Η έρευνά μας σε ανοικτές πηγές εντόπισε μια κατάρριψη⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) του ίδιου ισχυρισμού και μια επίσημη διάψευση⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) από την EPSAS.

Άλλες εσωτερικές αναφορές περιλάμβαναν κατασκευασμένες ιστορίες των οποίων τη διάδοση δεν μπορέσαμε να επιβεβαιώσουμε από ανοικτές πηγές, ενδεχομένως επειδή είχαν ήδη αφαιρεθεί ή δεν κατάφεραν να διαδοθούν. Για παράδειγμα, οι διαχειριστές ισχυρίστηκαν ότι τον Ιανουάριο διέδωσαν μια ιστορία σύμφωνα με την οποία μια Βραζιλιάνα influencer και μοντέλο είχε μεταφερθεί στην Ουκρανία ως θύμα εμπορίας ανθρώπων από εκπροσώπους της ουκρανικής πρεσβείας και είχε σκοτωθεί στο Κίεβο. Τον Ιούνιο ισχυρίστηκαν ότι διέδωσαν ένα ακόμη πλαστό ηχητικό στη Βολιβία, αυτή τη φορά δήθεν από υπάλληλο της Κεντρικής Τράπεζας της Βολιβίας, που προειδοποιούσε ότι η τράπεζα επρόκειτο να περιορίσει τις αναλήψεις μετρητών. Ισχυρίστηκαν επίσης ότι διέδωσαν μια πλαστή επιστολή της υπηρεσίας υδρογονανθράκων της χώρας, η οποία προειδοποιούσε για περιορισμούς στις πωλήσεις καυσίμων σε ιδιωτικά αυτοκίνητα.

Σε άλλες αναφορές, οι διαχειριστές ζήτησαν από τα μοντέλα μας να τους βοηθήσουν να εντοπίσουν περιστατικά στις χώρες-στόχους που θα μπορούσαν να παρουσιάσουν ως δικές τους επιτυχίες, ακόμη κι αν δεν είχαν καμία ανάμειξη. Για παράδειγμα, στην Αργεντινή, οι διαχειριστές ισχυρίστηκαν ότι ο υπουργός Εξωτερικών της χώρας είχε παραθέσει επιχειρήματα της επιχείρησής τους σε συνεδρίαση επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για τα νησιά Φόκλαντ / Μαλβίνες. Οι διαχειριστές απέδωσαν στον εαυτό τους τη διάδοση των επιχειρημάτων ότι η αρχή της αυτοδιάθεσης δεν ισχύει για τα νησιά και ότι το Ηνωμένο Βασίλειο διατηρεί εκεί δυσανάλογη στρατιωτική παρουσία. Στην πραγματικότητα, και τα δύο επιχειρήματα αποτελούν μέρος της επίσημης θέσης της Αργεντινής εδώ και πολλά⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) χρόνια⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο). Αντίστοιχα, τον Ιούνιο, βραζιλιάνικα μέσα ενημέρωσης κάλυψαν⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) την περίπτωση ενός Βραζιλιάνου πολίτη που είχε ταξιδέψει στην Ουκρανία για να καταταγεί στον στρατό, είχε αιχμαλωτιστεί από ρωσικές δυνάμεις και στη συνέχεια είχε δηλώσει στην τηλεόραση ότι τον είχαν εξαπατήσει για να πολεμήσει. Οι διαχειριστές που χρησιμοποιούσαν το ChatGPT προσπάθησαν να ισχυριστούν ότι αυτό το δημοσίευμα αναπαρήγαγε τα μηνύματα της επιχείρησής τους· στην πραγματικότητα, παρέθετε το βίντεο του ίδιου του αιχμαλώτου⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο). Αυτό υποδηλώνει ότι οι διαχειριστές προσπάθησαν να διεξαγάγουν μια επιχείρηση επιρροής με στόχο τους ίδιους τους εργοδότες τους, και όχι κάποιο εξωτερικό κοινό.

Ορισμένες αναφορές των διαχειριστών μνημόνευαν μια αυτοαποκαλούμενη «ερευνητική πλατφόρμα» με την ονομασία Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών (στα ρωσικά, Центр социологических исследований). Σύμφωνα με τον ιστότοπο του SRC, το κέντρο εστιάζει στην ινδική διασπορά στη Λατινική Αμερική και στις σχέσεις της Ινδίας με τις χώρες της περιοχής.

Οι εσωτερικές αναφορές υποδήλωναν ότι οι διαχειριστές έλεγχαν τη δεξαμενή σκέψης και δεν συνεργάζονταν απλώς μαζί της. Αναφέρονταν, για παράδειγμα, σε αποφάσεις προσλήψεων και απολύσεων, μισθολογικές κλίμακες, σχέδια στελέχωσης και ερευνητικά έργα σε εξέλιξη. Το σημαντικότερο ήταν ότι ανέφεραν επίσης πως οι διαχειριστές είχαν δημιουργήσει μια πλαστή ταυτότητα με το όνομα «Μία Κλαρκ», για να διαχειρίζεται τη δραστηριότητα της επιχείρησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και να επικοινωνεί με το προσωπικό στη Λατινική Αμερική. Τα διαθέσιμα στοιχεία υποδηλώνουν ότι αυτοί οι τοπικοί εργαζόμενοι δεν γνώριζαν ότι εργάζονταν για μια ρωσική επιχείρηση και εκτελούσαν καλόπιστα τα ερευνητικά τους καθήκοντα. Αυτή η χρήση ενδιάμεσων προσώπων εν αγνοία τους θυμίζει έντονα την παλαιότερη ρωσική επιχείρηση «PeaceData», που συνδεόταν επίσης με τον κύκλο του Πριγκόζιν και την οποία η Meta αποκάλυψε⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) το 2020.

Σύμφωνα με τις αναφορές των Ρώσων διαχειριστών, το προσωπικό τους στη Λατινική Αμερική έπαιρνε συνεντεύξεις από ειδικούς και σχολιαστές σε όλη την περιοχή και στη συνέχεια συνέτασσε ερευνητικές εργασίες με βάση τα ευρήματα. Τα θέματα εκτείνονταν από μια ευρεία ανάλυση της κοινής γνώμης για την ομάδα BRICS έως μια λεπτομερή σύγκριση της βραζιλιάνικης οικονομίας επί των προεδριών του Ζαΐρ Μπολσονάρου και του Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα. Μερικές φορές, οι Ρώσοι διαχειριστές συνέτασσαν αναφορές προόδου για τα ερευνητικά έργα πριν από τη δημοσίευσή τους, γεγονός που υποδήλωνε στενή συμμετοχή στη διαδικασία παραγωγής. Εντοπίσαμε πάνω από 60 άρθρα στον ιστότοπο του SRC, η συντριπτική πλειονότητα των οποίων φαινόταν να είναι πρωτότυπα κείμενα. Αυτό διαφοροποιεί τη «Σκοτεινή Κλαρκ» από τη ρωσικής προέλευσης επιχείρηση που αποκαλύψαμε πρόσφατα, η οποία επίσης χρησιμοποιούσε μια δεξαμενή σκέψης ως βιτρίνα, αλλά αντέγραφε το μεγαλύτερο μέρος του περιεχομένου της· υποδηλώνει την πρόθεση να δημιουργηθεί ένας πιο ανθεκτικός οργανισμός-βιτρίνα, με επαφές σε ολόκληρη τη Λατινική Αμερική.

Για την προώθηση του έργου του SRC, οι Ρώσοι διαχειριστές ισχυρίστηκαν ότι είχαν προσπαθήσει να δημιουργήσουν ένα δίκτυο λογαριασμών και σελίδων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Σύμφωνα με τις αναφορές τους, αυτή η δραστηριότητα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης συνάντησε προβλήματα όταν διαχειριστές σε διαφορετικά μέρη του κόσμου προσπάθησαν να αποκτήσουν πρόσβαση στους ίδιους λογαριασμούς, με αποτέλεσμα να επιβληθούν περιορισμοί. Ίχνη αυτού διακρίνονται στα δημόσια διαθέσιμα στοιχεία: για παράδειγμα, τα στοιχεία διαφάνειας του κύριου λογαριασμού του SRC στο X εμφάνιζαν ως τοποθεσία τη Γερμανία (πιθανώς λόγω χρήσης VPN), αλλά σύνδεση μέσω του App Store της Ρωσικής Ομοσπονδίας, ενώ τα στοιχεία διαφάνειας ενός από τους λογαριασμούς του στο Instagram εμφάνιζαν ως τοποθεσία διαχειριστή τη Βενεζουέλα. Κανένας από τους τρεις λογαριασμούς με την επωνυμία του SRC που εντοπίσαμε στο Facebook δεν είχε αρκετούς ακολούθους ώστε να εμφανίζονται στοιχεία για την τοποθεσία των διαχειριστών του.

Αριστερά, λογαριασμός στο X που συνδέεται με το Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών. Παρατηρήστε το στοιχείο διαφάνειας που δείχνει σύνδεση μέσω του καταστήματος εφαρμογών της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Δεξιά, λογαριασμός του SRC στο Instagram: παρατηρήστε ότι η τοποθεσία είναι η Βενεζουέλα.

Οι διαχειριστές ανέφεραν ιδιαίτερα προβλήματα στο LinkedIn, όπου δήλωσαν ρητά ότι δημιούργησαν έναν πλαστό λογαριασμό για να εκπροσωπεί το SRC, αλλά στη συνέχεια δυσκολεύτηκαν να αναπτύξουν το δίκτυο επαφών του. Σύμφωνα με τις αναφορές τους, η λύση ήταν να δημιουργήσουν περισσότερους πλαστούς λογαριασμούς, ώστε να ακολουθούν τον πρώτο και να τον κάνουν να φαίνεται πιο πειστικός. Στις 17 Αυγούστου, ένας λογαριασμός στο LinkedIn με την ίδια επωνυμία του Κέντρου Κοινωνικών Ερευνών είχε 961 ακολούθους και δήλωνε προσωπικό 200–500 ατόμων, αλλά εμφάνιζε μόνο δύο εργαζομένους.

Περιστασιακά, πέρα από τη χρήση της ΤΝ για την επικαιροποίηση αναφορών, οι διαχειριστές ζητούσαν από το μοντέλο μας βοήθεια στον σχεδιασμό και τη δημιουργία κειμένων για τις επιχειρήσεις τους: για παράδειγμα, ώστε να εξασφαλίσουν ότι το πλαστό υλικό τους χρησιμοποιούσε τη σωστή προφορά, το κατάλληλο λεξιλόγιο και το θεσμικό ύφος για κάθε χώρα. Αυτό αποτελούσε σχετικά μικρό μέρος του συνολικού φόρτου εργασίας, ίσως επειδή στην επιχείρηση φαίνεται ότι συμμετείχε τουλάχιστον ένα άτομο από τη Λατινική Αμερική με μητρική γλώσσα τα ισπανικά, οπότε η ανάγκη γλωσσικής υποστήριξης από την ΤΝ ήταν μικρότερη.

Για παράδειγμα, σε μία περίπτωση, ένας από τους ρωσόφωνους διαχειριστές ζήτησε από το μοντέλο να βοηθήσει στη σύνταξη, στα ρωσικά, μιας επιστολής που θα ενέπλεκε τον επίτιμο πρόξενο της Ουκρανίας στον Παναμά σε διαφθορά. Στη συνέχεια, ο ισπανόφωνος διαχειριστής ζήτησε από το μοντέλο να μεταφράσει την επιστολή στα ισπανικά και να δημιουργήσει ένα κείμενο ηχητικής αφήγησης που θα τη συνόδευε. Μια φωτογραφία που αντιστοιχούσε στο κείμενο της επιστολής, με αφήγηση που ταίριαζε στο κείμενο του διαχειριστή, αναρτήθηκε στο TikTok από λογαριασμό που παρουσιαζόταν ως ειδησεογραφικό μέσο, αλλά έφερε το λογότυπο του παναμαϊκού TVN Noticias⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο). Το κανάλι στο TikTok είχε μόνο έναν ακόλουθο και σταμάτησε τις αναρτήσεις αφού δημοσίευσε αυτό το πλαστό υλικό.

Ανάρτηση στο TikTok που δείχνει την επιστολή της οποίας το κείμενο δημιουργήθηκε από αυτή την επιχείρηση, με κείμενο ηχητικής αφήγησης που δημιουργήθηκε επίσης από την επιχείρηση.

Σε άλλη περίπτωση, ο ισπανόφωνος διαχειριστής στη Ρωσία έδωσε στο μοντέλο ένα ρωσόφωνο κείμενο που ισχυριζόταν ότι ο Νομπόα είχε προσβάλει τους φτωχούς του Ισημερινού και ζήτησε να το μεταφράσει στην ισπανική ποικιλία του Ισημερινού. Σε μια τρίτη περίπτωση, τον Μάρτιο, ο ίδιος χρήστης ζήτησε από το μοντέλο να επιμεληθεί ένα προσχέδιο σύμβασης στα ισπανικά μεταξύ μιας εταιρείας με την επωνυμία «International Security Solutions FZE» και ενός ιδιώτη στον Ισημερινό, με υποτιθέμενο αντικείμενο την παροχή υπηρεσιών υποδομής στην Ουκρανία. Οι ερωτήσεις του χρήστη εστίαζαν στη βελτίωση της γλώσσας και της διάταξης, μεταξύ άλλων στο ποιες λέξεις θα έπρεπε να είναι με έντονη γραφή.

Οι προτροπές του χρήστη σχετικά με τη σύμβαση σταμάτησαν μόλις οριστικοποιήθηκε η διατύπωση. Ωστόσο, η έρευνα σε ανοικτές πηγές δείχνει ότι μια εικόνα της «σύμβασης» στη συνέχεια κυκλοφόρησε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο). Χρησιμοποιήθηκε για να ενισχύσει τον ισχυρισμό ότι η κυβέρνηση Νομπόα είχε συνεργαστεί με μια εταιρεία-βιτρίνα για να εξαπατήσει πολίτες του Ισημερινού ώστε να στρατολογηθούν στον ουκρανικό στρατό. Το πλαστό υλικό διαδόθηκε αρκετά ώστε να προκαλέσει έναν έλεγχο γεγονότων⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) στις αρχές Απριλίου: οι ελεγκτές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η εταιρεία «δεν εμφανίζεται στο μητρώο της Εποπτικής Αρχής Εταιρειών, Κινητών Αξιών και Ασφαλίσεων του Ισημερινού».

Ο αντίκτυπος αυτής της επιχείρησης απαιτεί ιδιαίτερα προσεκτική αξιολόγηση. Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, μία από τις κύριες τακτικές των διαχειριστών ήταν να παρουσιάζουν ως δική τους επιτυχία δραστηριότητες που δεν είχαν καμία σχέση με την επιχείρησή τους. Ως εκ τούτου, οι δικοί τους ισχυρισμοί περί αντίκτυπου στις εσωτερικές αναφορές δεν μπορούν να γίνονται άκριτα αποδεκτοί. Ομοίως, ορισμένες από τις κατασκευασμένες ιστορίες που ισχυρίστηκαν ότι είχαν διοχετεύσει δεν εντοπίστηκαν στην έρευνα ανοικτών πηγών, ενδεχομένως επειδή διαδόθηκαν σε μη δημόσια κανάλια, είχαν ήδη αφαιρεθεί ή δεν αναρτήθηκαν ποτέ.

Ωστόσο, στοιχεία από ανοικτές πηγές μάς επέτρεψαν να επιβεβαιώσουμε ορισμένους από τους ισχυρισμούς τους. Ορισμένες από τις κατασκευασμένες ιστορίες που η επιχείρηση ισχυρίστηκε ότι διέδωσε καταγράφηκαν στη συνέχεια από ελεγκτές γεγονότων και διαψεύστηκαν από κυβερνήσεις, γεγονός που υποδηλώνει ότι είχαν διαδοθεί αρκετά ώστε να δικαιολογούν μια απάντηση. Σε άλλες περιπτώσεις, μπορέσαμε να εντοπίσουμε διαδικτυακό περιεχόμενο που ταίριαζε πολύ με το περιεχόμενο που είχε δημιουργηθεί από αυτή την επιχείρηση. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα ήταν ο ισχυρισμός της επιχείρησης ότι εξαπάτησε ένα σχολείο στο Περού ώστε να διοργανώσει εκδήλωση στην οποία προβαλλόταν ο Μπαντέρα: το περιστατικό καλύφθηκε στη συνέχεια τόσο στη Λατινική Αμερική όσο και στην Ευρώπη και φαίνεται ότι προκάλεσε σχόλιο από τουλάχιστον έναν Πολωνό ευρωβουλευτή.

Με βάση την κλίμακα διάδοσης⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) των επιχειρήσεων επιρροής, που τις βαθμολογεί από το 1 (χαμηλότερο) έως το 6 (υψηλότερο), θα κατατάσσαμε αυτή την επιχείρηση στην Κατηγορία 5, καθώς υπάρχουν στοιχεία που υποδηλώνουν ότι οδήγησε σε δημόσια σχόλια πολιτικών σε αρκετές χώρες. Είναι η πρώτη επιχείρηση Κατηγορίας 5 που εξαρθρώσαμε από τότε που αρχίσαμε να δημοσιεύουμε αναφορές.

Επιχείρηση ιρανικής προέλευσης που διοχετεύει εκτενή άρθρα με παραπλανητικές υπογραφές σε διαδικτυακά ειδησεογραφικά μέσα.

Αποκλείσαμε μια ομάδα λογαριασμών ChatGPT που προέρχονταν από το Ιράν. Έδιναν προτροπές στα περσικά και δημιουργούσαν περιεχόμενο στα περσικά και στα αγγλικά. Οι συντελεστές απέκρυπταν την τοποθεσία τους χρησιμοποιώντας VPN για πρόσβαση στο ChatGPT.

Η επιχείρηση χρησιμοποιούσε τα μοντέλα μας για να βελτιώνει εκτενή άρθρα και προτάσεις δημοσίευσης προς συντάκτες, να δημιουργεί σχόλια για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και να βελτιώνει εσωτερικές αναφορές. Οι διαχειριστές χρησιμοποιούσαν επτά διαφορετικές υπογραφές για να προτείνουν τα άρθρα τους, γι’ αυτό ονομάσαμε την εκστρατεία τους «Πλαστές υπογραφές». Τα εκτενή άρθρα εστίαζαν στη σύγκρουση ΗΠΑ–Ιράν. Τα περισσότερα σχόλια αφορούσαν επίσης τη σύγκρουση· ένα μικρότερο μέρος αφορούσε την πολιτική των ΗΠΑ, συνήθως στο ευρύτερο πλαίσιο της σύγκρουσης.

Ο διαφαινόμενος αντίκτυπος των κύριων αξόνων δράσης τους διέφερε σημαντικά. Εντοπίσαμε σχεδόν 100 άρθρα που δημοσιεύτηκαν ή αναδημοσιεύτηκαν με τις υπογραφές της επιχείρησης σε περίπου δώδεκα διαδικτυακά μέσα ανά τον κόσμο. Επρόκειτο για μικρά και μεσαία μέσα, τα οποία γενικά εστίαζαν στις διεθνείς υποθέσεις, τη γεωπολιτική και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Αντίθετα, κανένα από τα σχόλια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν φαίνεται να συγκέντρωσε σημαντικές αλληλεπιδράσεις με τη μορφή επισημάνσεων «Μου αρέσει», κοινοποιήσεων ή περαιτέρω απαντήσεων. Μάλιστα, οι εσωτερικές αναφορές των διαχειριστών χρησιμοποιούσαν έναν παραπλανητικό υπολογισμό για τη μέτρηση του αντίκτυπού τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενδεχομένως για να διογκώσουν τη φαινομενική αποτελεσματικότητά τους.

Η συνολική δραστηριότητα παρέπεμπε σε εμπορικό φορέα που διεξήγαγε εκστρατεία επιρροής επί πληρωμή, αλλά δεν είμαστε σε θέση να προσδιορίσουμε τον συγκεκριμένο φορέα. Έχουμε κοινοποιήσει πληροφορίες για αυτή την υπόθεση στις αρμόδιες αρχές.

Η δραστηριότητα αυτής της επιχείρησης με τη μεγαλύτερη εμβέλεια ήταν η υποβολή αιτημάτων στο ChatGPT για έλεγχο και βελτίωση εκτενών αγγλόφωνων άρθρων σχετικά με τη γεωπολιτική της σύγκρουσης ΗΠΑ–Ιράν. Οι συνήθεις προτροπές ζητούσαν από το μοντέλο να αξιολογήσει ένα αγγλόφωνο προσχέδιο βάσει των κριτηρίων υποβολής ενός συγκεκριμένου διαδικτυακού μέσου και να προτείνει αλλαγές ώστε να τα πληροί. Αφού ενέκριναν τις αλλαγές, οι διαχειριστές ζητούσαν από το μοντέλο να δημιουργήσει ένα email με το οποίο θα πρότειναν το άρθρο στον υπεύθυνο σύνταξης του συγκεκριμένου διαδικτυακού μέσου.

Αυτά τα μηνύματα υποβολής συντάσσονταν με επτά διαφορετικές πλαστές υπογραφές: Έρβιν Μπ. Χόσκινς, Νόα Λάμινγκτον, Σοφία Γκονζάλες, Μάικλ Χάρισον, Έρικα Φιούζιερ, Τζένι Γουίλιαμς και Άλις Τζόνσον. Σύμφωνα με τα βιογραφικά που αναρτήθηκαν μαζί με ορισμένα από αυτά τα άρθρα, κάθε πλαστή ταυτότητα παρουσιαζόταν ως δημοσιογράφος από τη Δύση (συνήθως από τις ΗΠΑ, αν και το βιογραφικό του Νόα Λάμινγκτον ανέφερε τη Νέα Ζηλανδία), συχνά με ειδίκευση στη διεθνή πολιτική, τη Μέση Ανατολή, τα ανθρώπινα δικαιώματα ή τις συγκρούσεις. Για μία από τις πλαστές ταυτότητες, τον «Μάικλ Χάρισον», οι διαχειριστές ζήτησαν από το μοντέλο να γράψει το ίδιο το βιογραφικό. (Αξίζει να σημειωθεί ότι, τον Μάρτιο, η Meta εξάρθρωσε⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) μια ιρανική επιχείρηση επιρροής στην οποία εμφανιζόταν επίσης μια πλαστή δημοσιογραφική ταυτότητα με το όνομα «Μάικλ Χάρισον».)

Ορισμένες από αυτές τις πλαστές ταυτότητες ενισχύονταν με λογαριασμούς σε διάφορες πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης. Η ταυτότητα του Μάικλ Χάρισον, για παράδειγμα, διέθετε λογαριασμούς στο Medium, στο X και στο Facebook. Η ταυτότητα του Έρβιν Μπ. Χόσκινς διέθετε λογαριασμούς στο X, στο Facebook, στο Instagram και στο Threads. Το βιογραφικό αυτής της πλαστής ταυτότητας τον παρουσίαζε ως «Αμερικανό ανεξάρτητο συντάκτη», αλλά τα στοιχεία διαφάνειας των μέσων κοινωνικής δικτύωσης τοποθετούσαν τους λογαριασμούς στο Ιράν.

Επάνω, το βιογραφικό της πλαστής ταυτότητας Έρβιν Χόσκινς στο Instagram. Κάτω αριστερά, στοιχεία διαφάνειας του λογαριασμού στο X, που δείχνουν χρήση της εφαρμογής Android για τη Δυτική Ασία. Κάτω δεξιά, στοιχεία διαφάνειας του λογαριασμού στο Instagram, που δείχνουν τοποθεσία στο Ιράν. Η Meta απέκλεισε τον λογαριασμό στο Instagram τον Αύγουστο.

Χρησιμοποιώντας τεχνικές έρευνας ανοικτών πηγών, εντοπίσαμε σχεδόν 100 άρθρα που είχαν δημοσιευτεί με κάποια από τις υπογραφές των διαχειριστών σε περισσότερα από δώδεκα διαφορετικά μέσα. Αυτά τα μέσα εστίαζαν γενικά στις διεθνείς υποθέσεις, τη γεωπολιτική και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, ενίοτε από αντιπολεμική ή προοδευτική σκοπιά. Το παλαιότερο άρθρο που εντοπίσαμε δημοσιεύτηκε τον Ιούλιο του 2025 και το νεότερο τον Οκτώβριο του 2026. Η συχνότητα δημοσίευσης άρθρων αυξήθηκε σημαντικά μετά το ξέσπασμα της σύγκρουσης ΗΠΑ–Ιράν.

Χρονολόγιο άρθρων ανά συντάκτη και θέμα, Ιούλιος 2025–Σεπτέμβριος 2026. Παρατηρήστε την πυκνότητα των δημοσιεύσεων για τις σχέσεις ΗΠΑ–Ιράν από τον Μάρτιο του 2026 και μετά.

Ενδεικτικοί τίτλοι άρθρων που δημοσιεύτηκαν με υπογραφές συνδεδεμένες με αυτή την επιχείρηση από τον Φεβρουάριο έως τον Ιούλιο του 2026 σε διάφορα διαδικτυακά μέσα.

Τουλάχιστον ορισμένα από τα άρθρα προωθήθηκαν στη συνέχεια από τους λογαριασμούς των συγκεκριμένων μέσων στα κοινωνικά δίκτυα, δίνοντας στους Ιρανούς διαχειριστές έναν πιθανό τρόπο να προσεγγίσουν κοινά στα οποία διαφορετικά δεν θα είχαν πρόσβαση.

Παράλληλα με τα άρθρα, οι κακόβουλοι παράγοντες ζητούσαν από το ChatGPT να δημιουργεί ομάδες σχολίων για γεωπολιτικά ή πολιτικά θέματα στα αγγλικά ή στα περσικά. Η συνήθης προσέγγισή τους ήταν να εισάγουν το κείμενο ή ένα στιγμιότυπο οθόνης μιας ανάρτησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και να ζητούν από το μοντέλο μια σειρά απαντήσεων που να ευθυγραμμίζονται με τη γενικότερη στόχευσή τους. Οι απαντήσεις αυτές αναρτώνταν στη συνέχεια στο διαδίκτυο, συχνά με διαφορά λίγων λεπτών μεταξύ τους. Οι εσωτερικές αναφορές των διαχειριστών έκαναν λόγο τόσο για χειροκίνητες όσο και για αυτοματοποιημένες αναρτήσεις· δεν έχουμε στοιχεία που να υποδηλώνουν ότι αυτή η αυτοματοποίηση πραγματοποιήθηκε με τη βοήθεια των μοντέλων μας.

Αναρτήσεις στο X στα αγγλικά, αριστερά, και στα περσικά, δεξιά, που δημιουργήθηκαν από αυτή την επιχείρηση και δημοσιεύτηκαν τον Ιούλιο. Τα αγγλόφωνα σχόλια απαντούσαν σε αγγλόφωνη ανάρτηση που προειδοποιούσε ότι οι ΗΠΑ προετοίμαζαν «επίθεση μεγάλης κλίμακας» στο Ιράν. Όλα τα αγγλόφωνα σχόλια της εικόνας αναρτήθηκαν μέσα σε 10 λεπτά. Τα περσόφωνα σχόλια απαντούσαν σε περσόφωνη ανάρτηση για αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν και αναρτήθηκαν μέσα σε 13 λεπτά.

Μέρος αυτής της δραστηριότητας μαζικού σχολιασμού αφορούσε τη δημιουργία απαντήσεων σε αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για τα ίδια τα ειδησεογραφικά άρθρα της επιχείρησης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι διαχειριστές εισήγαν στιγμιότυπα οθόνης αναρτήσεων που προωθούσαν τα άρθρα τους και στη συνέχεια δημιουργούσαν σχόλια που τα επαινούσαν ή τα επιδοκίμαζαν, πιθανότατα για να τα κάνουν να φαίνονται πιο δημοφιλή.

Ανάρτηση τοπικής ειδησεογραφικής σελίδας των ΗΠΑ στο Facebook που κοινοποιεί άρθρο δημιουργημένο από την επιχείρηση, μαζί με σχόλια στην ανάρτηση που δημιουργήθηκαν επίσης από την επιχείρηση.

Οι περισσότερες ομάδες σχολίων εστίαζαν γενικότερα στη σύγκρουση μεταξύ του Ιράν, των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ. Οι χρήστες ζητούσαν σχόλια για θέματα όπως πυραυλικά πλήγματα, εκεχειρίες και διπλωματικούς ελιγμούς, διευκρινίζοντας ότι έπρεπε να παρουσιάζουν τις ΗΠΑ ως επιτιθέμενο, το Ισραήλ ως αναξιόπιστο σύμμαχο των ΗΠΑ και το Ιράν ως θύμα που αντιστέκεται και αντέχει. Οι διαχειριστές δημιούργησαν ιδιαίτερα μεγάλο αριθμό απαντήσεων σε αναρτήσεις του δορυφορικού δικτύου Iran International, που εδρεύει στο Ηνωμένο Βασίλειο και επικρίνει το ιρανικό καθεστώς: περισσότερες από 24 ομάδες εχθρικών απαντήσεων στα περσικά. Ένα μικρότερο μέρος των ομάδων σχολίων περιείχε απαντήσεις σε αναρτήσεις για πολιτικά ζητήματα των ΗΠΑ, συνήθως και πάλι στο ευρύτερο πλαίσιο της σύγκρουσης.

Σχόλια στο Instagram που δημιουργήθηκαν από αυτή την επιχείρηση ως απαντήσεις σε αναρτήσεις για την πολιτική των ΗΠΑ.

Εντοπίσαμε μικρό αριθμό αυτών των απαντήσεων δημοσιευμένο στο διαδίκτυο· πολύ περισσότερες δεν εμφανίστηκαν στις έρευνές μας σε ανοικτές πηγές, ενδεχομένως επειδή είτε δεν αναρτήθηκαν είτε αναρτήθηκαν από λογαριασμούς που είχαν ήδη αφαιρεθεί. (Για παράδειγμα, τρεις από τις πλαστές δημοσιογραφικές ταυτότητες —η Έρικα Φιούζιερ, η Άλις Τζόνσον και η Τζένι Γουίλιαμς— ανέφεραν ονόματα χρηστών του X στα δημοσιευμένα βιογραφικά τους: έως τον Αύγουστο του 2026, όλοι αυτοί οι λογαριασμοί είχαν ανασταλεί.) Ορισμένοι από τους λογαριασμούς που πράγματι δημοσίευσαν σχόλια είχαν ονόματα που παρέπεμπαν στη Δύση, αλλά εμφάνιζαν ως τοποθεσία το Ιράν.

Τα στοιχεία διαφάνειας των λογαριασμών του Instagram που δημοσίευσαν τα σχόλια της παραπάνω εικόνας, τα οποία δείχνουν ότι οι λογαριασμοί βρίσκονταν στο Ιράν.

Όπου εντοπίσαμε δημοσιευμένες αυτές τις απαντήσεις, αποτελούσαν συνήθως μικρότερο μέρος του συνόλου των σχολίων στην αντίστοιχη ανάρτηση, υποδηλώνοντας ότι οι διαχειριστές δεν είχαν κυρίαρχη φωνή ανάμεσα στις αυθεντικές αντιδράσεις. Ούτε φαινόταν να είχαν προσελκύσει σημαντικές αλληλεπιδράσεις: μάλιστα, πολλές από τις επισημάνσεις «Μου αρέσει» στις απαντήσεις της επιχείρησης προέρχονταν από λογαριασμούς που συνδέονταν και οι ίδιοι με αυτήν. Έχουμε κοινοποιήσει πληροφορίες για αυτή την υπόθεση σε συνεργάτες του κλάδου, οι οποίοι είναι καταλληλότερα τοποθετημένοι για να αξιολογήσουν συνολικά τις αλληλεπιδράσεις.

Η προσπάθεια να εμφανίσουν τη δραστηριότητά τους ως πιο δημοφιλή δεν περιοριζόταν στις δημόσιες αναρτήσεις. Παράλληλα με τη δημιουργία περιεχομένου, οι διαχειριστές ζητούσαν περιστασιακά από το ChatGPT να βελτιώσει κείμενα που φαίνονταν να είναι εσωτερικές αναφορές για την εκστρατεία τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Συνήθως έδιναν στο μοντέλο μια σειρά στατιστικών στοιχείων και του ζητούσαν να τα μετατρέψει σε καλοδουλεμένες παρουσιάσεις.

Δεν είναι η πρώτη επιχείρηση που εξαρθρώσαμε η οποία χρησιμοποιούσε ΤΝ για να γράφει τη δική της⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) αυτοαξιολόγηση⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο). Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο στην προσπάθεια των Ιρανών διαχειριστών να αξιολογήσουν οι ίδιοι το έργο τους ήταν η μέθοδος που χρησιμοποίησαν. Ο κύριος δείκτης «αντίκτυπου» που χρησιμοποιούσαν ήταν ο αριθμός προβολών των αναρτήσεων στις οποίες απαντούσαν (όχι ο αριθμός προβολών των ίδιων των απαντήσεων), μετρημένος πριν και σε απροσδιόριστο χρόνο μετά τη δημοσίευση των απαντήσεων. Ο υπολογισμός αυτός δεν λάμβανε υπόψη προβολές που ενδεχομένως οφείλονταν σε άλλους παράγοντες, όπως η δημοτικότητα των αρχικών αναρτήσεων ή άλλα σχόλια. Έτσι, διόγκωνε σημαντικά τα μεγέθη του αντίκτυπου της επιχείρησης, υποδηλώνοντας ότι οι διαχειριστές είτε δεν γνώριζαν έναν πιο αποτελεσματικό τρόπο υπολογισμού τους είτε επέλεξαν να μην τον χρησιμοποιήσουν.

Στην πραγματικότητα, βάσει των στοιχείων που μπορούν να αντληθούν από την παρατήρηση ανοικτών πηγών, οι δύο κύριοι άξονες δράσης της επιχείρησης φαίνεται να είχαν πολύ διαφορετικό πιθανό αντίκτυπο.

Οι απαντήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που μπορέσαμε να εντοπίσουμε είχαν γενικά χαμηλούς αριθμούς επισημάνσεων «Μου αρέσει», προβολών και σχολίων (μονοψήφιους ή διψήφιους). Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, οι απαντήσεις αποτελούσαν συνήθως μικρότερο μέρος του συνόλου των σχολίων στην αντίστοιχη ανάρτηση. Με βάση την κλίμακα διάδοσης⁠(ανοίγει σε νέο παράθυρο) των επιχειρήσεων επιρροής, που τις βαθμολογεί από το 1 (χαμηλότερο) έως το 6 (υψηλότερο), θα κατατάσσαμε αυτό το σκέλος της επιχείρησης στην Κατηγορία 2: σχόλια σε πολλές πλατφόρμες, αλλά ελάχιστες ενδείξεις διάδοσης πέρα από το ίδιο το δίκτυο ή ικανότητας κυριαρχίας στις απαντήσεις.

Αντίθετα, οι πλαστές δημοσιογραφικές ταυτότητες κατάφεραν να δημοσιεύσουν τα άρθρα τους σε διάφορα μέσα, ορισμένα με σημαντικό κοινό: για παράδειγμα, ένα από τα διαδικτυακά μέσα που δημοσίευσε άρθρα αυτής της επιχείρησης είχε σχεδόν 2 εκατομμύρια ακολούθους στο Facebook, σχεδόν 355.000 στο X και περισσότερους από 544.000 στο Instagram τον Αύγουστο του 2026. Θα κατατάσσαμε αυτό το σκέλος της επιχείρησης στην Κατηγορία 4, βάσει της σταθερής διάδοσης του περιεχομένου της σε αρκετά μέσα ενημέρωσης.