OpenAI-ийн Эдийн засгийн судалгааны хамтын ажиллагааны хөтөлбөр

OpenAI-ийн Эдийн засгийн судалгааны баг хиймэл оюун ухаан ажилтан, аж ахуйн нэгж, байгууллагууд болон эдийн засагт бүхэлд нь хэрхэн нөлөөлж байгааг судалдаг. Бид эдийн засгийн нарийн арга зүйтэй судалгааг хэрэглэгчийн нууцлалыг хамгаалсан бүтээгдэхүүн, хэрэглээний өгөгдлийн шинжилгээ, харилцагч болон байгууллагуудтай тогтоосон түншлэл, хөндлөнгийн судлаачидтай хийх хамтын ажиллагаатай хослуулан ажилладаг.

Хөндлөнгийн судлаачидтай хийх хамтын ажиллагаагаа албажуулж, өргөжүүлэх зорилгоор бид OpenAI-ийн Эдийн засгийн судалгааны хамтын ажиллагааны хөтөлбөрийг эхлүүлж байна. Энэхүү хөтөлбөр нь хиймэл оюун ухааны эдийн засагт үзүүлэх нөлөөллийн талаар чанартай эмпирик судалгаа хийхийн тулд судлаачидтай нарийн тодорхойлсон хүрээнд хамтран ажиллахыг дэмжинэ.

Бид хиймэл оюун ухаантай холбоотой эдийн засгийн чухал асуултыг дэвшүүлж, хэрэглэгчийн нууцлалыг хамгаалахын зэрэгцээ OpenAI-ийн хэрэгслүүдийн ашиглалтын өгөгдлөөр тухайн асуултыг хэрхэн өвөрмөц, эмпирик өнцгөөс судалж болохыг тодорхой үндэслэсэн төслүүдийг хайж байна.

Дараах үндсэн асуултын нэг буюу хэд хэдийг судлах төслийн санал ирүүлэхийг урьж байна. Судалгааны чиглэл зөвхөн энэ жагсаалтаар хязгаарлагдахгүй бөгөөд хөтөлбөрийн нийтлэг зорилгод нийцсэн, сайн боловсруулсан саналуудыг бид хүлээн авна:

• Хөдөлмөрийн зах зээлд үзүүлэх нөлөө: Хиймэл оюун ухааны нөлөөнд өртөх боломжийг үнэлэхээс цааш ахиж, загварын чадавх сайжрахын хэрээр ямар ажил мэргэжилд хүний ажлыг дэмжих, орлох, шинэ ажил үүрэг бий болгох, эсвэл ажлын байр нэмэгдэх өөрчлөлт бодитоор гарч байгаа болон гарах магадлалтайг хэрхэн хэмжих вэ?

• Ажил олгогчийн зан төлөв ба ажлын байрны зохион байгуулалт: Хиймэл оюун ухаан ажил олгогчийн зан төлөвийг хэрхэн өөрчилж байна вэ? Үүнд ажилтан авах эрэлт, сул орон тооны тодорхойлолт, нэр дэвшигчдийг шүүх үйл явц, цалин урамшуулал, багийн бүтэц, мөн аж ахуйн нэгжүүд ажлын байраа хиймэл оюун ухаанд нийцүүлэн шинэчилж байгаа эсэх хамаарна.

• Өрхийн сайн сайхан байдал: Албан ёсны ажлын орчноос гадна хиймэл оюун ухаан өрхийн сайн сайхан байдалд хэрхэн нөлөөлж байна вэ? Үүнд шийдвэр гаргах, цаг ашиглах, асран халамжлах, санхүүгээ төлөвлөх, эрүүл мэндийн үйлчилгээ авах арга замаа олох, өдөр тутмын эдийн засгийн аж байдалд үзүүлэх нөлөө хамаарна.

• Хиймэл оюун ухаан ба боловсрол: Багш нар хиймэл оюун ухааны хэрэгслүүдийг хэрхэн ашиглаж байна вэ? Үүний үр дүнд тэдний үүрэг өөрчлөгдөж, эсвэл өргөжиж байна уу? Хиймэл оюун ухаантай танилцах нь суралцагчдын суралцах болон ажил мэргэжилдээ бэлтгэхтэй холбоотой сонголтуудыг хэрхэн өөрчилж байна вэ? 

• Хүртээмж ба үр өгөөжийн тэгш бус байдал: Хиймэл оюун ухааны үр өгөөжийг хэн хүртэж чадахгүй байна вэ? Яагаад? Ямар саад бэрхшээл хамгийн их нөлөөлж байна вэ? Тэдгээрийг хэрхэн арилгаж болох вэ?

• Жижиг бизнес ба бие даасан хөдөлмөр эрхлэлт: Хиймэл оюун ухаан жижиг бизнес, чөлөөт ажилтан, хувиараа бизнес эрхлэгч, бүтээлчид болон бие даасан эсвэл албан бус эдийн засгийн үйл ажиллагааны бусад хэлбэрт хэрхэн нөлөөлж байна вэ?

• Төрийн салбар ба иргэний нийгэм: Төрийн салбар болон иргэний нийгэмд хиймэл оюун ухаан эдийн засгийн ямар нөлөө үзүүлж байна вэ? Үүнд төрийн салбарын бүтээмж, тэтгэмжийн хүртээмж, боловсролын удирдлага, хөдөлмөр эрхлэлтийн байгууллагууд, зөвшөөрөл олголт, татварын удирдлага, төрийн үйлчилгээний хүргэлт хамаарна.

• Мэдлэг бүтээх үйл явц ба инновац: Хиймэл оюун ухаан мэдлэг бүтээх, инновац бий болгох үйл явцыг хэрхэн өөрчилж байна вэ? Үүнд шинжлэх ухаан, судалгаа ба хөгжүүлэлт, судалгааны ажлын явц, мэргэжилтнүүдийн бүтээмж, патент, хамгийн дэвшилтэт мэдлэгийн түгэлт хамаарна.

• Зах зээлийн бүтэц: Хиймэл оюун ухаан нэвтрүүлэх нь зах зээлийн бүтцэд хэрхэн нөлөөлж байна вэ? Үүнд төвлөрөл, аж ахуйн нэгжийн давуу тал, платформоос хамаарах байдал, хэлэлцээр хийх хүч, нийлүүлэгчтэй харилцах харилцаа, зах зээлд нэвтрэх саад хамаарна.

• Үнэ цэнийг хэмжих нь: Хиймэл оюун ухааны эдийн засгийн үнэ цэнийг хэрхэн хэмжих ёстой вэ? Үүнд төлбөр төлөхөд бэлэн байдал, бодит сонголтоор илэрсэн үнэ цэн, ажил үүрэг тус бүрд хэмнэсэн цаг, гарахаас сэргийлсэн зардал, чанарын ялгааг тооцсон гарц, бүтээмжийн тогтвортой өсөлт хамаарна.

Санал нь нэг асуултад төвлөрөх эсвэл хоорондоо холбоотой асуултуудыг нэгтгэн судалж болно. Судалгааны асуулт нь шалтгаан, үр дагаврын талаар дүгнэлт хийхийг шаардсан тохиолдолд зөвхөн харилцан хамаарлыг дүрслэхээс цааш ахиж, шалтгаант нөлөөг найдвартай тогтоох арга зүйг сонгохыг бид онцгойлон дэмжинэ.

Бид өөр өөр хугацаанд хэрэгжих төслүүдийг багц болгон дэмжихээр зориуд төлөвлөсөн:

• Богино хугацаа (2–6 сар): Ашиглах зөвшөөрөл нь олгогдсон одоо байгаа өгөгдөл, нээлттэй өгөгдөл, эсвэл хамрах хүрээг нь тодорхой тогтоосон түншийн өгөгдөлд тулгуурлан эхний үр дүнг богино хугацаанд гаргах судалгаа.

• Дунд хугацаа (6–12 сар): Үр дүнг хугацааны турш ажиглах, тодорхой арга хэмжээний нөлөөг турших, эсвэл хагас туршилтын нөхцөл дэх ялгааг ашиглах судалгаа.

Өргөдөл гаргагчид төслөө ямар хугацаанд хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж байгаагаа, мөн уг хугацаа судалж буй асуултад яагаад тохирохыг тодорхой заах ёстой.

Сонгогдсон төсөл бүр дараах дэмжлэгийг авна:

• Үндсэн судлаачид олгох нэг удаагийн судалгааны тэтгэлэг: 25,000 ам.доллар

• Судалгааны туслахын сарын тэтгэлэг эсвэл гэрээт ажилтны хөлс: 7,500 ам.доллар

• Өгөгдлийн засаглал, нууцлал, хууль эрх зүй, аюулгүй байдлын шаардлагыг хангасан нөхцөлд нууц хадгалах гэрээний дагуу зөвшөөрөгдсөн, нууцлалын эрсдэлгүй бүтээгдэхүүн болон хэрэглээний өгөгдөлд хандах эрх.

• Төслийн хамрах хүрээг тогтоох, ажилд бэлтгэж хамруулах, өгөгдөл ашиглах зөвшөөрөл авах, хянуулах, үр дүнг түгээхэд дэмжлэг үзүүлэх дотоодын тодорхой үйл явц.

Энэхүү бүтэц нь зохицуулалтын зардлыг бууруулж, хэрэгжилтийг хурдасган, судлаачдын хараат бус байдлыг хадгалахын зэрэгцээ төслийг хэрэгжих боломжтой байлгахад чиглэнэ. Хөндлөнгийн хамтын ажиллагааны хүрээнд шинжилгээний ажлыг зочин судлаач эсвэл түүний судалгааны туслах өөрөө гүйцэтгэх ёстой. Төсөлд тусгайлан зориулсан өгөгдөл татах, шинжилгээ хийх ажлыг Эдийн засгийн судалгааны багт даатгаж болохгүй.

Санхүүжилт авсан төслүүд зөвхөн эцсийн судалгааны өгүүллээр хязгаарлагдахгүй, явцын тодорхой үе шатны зорилтуудтай байх ёстой. Судлаачид наад зах нь дараах шаардлагыг биелүүлнэ:

• Судалгааны арга зүйг эцэслэх, өгөгдөлд хандах эрх авах, явцын шинжилгээ хийх, үр дүнгийн баримт бичгийн төсөл бэлтгэх зэрэг гол үе шатны зорилтыг төслийн хуваарьтай уялдуулан тодорхойлох.

• Шинжилгээ эхлэхээс өмнө ажилд бэлтгэж хамруулах, гэрээ байгуулах, зөвшөөрөгдсөн өгөгдөлд хандах эрх авах алхмуудыг гүйцээх.

• Явцын үр дүнгээ OpenAI-ийн Эдийн засгийн судалгааны багтай хуваалцах.

• Тогтмол зохион байгуулах судалгааны үр дүнгийн танилцуулга эсвэл консорциумын хэлэлцүүлэгт оролцох.

• Товч тайлан, судалгааны ажлын урьдчилсан хувилбар, хэвлүүлэх өгүүллийн төсөл, олон нийтэд зориулсан хураангуй, жишиг үнэлгээ, эсвэл өгөгдлийн багцын баримтжуулалт зэрэг дор хаяж нэг бичмэл бүтээл гаргах.

• Гадагш мэдээлэл өгөх эсвэл бүтээл хэвлүүлэх үйл явцыг OpenAI-тай тохиролцсон хяналтын журмын дагуу зохицуулах.

Бид нотолгоо, байгууллагын дотоодод хуримтлагдах мэдлэг, эдийн засгийн судалгааны экосистемийг нягт холбож, харилцан суралцах боломж бүрдүүлэх ажлыг тэргүүнд тавьж байна.

Саналуудыг дараах шалгуураар үнэлнэ:

• Эдийн засгийн судалгааны багийн тэргүүлэх асуултуудад нийцсэн байдал

• Арга зүйн нарийн чанд, найдвартай байдал

• Төслийн хамрах хүрээ, өгөгдөл, нууцлал, хууль эрх зүй, хугацааны хязгаарлалтыг харгалзсан хэрэгжих боломж (жишээлбэл, бид ямар ч нөхцөлд харилцан ярианы өгөгдөл хуваалцахгүй)

• Үе шатны зорилтууд болон тайлагнах төлөвлөгөөний тодорхой байдал

• Хөтөлбөрийн үйл ажиллагааны загварт нийцсэн байдал, үүнд үндсэн ажлыг хэн гардан гүйцэтгэх нь хамаарна

• Хиймэл оюун ухааны эдийн засагт үзүүлэх нөлөөллийн талаарх хөндлөнгийн найдвартай нотолгоонд хувь нэмэр оруулах боломж

• OpenAI-ийн зөвшөөрөгдсөн өгөгдлийг нууцлалыг хамгаалсан, шинэлэг аргаар ашиглах боломж

Бид дараах судлаачдын саналыг тэргүүн ээлжид авч үзнэ: 

• Санал болгож буй судалгааныхаа чиглэлээр өмнө нь бүтээл хэвлүүлсэн туршлагатай судлаачид

• Томоохон зорилготой хамтын ажиллагааг хэрэгжүүлэхэд тустай, онцгой өгөгдөл ашиглах боломжтой судлаачид

Судлаачид судалгааны арга зүйгээ боловсруулах, шинжилгээ хийхдээ хараат бус байдлаа хадгална. Үр дүнг гадагш нийтлэх эсвэл олон нийтэд ашиглахдаа үнэн зөв байдал, нууцлалын хамгаалалт, хуульд нийцсэн байдал, зохих тайлбар нөхцөлийг хангахын тулд OpenAI-тай зохицуулна. Бид найдвартай хэмжилтгүйгээр гадагш аливаа баталсан мэдэгдэл хийхгүй.

Саналаа энэ маягтаар илгээж, нэмэлт мэдээллийг нэг Google Doc баримт бичгийн холбоосоор хавсаргана. Санал нь ном зүй, хавсралтыг тооцохгүйгээр гурван хуудаснаас хэтрэхгүй байна. Санал бүр дараах мэдээллийг агуулсан байна:

• Судалгааны асуулт(ууд) болон судлах үндэслэл

• Хөтөлбөрийн тэргүүлэх асуултуудаас нэг буюу хэд хэдэд нь хэрхэн нийцэж буй тайлбар

• Санал болгож буй арга зүй ба эмпирик судалгааны стратеги

• Шаардлагатай өгөгдөл, үүнд хиймэл оюун ухааны талаарх өргөн хүрээний асуултад хариулахад туслах OpenAI-ийн хэрэгслийн ашиглалтын зөвшөөрөгдсөн тодорхой үзүүлэлт, мөн судалгааны арга зүй нууцлалыг хэрхэн хамгаалах тухай тайлбар

• Төлөвлөсөн хугацаа ба гол үе шатны зорилтууд

• Судалгааны баг болон санал болгож буй судалгааны туслах эсвэл зочин судлаачийн танилцуулга

• Нотолгоо бүрдүүлэх, байгууллагын дотоод мэдлэгийг нэмэгдүүлэх, зөвшөөрөгдсөн мэдээллийг олон нийтэд хүргэхэд оруулах хүлээгдэж буй хувь нэмэр

• Хамрах хүрээний тодорхойлолт, үүнд хамрах болон үл хамрах шинжилгээ, гарах үр дүн, газар зүйн бүс, оролцогч талуудыг тодорхой заах

• Амжилтын шалгуур, амжилтгүйд тооцох нөхцөл, хамаарах хүчин зүйлс, хязгаарлалт, гаргахаар амлах нөөц

• Санал авах урилга зарлах: 2026 оны 6-р сарын 8

• Санал хүлээн авах эцсийн хугацаа: 2026 оны 7-р сарын 5

• Сонгон шалгаруулалтын шийдвэрийг зарлах: 2026 оны 7-р сарын 31

Хариуцлагын мэдэгдэл: Энэхүү санал авах урилга нь зөвхөн мэдээлэл өгөх, үнэлгээ хийх зорилготой бөгөөд OpenAI болон аливаа өргөдөл гаргагчид хууль зүйн үүрэг хүлээлгэхгүй. Энд дурдсан бүх нөхцөл урьдчилсан бөгөөд өөрчлөгдөж болно. Санал илгээх эсвэл OpenAI-ийн Эдийн засгийн судалгааны хамтын ажиллагааны хөтөлбөрт оролцохоор сонгогдох нь санхүүжилт, хөлс авах, эсвэл хамтран ажиллах эрхийг автоматаар үүсгэхгүй. Ийм үүрэг зөвхөн OpenAI болон сонгогдсон тал эцсийн бичгээр үйлдсэн гэрээнд гарын үсэг зурснаар үүснэ.