Технологийн тэргүүн эгнээ дэх ажил:
AI чөлөөт ажилд хэрхэн нөлөөлж байна вэ?
OpenAI болон Upwork-ийн шинэ судалгаагаар чөлөөт үйлчилгээний эрэлт өөрчлөгдөж, ур чадварын шинэ хослол үүсэж, AI-тай холбоотой төслүүдийн төсөв нэмэгдэж байгааг тогтоожээ.
Чөлөөт ажилтнуудад зах зээлийн өөрчлөлт захиалга бүрээр мэдрэгддэг: захиалагч өөр үйлчилгээ хүсэж, шинэ ур чадвар шаардах эсвэл төслийн цар хүрээг тэлдэг. Upwork-той хамтарсан шинэ судалгаа маань AI-ийн эрин үеийн эдгээр өөрчлөлтийг эртнээс тандах боломж олгож байна. Түгээмэл байсан зарим үйлчилгээний зах зээлд эзлэх хувь буурч байгаа бол AI-тай холбоотой төслүүд олон төрлийн ур чадварыг хослуулж, илүү их төсөв, ажлын цаг шаардаж байна.
Эдгээр өөрчлөлтийн нөлөөлөх цар хүрээ асар их. Upwork-ийн 2026 оны Ирээдүйн ажиллах хүчний индекс(шинэ цонхонд нээгдэнэ)-ээс үзэхэд АНУ-ын мэдлэгт суурилсан ажил эрхэлдэг чадварлаг ажилтнуудын 38% нь чөлөөт ажил хийдэг байна. Тус байгууллагын өмнөх жилийн судалгаагаар(шинэ цонхонд нээгдэнэ) мэдлэгт суурилсан чөлөөт ажил 2024 онд АНУ-д 1.5 их наяд ам.долларын орлого бий болгосон гэж тооцоолжээ. Эдгээр тооцоолол нь зөвхөн Upwork-ийн зах зээлээр хязгаарлагдахгүй, хавьгүй өргөн хүрээг хамардаг.
Чөлөөт ажил нь нийт эдийн засгийн хөдөлмөр эрхлэлтийн статистикаас ч өмнө өөрчлөлтийг илтгэж чадна. Гэрээнүүд ихэвчлэн богино хугацаатай байдаг бөгөөд захиалагчид зар бүрдээ шаардлагаа өөрчлөх боломжтой. Эдгээр өөрчлөлтийн учир шалтгааныг ойлгохын тулд бид захиалагч, чөлөөт ажилтнуудыг холбодог цахим зах зээл болох Upwork-той хамтарч, захиалгуудыг хүмүүсийн ChatGPT‑тэй шууд хийдэг үйл ажиллагаатай зэрэгцүүлэн судаллаа.
Энэ хоёр платформ дээрх ажлын төрлүүдийн харьцаа ялгаатай байв. ChatGPT‑ийн хэрэглээнд бичих ажил хавьгүй өндөр хувь эзэлж байсан бол Upwork дээр чөлөөт ажилтанд зориулсан заруудын дунд видео, анимейшний захиалга илүү өндөр хувь эзэлж байв.
Доор хоёр платформ дээрх даалгаврын төрлүүдийг харуулав.
Эдгээр нь зөвхөн судалгааны хугацаанд Upwork дээр эзлэх хувь нь хамгийн их өөрчлөгдсөн үйл ажиллагаанууд юм. ChatGPT‑ийн эзлэх хувийг 2025 оны 1-р сараас 2026 оны 6-р сар хүртэлх, Upwork-ийнхийг 2026 оны I хагасын өгөгдлөөр тооцов. Upwork дээр эзлэх хувийн өөрчлөлт нь 2025 оны I хагасаас 2026 оны I хагас хүртэлх өөрчлөлтийг нэгж хувиар илэрхийлнэ.
ChatGPT дээр харьцангуй түгээмэл байсан олон үйл ажиллагааны Upwork дээр эзлэх хувь буурсан бол төдийлөн түгээмэл бус үйл ажиллагааных өсжээ. Шинжилсэн ажлын 63 ангиллын 43 нь ийм хандлагатай байв.
Үлдсэн 20 ангилалд эсрэг хандлага ажиглагдсан. Чөлөөт ажлын эрэлтийн өөрчлөлтийг дан ганц ChatGPT‑ийн хэрэглээгээр тайлбарлах боломжгүй.
Мөн энэ харьцуулалт нь AI-ийн дэмжлэгтэй хийж болох бүх даалгаврыг бус, хүмүүс ChatGPT‑ийг одоо хэрхэн ашиглаж байгааг харуулдаг. Энэхүү зөрүүг OpenAI ашиглагдаагүй чадамжийн нөөц гэж нэрлэдэг.
Цэг бүр Upwork-ийн ангиллын систем дэх хооронд нь дүйцүүлсэн ажлын 63 дэд ангиллын нэгийг илэрхийлнэ. Хэвтээ тэнхлэг нь тухайн ангиллын 2025 оны II хагасын ChatGPT‑ийн хэрэглээнд эзлэх хувийг 2023 оны I хагасын Upwork-ийн ажлын зард эзлэх хувьд хуваасан харьцааны натурал логарифм юм. Босоо тэнхлэг нь тухайн ангиллын Upwork-ийн зард эзлэх хувь 2023 оны I хагасаас 2025 оны II хагас хүртэл хэдэн хувиар өөрчлөгдсөнийг логарифм масштабаар харуулна. 0% нь зах зээлд эзлэх хувь өөрчлөгдөөгүйг илтгэнэ. AI-ийн хэрэглээний эрчмийн 0 утга дээрх босоо зааг нь тухайн ангиллын ChatGPT болон суурь үеийн Upwork-ийн зард эзлэх хувь тэнцүү байгааг заана.
2025 оны сүүл гэхэд захиалагчид хавьгүй олон, өөр өөр төрлийн ажилд AI ашиглахыг хүсэх болжээ. Захиалагчид чатбот хөгжүүлэлт, видео бүтээл, маркетингийн автоматжуулалт, аппликейшний интеграц зэрэг даалгаварт AI ашиглах чөлөөт ажилтнуудыг хайж байв.
Нэг төслийн хүрээнд бусад ажлын зэрэгцээ AI ашиглах ур чадвар шаардах нь түгээмэл байв. AI-тай холбоотой заруудад дурдсан даалгаврын тоо бусад зарынхтай ойролцоо байсан ч өмнөх ажлуудад хамт тохиолдох нь ховор байсан даалгавруудыг илүү олон удаа хослуулжээ.
Зарим захиалагч нэг зардаа AI-аар видео үүсгэх, эвлүүлэх, хөдөлгөөнт график хийх ажлуудыг хамтад нь хүсжээ. Чөлөөт ажилтан эдгээр ур чадвараа хослуулан бэлэн видео хүлээлгэн өгнө.
AI-аар үүсгэсэн видео
Видео эвлүүлэг
Хөдөлгөөнт график
2023 оны эхнээс 2025 оны сүүл хүртэл AI-тай холбоотой зарууд дахь даалгаврын төрөлжилт 45%-иар өссөн. Энэ нь ижил давтамжтай 15 орчим төрлийн даалгавар 21 болж нэмэгдсэнтэй дүйцнэ.
- 2023 оны эхэн
- 14.6
- 2025 оны сүүл
- 21.2
AI-тай холбоотой болон бусад ажлын зард дурдсан цагийн хөлс ойролцоо байсан ч AI-тай холбоотой төслүүдийн тогтмол үнийн төсөв илүү өндөр, ажилласан цаг нь илүү олон байв. Төсөв өндөр байгаагийн нэг шалтгаан нь хийх ажлын цар хүрээ өргөн байгаатай холбоотой байж болохыг энэ хандлага харуулж байна.
AI-ийн ажилд үзүүлэх нөлөөг хөдөлмөр эрхлэлтийн статистикаас илрүүлэхэд хүндрэлтэй байж болно. Бид өмнөх Технологийн тэргүүн эгнээ дэх ажил цуврал судалгаандаа дурдсанчлан, энэ нөлөө хүмүүсийн хийдэг ажилд эхэлж илэрч болох юм.
Чөлөөт ажлын төслүүд хурдан солигддог учраас захиалагчдын хэрэгцээ өөрчлөгдөхийн хэрээр зарууд байнга шинэчлэгддэг. Харин байгууллагын доторх ажил шинэ ажлын зар гарахгүйгээр ч өөрчлөгдөж болно. Эдгээр зарыг ChatGPT‑ийн өгөгдөлтэй нэгтгэснээр хүмүүс ямар ажлыг AI-тай шууд хийж, ямар ажлыг чөлөөт ажилтнаар хийлгэж байгаа болон AI-тай холбоотой төслүүд бусад ажлаас юугаараа ялгаатайг эртнээс тандах боломжтой.
Судалгааны үр дүнг AI хүний ажлыг зүгээр л орлож байна гэж тайлбарлах боломжгүй. ChatGPT‑ийн хэрэглээнд түгээмэл зарим үйл ажиллагааны Upwork дээр эзлэх хувь буурсан ч энэ хандлага бүгдэд ижил байгаагүй. Мөн AI-тай холбоотой ажил нь илүү олон төрлийн үйл ажиллагааг хамарч, даалгавруудыг түгээмэл бус байдлаар хослуулж, тогтмол үнийн төсөв болон ажлын цагаар илүү байв.
Эдгээр хандлагыг нэгтгэн үзвэл AI нь захиалагчдын чөлөөт ажилтнаас хүсдэг зүйл болон төслөө бүрдүүлэх арга барилыг аль алийг нь өөрчилж байж болох юм.
OpenAI-ийн Эдийн засгийн судалгааны баг "Технологийн тэргүүн эгнээ дэх ажил" цувралаараа AI ажлыг хэрхэн өөрчилж байгааг тухайн өөрчлөлт өрнөхийн хэрээр судалж байна.





