በAI የታገዙ «በሐሰት ሽፋን» የሚካሄዱ ዘመቻዎችን ማስተጓጎል

ባለፉት ሁለት ዓመት ተኩል፣ አደጋ ፈጣሪ አካላት የሳይበር ጥቃቶችን፣ ድብቅ የተጽዕኖ ዘመቻዎችን (IO)፣ ማጭበርበሮችን እና ሌሎች የአጠቃቀም ፖሊሲዎቻችንን የሚጥሱ ድርጊቶችን ለመፈጸም ሞዴሎቻችንን ለመጠቀም የሞከሩባቸውን የተለያዩ ብዙ መንገዶች አስመልክተን ሪፖርት አድርገናል። እነዚህን ሪፖርቶች የምናሳትመው፣ አደጋ ፈጣሪ አካላት AIን እንዴት ለመጠቀም እንደሚሞክሩ ያየነውን ለተቆጣጣሪዎች፣ በዘርፉ ለሚሠሩ አቻዎቻችንና ለሰፊው ማኅበረሰብ ለማሳወቅ፣ እንዲሁም ለመጠቀም የሚሞክሩባቸውን ድክመቶች ግልጽ ለማድረግ ነው።

በቅርቡ ሁለት የተጽዕኖ ዘመቻዎችን አግደናል፤ አንዱ ከሩሲያ፣ ሌላው ከኢራን የመነጨ ነው። ሁለቱም የተራቀቁ «የሐሰት ሽፋን» ተቋማትን ለመደገፍ ሞዴሎቻችንን ከቀድሞ ዘዴዎችና ቴክኖሎጂዎች ጋር አቀናጅተው ተጠቅመዋል። እነዚያን ተቋማት ተጠቅመው፣ ከጂኦፖለቲካና ከግጭቶች ጋር የተያያዙ መልዕክቶችን እውነተኛ ምንጫቸውን በመደበቅ ለታለሙ ተመልካቾች አስተላልፈዋል። የኢራኑ ዘመቻ ሰባት የፈጠራ «ጋዜጠኛ» ማንነቶችን ይዞ ነበር። እነሱን ተጠቅሞ ረዣዥም ጽሑፎችን በዓለም ዙሪያ ላሉ አነስተኛና መካከለኛ የመስመር ላይ ሚዲያዎች ያቀርብ ነበር። የሩሲያው ዘመቻ ደግሞ፣ በላቲን አሜሪካ ያሉ ሰዎችን እውነታውን ሳያውቁ «የፖሊሲ ጥናት ተቋም» በቦታው እንዲያንቀሳቅሱ ያደረገ ይመስላል።

ሁለቱም ዘመቻዎች ብዙ ገጽታዎች ነበሯቸው፤ ግቦቻቸውን ለማሳካት የተለያዩ ስልቶችን ሞክረዋል። የኢራኑ ዘመቻ ከረዣዥም ጽሑፎች በተጨማሪ፣ በአብዛኛው ከአሜሪካና ኢራን ጦርነት ጋር በተያያዙ ጉዳዮች ላይ የማኅበራዊ ሚዲያ አስተያየቶችን በስብስብ ፈጥሯል። የሩሲያው ዘመቻ «የፖሊሲ ጥናት ተቋሙን» ከመቆጣጠር በተጨማሪ፣ «ሾልከው የወጡ» የሚባሉ የሐሰት ሰነዶችንና የድምፅ ትረካ ጽሑፎችን ፈጥሯል። ከእነዚህም አንዳንዶቹ በመስመር ላይ ሲሰራጩ አግኝተናል። ሁለቱም ዘመቻዎች የውስጥ ሪፖርቶችን ለማዘጋጀት AIን በእጅጉ ተጠቅመዋል (የሩሲያው ዘመቻ ከማንኛውም ሌላ ሥራ በላይ ይህን አድርጓል)። በሁለቱም ጉዳዮች፣ አንቀሳቃሾቹ ውጤታማነታቸውን ለማጋነን አጠራጣሪ ወይም ግልጽ ማታለል ያለባቸውን ዘዴዎች ተጠቅመዋል።

በእነዚህ ዘመቻዎች ከሁሉ በላይ የሚያስተውለው፣ AI ከመኖሩ በፊት ከነበሩ ውስብስብ የተጽዕኖ ዘመቻዎች ጋር በእጅጉ መመሳሰላቸው ነው። ሆኖም አንዳንድ የሥራ ሂደቶችን ለማቅለል AIን ተጠቅመዋል። የኢራኑ ዘመቻ ያንቀሳቅሳቸው የነበሩ የጋዜጠኛ የፈጠራ ማንነቶች፣ ከሐሰተኛዋ ጋዜጠኛ «አሊስ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ዶኖቫን⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)» ጋር ተመሳሳይነት ነበራቸው። ይህች ለሩሲያ ወታደራዊ ስለላ ሽፋን የሆነች ማንነት ጽሑፎቿ በ2016–17 በተለያዩ የምዕራብ ሚዲያዎች ታትመዋል። በ2020፣ ከሩሲያ የኢንተርኔት ምርምር ኤጀንሲ ቀደምት እንቅስቃሴ ጋር የተያያዙ ግለሰቦች «PeaceData⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)» የተባለ ሐሰተኛ «የዜና» ሚዲያ ያንቀሳቅሱ ነበር። በዓለም ዙሪያ ያሉ ጋዜጠኞችን እውነታውን ሳያውቁ ለእሱ እንዲጽፉ አድርጎ ነበር።

እነዚህ ዘመቻዎች ሊደርሱበት ከሚችሉት ወሰን አንጻርም ያልተለመዱ ነበሩ። የተጽዕኖ ዘመቻዎችን ከ1 (ዝቅተኛው) እስከ 6 (ከፍተኛው) የሚመዝነውን የመስፋፋት መለኪያ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) በመጠቀም፣ ከሩሲያ የመነጨውን ዘመቻ በምድብ 5 እንመድበዋለን። ሪፖርት ማድረግ ከጀመርን ጀምሮ ያስተጓጎልነው የመጀመሪያው የምድብ 5 ዘመቻ ይህ ነው። ከኢራን የመነጨው ዘመቻ ምድብ 4 ደርሷል። ሁለቱም ይዘታቸውን በማኅበራዊ ሚዲያ ከመለጠፍ ባለፈ፣ በዋና ዋና መገናኛ ብዙኃን ማሳተም ችለዋል፤ ይዘቱ ሁሉ በሞዴሎቻችን የተፈጠረ ግን አይደለም። ይህ ባለፉት ሁለት ዓመት ተኩል ባጋለጥናቸው 30 ድብቅ የተጽዕኖ ዘመቻዎች ላይ ካየነው አዝማሚያ ጋር ይጣጣማል። በሐሰተኛ የማኅበራዊ ሚዲያ ስርጭት ላይ ከመደገፍ ይልቅ ይዘታቸውን በእውነተኛ ሚዲያዎች ለማሳተም የሚሞክሩ ዘመቻዎች፣ ብዙውን ጊዜ የበለጠ ሰው የመድረስና ተጽዕኖ የማሳደር እድል አላቸው።

ከ2024 መጀመሪያ ጀምሮ ያጋለጥናቸው 30 የተጽዕኖ ዘመቻዎች ሰንጠረዥ። በዋና የማሰራጫ ዘዴያቸው (ማኅበራዊ ሚዲያ፣ ዘመቻው የሚያንቀሳቅሰው ድረ ገጽ፣ የውጭ ሚዲያዎች) እና በመስፋፋት መለኪያ ውጤታቸው ተገምግመዋል። ከአንድ በላይ የማሰራጫ ዘዴዎችን የተጠቀሙ ዘመቻዎች፣ ለምሳሌ ድረ ገጽ እያንቀሳቀሱ በማኅበራዊ ሚዲያ ያስተዋወቁት፣ የዘመቻው ዋና መሠረት በሚመስለው ዘዴ ተመድበዋል።

AI በእንዲህ ዓይነት የሐሰት ሽፋን የሚካሄዱ ዘመቻዎችን መጠን፣ ቅልጥፍና፣ የቋንቋ ብቃትና የአርትዖት ችሎታ ሊያሳድግ ይችላል። አንቀሳቃሾቹ እነዚህን ጥቅሞች ተጠቅመው፣ እንደ ሠራተኞች ወይም አዘጋጆች ያሉ የማይጠራጠሩ ሰዎችን ሊበዘብዙ ይችላሉ። ይዘታቸውንም ማን እንዳዘጋጀው ወይም ዓላማው ምን እንደሆነ ለማያውቁ ተመልካቾች ሊያደርሱ ይችላሉ። እነዚህ ዘመቻዎች፣ አደጋ ፈጣሪ አካላት ግቦቻቸውን ለማሳካት በሐሰተኛ ማንነቶችና ተቋማት የሚጠቀሙበት መንገድ ምን ያህል ውስብስብና የተራቀቀ እንደሆነም ያሳያሉ። አደጋ ፈጣሪ አካላት በእነዚህ ጥረቶች የሚጠቀሙባቸውን ድክመቶች፣ እንዲሁም እነዚያ ድክመቶች እንዴት ተመልካችና ሰፊ ተደራሽነት ሊያስገኙ እንደሚችሉ መረዳት፣ በድርጅቶች ሁሉ ጠንካራ መከላከያ ለመጠበቅ ወሳኝ ይሆናል።

ይሁን እንጂ፣ እነዚህ በሐሰት ሽፋን የሚካሄዱ ዘመቻዎች ድብቅ መሆናቸው፣ በኃላፊነት ስሜት ለሚደረግ ማጋለጥ በተለይ ተጋላጭ ያደርጋቸዋል። «አሊስ ዶኖቫን» እና «PeaceData» ሁለቱም ከተጋለጡ በኋላ እንቅስቃሴያቸውን አቁመዋል። ስለዚህም እነዚህን በሐሰት ሽፋን የሚካሄዱ ዘመቻዎች ሪፖርት የምናደርገው፣ ተጨማሪ ምርምርና ማስተጓጎልን ለማቅለል፣ ዘመቻዎቹን መቀጠል ደግሞ ለማስቸገር ነው።

በመላ ላቲን አሜሪካ የተጽዕኖ ዘመቻዎችን የሚያካሂዱ፣ ከሩሲያ የመነጩ አካላት።

ከሩሲያ የመነጩ የChatGPT መለያዎች ስብስብ አግደናል። በመላ ላቲን አሜሪካ ያሉ አገሮችን ያነጣጠሩ ድብቅ የተጽዕኖ ዘመቻዎችን በሚመለከቱ የተለያዩ ሥራዎች ላይ ChatGPTን ተጠቅመዋል። አብዛኛው እንቅስቃሴ በክልሉ የዩክሬንን ስም ለማጥፋት ያለመ ይመስላል። አንዳንዱ ግን፣ በተለይ በአርጀንቲናና በቦሊቪያ፣ በአገር ውስጥ የፖለቲካ ውጤቶች ላይ ተጽዕኖ ለማሳደር ያለመ ይመስላል። አብዛኞቹ አንቀሳቃሾች ጥያቄዎቻቸውን በሩሲያኛ ያቀርቡ ነበር። አንዱ በስፓኒሽ ይጠይቅ ነበር፣ ሆኖም እሱም በሩሲያ የሚገኝ ይመስል ነበር። ስለዚህ ጉዳይ ለሚመለከታቸው ባለሥልጣናት መረጃ አጋርተናል።

አንቀሳቃሾቹ ChatGPTን ለሦስት ዋና ሥራዎች ተጠቅመዋል፦ ስለ ራሳቸው እንቅስቃሴዎች (እና የራሳቸው ውጤት እንደሆኑ በአሳማኝ መንገድ ሊያቀርቡአቸው ስለሚችሉ የሌሎች ሰዎች እንቅስቃሴዎች) የውስጥ ሪፖርቶችን ለመጻፍ፣ ለዘመቻዎቻቸው ይዘት ለመፍጠር፣ እና በላቲን አሜሪካ ራሱን «የምርምር መድረክ» ብሎ የሚጠራው የማኅበራዊ ምርምር ማዕከል (SRC) አፈጻጸም ላይ ሪፖርቶችን ለማዘጋጀት። SRCን «ሚያ ክላርክ» በሚባል ሐሰተኛ ማንነት የተቆጣጠሩት ይመስላል፤ ከዚህ ስም ተነስተን ዘመቻውን «ዳርክ ክላርክ» ብለን ሰይመነዋል። ከሩሲያ ወደ ሞዴሎቻችን መድረስ ስለማንፈቅድ፣ ከአገልግሎቶቻችን ጋር ለመገናኘት VPN ተጠቅመዋል።

በውስጥ ሪፖርቶቻቸው፣ አንቀሳቃሾቹ ዩክሬንን ወይም የአካባቢ መሪዎችን ለማዳከም በመላ ላቲን አሜሪካ የሐሰት ታሪኮችን እንዳሰራጩ ገልጸዋል። ከእነዚህ የሐሰት ይዘቶች አንዳንዶቹ፣ በይፋ ተደራሽ ምንጮችን በሚጠቀሙ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ተመራማሪዎች⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) «ፖሊቶሎጂ» ወይም «ላ ኮምፓኒያ» ከሚባል የሩሲያ አካል ጋር ተያይዘዋል። ይህ አካል በሩሲያዊው ባለጸጋ ዬቭጌኒ ፕሪጎዢን የተመሠረቱትን ዋግነር ቡድንና ሌሎች ተቋማት የተካ መሆኑ ተዘግቧል። አንቀሳቃሾቹ፣ ከሩሲያ ስለመነጩ ሌሎች መረቦች ከጠየቁት እጅግ በላይ፣ ስለ ፖሊቶሎጂና ዋግነር የወጡ ይፋዊ ዘገባዎችን ሞዴሎቻችን እንዲተረጉሙ ወይም እንዲያብራሩ ጠይቀዋል።

ይህ ዘመቻ በሁለት መንገዶች ያልተለመደ ነበር። በመጀመሪያ፣ በላቲን አሜሪካ ያሉ ግለሰቦችን ለSRC እንዲሠሩ በስኬት ያሳተፈ ይመስላል። የሩሲያ አንቀሳቃሾቹ ስለ SRC ያቀረቧቸው ሪፖርቶች እንደ ደመወዝ እርከኖች፣ ቅጥርና ስንብት ባሉ ጉዳዮች ላይ ውሳኔዎችን ጠቅሰዋል። ይህም ከተቋሙ ጋር ከመተባበር ይልቅ ይቆጣጠሩት እንደነበር ይጠቁማል። ያለው ማስረጃ፣ በላቲን አሜሪካ ያሉ የSRC ሠራተኞች ለሩሲያ ቡድን እየሠሩ መሆናቸውን እንደማያውቁ ያመለክታል። በቅርቡ ካጋለጥነው ከሩሲያ ጋር የተያያዘ ሌላ «የፖሊሲ ጥናት ተቋም» በተለየ፣ SRC ባሳተፋቸው ሠራተኞች አማካይነት አብዛኛውን ይዘቱን በራሱ ያመነጨ ይመስላል። ይህ ባለፉት ሁለት ዓመት ተኩል ካስተጓጎልናቸው፣ ለሽፋን የሚያገለግል ማንነት ለማንቀሳቀስ ከተደረጉ ሙከራዎች እጅግ ውስብስቡ ሆኖ ይታያል።

ሁለተኛ፣ በይፋ ተደራሽ የሆኑ አንዳንድ ማስረጃዎች፣ የዳርክ ክላርክ የሐሰት ይዘቶች እውነታ ማጣራቶችን⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) እና ይፋዊ ማስተባበያዎችን⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ለማስከተል የሚበቃ ስፋት እንደነበራቸው ይጠቁማሉ። ይህም ባለፉት ሁለት ዓመታት ካስተጓጎልናቸው ማንኛውም የተጽዕኖ ዘመቻ የሚበልጥ ተደራሽነት እንዳገኘ ያመለክታል። ዘመቻው በፔሩ አሰራጭቻለሁ ያለው አንድ የሐሰት ይዘት፣ በዩክሬንና በፖላንድ መካከል በይፋ የታየውን ውጥረት እንኳ አባብሷል።

አንቀሳቃሾቹ ChatGPTን በዋናነት የተጠቀሙት፣ ማንነቱ ላልታወቀ የበላይ ኃላፊ የሚቀርቡ የውስጥ ሪፖርቶችን ለማዘጋጀትና ለማዘመን ነበር። እነዚህ መደበኛ ሪፖርቶች በመላ ላቲን አሜሪካ ድብቅ የተጽዕኖ ዘመቻዎችን ለማካሄድ የተደረጉ ጥረቶችን ገልጸዋል። ሦስት ዋና የሥራ ዘርፎችን አካትተዋል፦ ዩክሬንን ለማጥላላትና ለዩክሬን ጦር ኃይሎች የሚደረግ ምልመላን ለማዳከም የሚደረጉ ጥረቶች፤ በአንዳንድ አገሮች፣ በተለይ በቦሊቪያና በአርጀንቲና፣ የውስጥ ፖለቲካ ጣልቃ ለመግባት የሚደረጉ ጥረቶች፤ እና የSRC አስተዳደር። በአብዛኛዎቹ ጉዳዮች፣ አደጋ ፈጣሪ አካላቱ ሞዴሎቻችንን ለዘመቻዎቹ ይዘት ለመፍጠር ሳይሆን፣ ስለእነሱ ሪፖርት ለማድረግ ብቻ ሲጠቀሙ አይተናል (ጥቂቶቹ ልዩ ሁኔታዎች ከታች⁠ ተገልጸዋል)።

ሪፖርቶቹ ብዙ የስልት ዝርዝሮችን ይዘዋል። ዘመቻው ዩክሬንንና አንዳንድ ብሔራዊ መሪዎችን፣ በተለይም የአርጀንቲና፣ የቦሊቪያና የኢኳዶር ፕሬዚዳንቶችን እንዴት ለማዳከም እንደሞከረ ግልጽ አድርገዋል። አንዳንዶቹ የአካባቢውን ሰዎች አታልሎ፣ አንቀሳቃሾቹ ለጥቃት መሣሪያነት ሊጠቀሙባቸው የሚችሉ ድርጊቶችን እንዲፈጽሙ የተደረጉ ጥረቶችን ገልጸዋል። ሌሎቹ ደግሞ አንቀሳቃሾቹ አሰራጭተናል ያሏቸውን ሐሰተኛ «ሾልከው የወጡ መረጃዎች» ገልጸዋል።

በሁለት ጉዳዮች፣ ማስረጃው አንቀሳቃሾቹን ስለ «ፖሊቶሎጂ» ከወጡ ይፋዊ ዘገባዎች ጋር ያገናኛል። አንቀሳቃሾቹ በ2024 የአርጀንቲና ፕሬዚዳንት ሃቪየር ሚሌይን ያነጣጠሩ ሁለት ዘመቻዎችን እንዳካሄዱ ዘግበዋል። በመጀመሪያ፣ ሚሌይ ለውሾቹ በጌጣጌጥ ያጌጡ የCartier አንገት ማሰሪያዎችን ገዝቷል የሚል የሐሰት ዘገባ እንዳሰራጩ ተናግረዋል። ሁለተኛ፣ በቦዌኖስ አይረስ ሚሌይን የሚቃወሙ የግድግዳ ጽሑፎችን እንዲጽፉ ለአካባቢው ሰዎች ክፍያ እንደፈጸሙ ገልጸዋል። ሾልከው በወጡ ሰነዶች መሠረት፣ ሁለቱም ድርጊቶች ከ«ፖሊቶሎጂ» እና «ላ ኮምፓኒያ» ጋር በይፋ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ተያይዘዋል⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)።

ሌሎች ብዙ የሐሰት ይዘቶች ከዚህ በፊት ከሩሲያ የተጽዕኖ ዘመቻዎች ጋር አልተያያዙም ነበር። ለምሳሌ፣ አንቀሳቃሾቹ በሜይ 2026 በፔሩ፣ ሊማ ካለው የክልል ትምህርት ዳይሬክቶሬት የመጣ የሚያስመስል የሐሰት የኢሜይል አድራሻ እንደፈጠሩ ገልጸዋል። ይህን ተጠቅመው በአውራጃው ያሉ ትምህርት ቤቶች በብሔራዊ የባህልና የቋንቋ ብዝኃነት ቀን (ሜይ 21) ለዩክሬን የተዘጋጁ ዝግጅቶችን እንዲያካሂዱ መመሪያ ሰጥተዋል። ኢሜይሎቹ ከሌሎች መካከል አወዛጋቢውን የሃያኛው ክፍለ ዘመን ዩክሬናዊ ብሔርተኛ ስቴፓን ባንዴራን እንዲጠቅሱ ግልጽ መመሪያዎችን ይዘው ነበር። አንዳንድ ዩክሬናውያን እሱን የነፃነት ትግል ተምሳሌት አድርገው ቢመለከቱትም፣ በሩሲያና በፖላንድ ግን ከፋሺዝም፣ በጦርነት ወቅት ከጠላት ጋር ከመተባበር እና ከግፍ ድርጊቶች ጋር ይያያዛል። እንደ አንቀሳቃሾቹ ገለጻ፣ አንዳንድ ትምህርት ቤቶች ለሐሰተኛው የኢሜይል አድራሻ ምላሽ ሰጥተው፣ እንዲህ ያሉ ዝግጅቶችን እንዳካሄዱ አረጋግጠዋል፤ ፎቶዎችንም ጭምር ልከዋል።

ከዚያም አንቀሳቃሾቹ ስለ ዝግጅቶቹ በፔሩና በፖላንድ መገናኛ ብዙኃን ዘገባዎችን እንዳስወጡ ተናግረዋል። ዩክሬን ጽንፈኛ ብሔርተኛ አስተሳሰቦችን «ወደ ውጭ እየላከች» ነው የሚሉ ውንጀላዎችንም አክለው ቁጣ እንዳስነሱ ገልጸዋል። በይፋ ተደራሽ በሆኑ ምንጮች ላይ ባደረግናቸው ፍለጋዎች፣ ከዚህ አባባል ጋር የሚጣጣሙ ዘገባዎችን በፔሩ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) እና⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) በፖላንድ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) መገናኛ ብዙኃን⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)፣ እንዲሁም በሃንጋሪ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) በእንግሊዝኛ በሚታተም አንድ ሚዲያ አግኝተናል (ከጽሑፎቹ አንዳንዶቹ ከዚያ በኋላ ተሰርዘዋል)። አንዳንድ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ጽሑፎች⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) አንድ ፖላንዳዊ የአውሮፓ ፓርላማ አባል የሰጡትን ምላሽ አካትተዋል። አባሉ «ፀረ-ፖላንድ አቋም» የሚያሳዩ ሰዎች በፖላንድ የማይፈለጉ ሰዎች መሆናቸው እንዲታወጅ ሐሳብ አቅርበዋል። በዚህም የሩሲያው የሐሰት ይዘት በዩክሬናውያንና በፖላንዳውያን መካከል ያለውን ታሪካዊ ውጥረት ተጠቅሞበታል፣ አባብሶታልም።

በተመሳሳይ፣ በጁን አንቀሳቃሾቹ ሌላ የሐሰት የኢሜይል አድራሻ ተጠቅመው በኢኳዶር ያሉ ትምህርት ቤቶችን እንዳታለሉ ገልጸዋል። ትምህርት ቤቶቹ ለፕሬዚዳንት ዳንኤል ኖቦአ እና ለግሉ ወታደራዊ ተቋራጭ ብላክዎተር የቀድሞ ኃላፊ ኤሪክ ፕሪንስ ታማኝነትን የመማል ሥነ ሥርዓት እንዲያካሂዱ እንዳደረጉ ተናግረዋል። አንቀሳቃሾቹ ድርጊቱ በኢኳዶር ቁጣ እንዳስነሳና መንግሥት ሐሰተኛውን መረጃ እንዲያስተባብል ግፊት እንደፈጠረ ገልጸዋል። ይህም መረጃው በመላ አገሪቱ እንዲደርስ አድርጎታል ብለዋል። እንደገናም፣ በይፋ ተደራሽ ምንጮች ላይ የተደረገ ምርምር ከዚህ አባባል ጋር በእጅጉ የሚመሳሰል የሚዲያ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ሽፋን⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) በኢኳዶር⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) መገናኛ ብዙኃን⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) አግኝቷል፤ የኢኳዶር ትምህርት ሚኒስትር የሰጡትን ዝርዝር ማስተባበያ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ጭምር አግኝቷል።

አንቀሳቃሾቹ የሐሰት ታሪኮቻቸውን አሳማኝ ለማድረግ የተለያዩ ዘዴዎችን ተጠቅመዋል። እንደ ውስጥ ሪፖርታቸው፣ በማርች ኢኳዶርን ያነጣጠሩ ሁለት የተለያዩ የሐሰት ይዘቶችን አሰራጭተዋል። አንዱ በኢኳዶር ያለው የዩክሬን ቆንስል ድምፅ ነው ተብሎ የቀረበ የተጭበረበረ ድምፅ ተጠቅሟል። በዚህም ቆንስሉ ኢኳዶራውያንን የሚያንቋሽሹ ንግግሮች አድርጓል ተብሎ ተወንጅሏል። በይፋ ተደራሽ ምንጮች ላይ ባደረግነው ምርመራ፣ ከዚህ ትክክለኛ ውንጀላ ጋር የሚጣጣም የTikTok ልጥፍ አግኝተናል፤ ልጥፉ ያገኘው ምላሽና ተሳትፎ ውስን ይመስላል። ሌላው ደግሞ በእውነተኛ የዜና ጣቢያ አርማ በX እና TikTok የተሰራጨ የሐሰት ቪዲዮን ይገልጻል። ቪዲዮው የኖቦአ መንግሥት ወጣት ወንዶችን በዩክሬን እንዲዋጉ እየመለመለ ነው ይላል። በኢኳዶር ያሉ እውነታ አጣሪዎች⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) በኤፕሪል መጀመሪያ ከዚህ መግለጫ ጋር የሚጣጣም ዘመቻ ዘግበዋል።

በኤፕሪል 8፣ 2026 የተለጠፈ የTikTok ቪዲዮ። ይህ ዘመቻ የራሱ ነው ያለውንና ለዩክሬን ቆንስል የተሰጠውን የተጭበረበረ ድምፅ ይዟል።

ሌላ የውስጥ ሪፖርት በሜይ መጨረሻ፣ ፀረ-መንግሥት ተቃውሞዎች በጠነከሩበት ወቅት በቦሊቪያ ያሰራጩትን የሐሰት ይዘት ገልጿል። አንቀሳቃሾቹ የዚህ ዘመቻ ዓላማ ከተቃውሞዎቹ ጋር የተያያዘውን ቀውስ ማባባስ መሆኑን በግልጽ ተናግረዋል። ዘመቻው የመንግሥት የውሃ ኩባንያ የሆነው EPSAS ሠራተኛ ድምፅ ነው የተባለ የተጭበረበረ ቅጂ ይዟል። በቅጂው መንግሥት ወደ አስተዳደራዊ ዋና ከተማዋ ላ ፓዝ የሚሄደውን ውሃ እንደሚያቋርጥና የአስቸኳይ ጊዜ አዋጅ እንደሚያውጅ ይነገራል። በይፋ ተደራሽ ምንጮች ላይ ባደረግነው ምርምር፣ ተመሳሳይ አባባልን በማስረጃ የሚያስተባብል ጽሑፍ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) እና ከEPSAS የወጣ ይፋዊ ማስተባበያ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) አግኝተናል።

ሌሎች የውስጥ ሪፖርቶች፣ በይፋ ተደራሽ ምንጮች ልናረጋግጣቸው ያልቻልናቸውን የሐሰት ይዘቶች አካትተዋል። ምናልባትም አስቀድመው ስለተወገዱ ወይም መሰራጨት ስላልቻሉ ሊሆን ይችላል። ለምሳሌ፣ አንቀሳቃሾቹ በጃንዩወሪ አንዲት ብራዚላዊት የማኅበራዊ ሚዲያ ተጽዕኖ ፈጣሪና ሞዴል በዩክሬን ኤምባሲ ተወካዮች አማካይነት በሕገ ወጥ የሰዎች ዝውውር ወደ ዩክሬን ተወስዳ በኪዪቭ ተገድላለች የሚል ታሪክ እንዳሰራጩ ገልጸዋል። በጁን በቦሊቪያ ሌላ የተጭበረበረ የድምፅ ቅጂ እንዳሰራጩ ተናግረዋል። በዚህ ጊዜ ከቦሊቪያ ማዕከላዊ ባንክ ሠራተኛ የመጣ አስመስሎ፣ ባንኩ የጥሬ ገንዘብ ወጪን ሊገድብ መሆኑን ያስጠነቅቃል። ከአገሪቱ የሃይድሮካርቦን ኤጀንሲ የመጣ የሚመስል፣ ለግል መኪናዎች በሚሸጥ ነዳጅ ላይ ገደብ እንደሚጣል የሚያስጠነቅቅ የሐሰት ደብዳቤ እንዳሰራጩም ገልጸዋል።

በሌሎች ሪፖርቶች፣ አንቀሳቃሾቹ ባይሳተፉባቸውም እንኳ የእነሱ ሥራ ውጤት ናቸው ሊሏቸው የሚችሉ ክስተቶችን በዒላማ አገሮቹ ለመለየት ሞዴሎቻችንን እርዳታ ጠይቀዋል። ለምሳሌ፣ በአርጀንቲና የአገሪቱ የውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ስለ ፎክላንድ / ማልቪናስ ደሴቶች በተደረገ የተባበሩት መንግሥታት ኮሚቴ ስብሰባ ላይ ከዘመቻቸው እንደጠቀሱ አንቀሳቃሾቹ ተናግረዋል። አንቀሳቃሾቹ፣ የራስን ዕድል በራስ የመወሰን መርህ በደሴቶቹ ላይ አይተገበርም፣ እንዲሁም ዩናይትድ ኪንግደም በዚያ ከሚያስፈልገው በላይ ወታደራዊ ኃይል አስፍራለች የሚሉትን ክርክሮች ያስተዋወቁት እነሱ እንደሆኑ አቅርበዋል። በእውነቱ ግን፣ ሁለቱም ክርክሮች ለብዙ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ዓመታት⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) የአርጀንቲና ይፋዊ አቋም አካል ነበሩ። በተመሳሳይ፣ በጁን የብራዚል መገናኛ ብዙኃን ሠራዊቱን ለመቀላቀል ወደ ዩክሬን ሄዶ በሩሲያ ኃይሎች ስለተማረከ ብራዚላዊ ዜጋ ዘግበዋል⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)። ከዚያም ግለሰቡ ተታሎ ወደ ጦርነቱ እንደገባ የሚገልጽ በቴሌቪዥን የተላለፈ መግለጫ ሰጥቷል። ChatGPT የተጠቀሙት አንቀሳቃሾች ይህ ዘገባ የዘመቻቸውን መልዕክት ደግሞ እንዳቀረበ ለማስመሰል ሞክረዋል፤ በእውነቱ ግን የጠቀሰው የምርኮኛውን የራሱን ቪዲዮ ነበር⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)። ይህ አንቀሳቃሾቹ ከውጭ ያለን ተመልካች ሳይሆን፣ የራሳቸውን አሠሪዎች ያነጣጠረ የተጽዕኖ ዘመቻ ለማካሄድ እንደሞከሩ ይጠቁማል።

አንዳንድ የአንቀሳቃሾቹ ሪፖርቶች፣ ራሱን «የምርምር መድረክ» ብሎ የሚጠራውን የማኅበራዊ ምርምር ማዕከል (በሩሲያኛ፣ Центр социологических исследований) ጠቅሰዋል። እንደ SRC ድረ ገጽ መረጃ፣ ማዕከሉ በላቲን አሜሪካ በሚኖሩ የሕንድ ተወላጆች እና በሕንድና በክልሉ አገሮች መካከል ባሉ ግንኙነቶች ላይ ያተኩራል።

የውስጥ ሪፖርቶቹ አንቀሳቃሾቹ ከፖሊሲ ጥናት ተቋሙ ጋር አብረው ከመሥራት ይልቅ ተቋሙን እንደሚቆጣጠሩት ይጠቁማሉ። ለምሳሌ፣ የቅጥርና የስንብት ውሳኔዎችን፣ የደመወዝ እርከኖችን፣ የሠራተኛ ዕቅዶችን እና በሂደት ላይ ያሉ የምርምር ፕሮጀክቶችን ጠቅሰዋል። ከሁሉም በላይ፣ አንቀሳቃሾቹ የዘመቻውን የማኅበራዊ ሚዲያ እንቅስቃሴ ለመምራትና በላቲን አሜሪካ በቦታው ካሉ ሠራተኞች ጋር ለመገናኘት «ሚያ ክላርክ» የተባለ ሐሰተኛ ማንነት እንደፈጠሩ ሪፖርቶቹ ገልጸዋል። ያለው ማስረጃ እነዚህ በቦታው ያሉ ሠራተኞች ለሩሲያ ዘመቻ እየሠሩ መሆናቸውን እንደማያውቁና የምርምር ሥራቸውን በቅን ልቦና እንዳከናወኑ ይጠቁማል። ይህ ሳያውቁ መካከለኛ ሆነው በሚያገለግሉ ሰዎች የመጠቀም ዘዴ፣ ከፕሪጎዢን ክበብ ጋር ግንኙነት ካለው ቀደምት የሩሲያ ዘመቻ «PeaceData» ጋር በእጅጉ ይመሳሰላል። Meta ያንን ዘመቻ በ2020 አጋልጦታል⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)።

ከሩሲያ አንቀሳቃሾቹ ሪፖርቶች በመነሳት፣ በላቲን አሜሪካ በቦታው የነበሩ ሠራተኞቻቸው በክልሉ ካሉ ባለሙያዎችና ተንታኞች ጋር ቃለ መጠይቆችን አድርገው፣ ከዚያም ባገኙት መረጃ መሠረት የምርምር ጽሑፎችን አዘጋጅተዋል። ርዕሶቹ ስለ BRICS ቡድን ያለውን የሕዝብ አስተያየት ከሚተነትን ሰፊ ትንታኔ እስከ በፕሬዚዳንቶች ጃይር ቦልሶናሮ እና ሉዊዝ ኢናሲዮ ሉላ ዳ ሲልቫ ዘመን የነበረውን የብራዚል ኢኮኖሚ ዝርዝር ንጽጽር ያካትታሉ። አንዳንድ ጊዜ የሩሲያ አንቀሳቃሾቹ የምርምር ፕሮጀክቶቹ ከመታተማቸው በፊት ስለ ሂደታቸው ሪፖርቶችን ያዘጋጁ ነበር፤ ይህም በዝግጅት ሂደቱ ውስጥ በቅርበት እንደተሳተፉ ያመለክታል። በSRC ድረ ገጽ ላይ ከ60 በጣም የሚበልጡ ጽሑፎችን አግኝተናል፤ አብዛኞቹም ኦሪጅናል ጽሑፎች ይመስላሉ። ይህ ዳርክ ክላርክን በቅርቡ ካጋለጥነው ከሩሲያ ከመነጨ ሌላ ዘመቻ ይለየዋል። ያ ዘመቻም የፖሊሲ ጥናት ተቋምን እንደ ሽፋን ይጠቀም ነበር፣ ሆኖም አብዛኛውን ይዘቱን ከሌሎች በመስረቅ ያቀርብ ነበር። ይህ በመላ ላቲን አሜሪካ ግንኙነቶች ያሉት፣ ለረዥም ጊዜ የሚቆይ የሽፋን ተቋም የመገንባት ዓላማ እንዳለ ይጠቁማል።

የSRCን ሥራ ለማስተዋወቅ፣ የሩሲያ አንቀሳቃሾቹ የማኅበራዊ ሚዲያ መለያዎች መረብ ለመፍጠር እንደሞከሩ ገልጸዋል። እንደ ሪፖርቶቻቸው፣ በተለያዩ የዓለም ክፍሎች ያሉ አንቀሳቃሾች ወደ ተመሳሳይ መለያዎች ለመግባት ሲሞክሩ መለያዎቹ ላይ ገደቦች ተጥለዋል፤ በዚህም የማኅበራዊ ሚዲያ እንቅስቃሴው ችግሮች ገጥመውታል። የዚህ ምልክቶች በይፋ ተደራሽ መረጃዎች ውስጥ ይታያሉ። ለምሳሌ፣ በX ላይ ያለው ዋናው የSRC መለያ የግልጽነት ቅንብሮች መገኛው ጀርመን መሆኑን ያሳዩ ነበር (ምናልባትም VPN በመጠቀሙ)፣ ግንኙነቱ ግን በሩሲያ ፌዴሬሽን App Store በኩል ነበር። ከInstagram መለያዎቹ የአንዱ የግልጽነት ቅንብሮች ደግሞ የአስተዳዳሪው መገኛ ቬኔዝዌላ መሆኑን አሳይተዋል። ካገኘናቸው የSRC ስያሜ ካላቸው ሦስት የFacebook መለያዎች አንዳቸውም የአስተዳዳሪውን መገኛ መረጃ ለማሳየት የሚያስችል በቂ የተከታዮች ብዛት አልነበራቸውም።

በግራ፣ ከማኅበራዊ ምርምር ማዕከል ጋር የተያያዘ የX መለያ። መለያው በሩሲያ ፌዴሬሽን የመተግበሪያ መደብር በኩል መገናኘቱን የሚያሳየውን የግልጽነት ቅንብር ልብ ይበሉ። በቀኝ፣ የSRC የInstagram መለያ፤ መገኛው ቬኔዝዌላ መሆኑን ልብ ይበሉ።

አንቀሳቃሾቹ በተለይ በLinkedIn ላይ ችግሮች እንደገጠሟቸው ዘግበዋል። SRCን ለመወከል ሆን ብለው የሐሰት መለያ እንደፈጠሩ፣ ነገር ግን ለእሱ የግንኙነት መረብ ለመገንባት እንደተቸገሩ ተናግረዋል። እንደ ሪፖርቶቻቸው፣ መፍትሔው የመጀመሪያውን መለያ የሚከተሉና የበለጠ አሳማኝ እንዲመስል የሚያደርጉ ተጨማሪ የሐሰት መለያዎችን መፍጠር ነበር። እስከ ኦገስት 17 ድረስ፣ ተመሳሳይ የማኅበራዊ ምርምር ማዕከል ስያሜ ያለው የLinkedIn መለያ 961 ተከታዮች ነበሩት። ከ200–500 ሠራተኞች አሉት ቢልም፣ የዘረዘረው ሁለት ሠራተኞችን ብቻ ነበር።

አልፎ አልፎ፣ አንቀሳቃሾቹ AIን ሪፖርቶች ለማዘመን ከመጠቀም በተጨማሪ፣ በዘመቻዎቻቸው የሚጠቀሙባቸውን ጽሑፎች ለመንደፍና ለመፍጠር ሞዴላችንን እርዳታ ጠይቀዋል። ለምሳሌ፣ የሐሰት ይዘቶቻቸው ለተለያዩ አገሮች ተገቢውን አነጋገር፣ ቃላትና ተቋማዊ የአጻጻፍ ዘይቤ መጠቀማቸውን ለማረጋገጥ እርዳታ ጠይቀዋል። ይህ ከአጠቃላይ የሥራ መጠኑ በአንጻራዊነት ትንሽ ክፍል ነበር። ምናልባትም ዘመቻው ቢያንስ አንድ የላቲን አሜሪካ ተወላጅ፣ ስፓኒሽን እንደ አፍ መፍቻ የሚናገር ሰው የያዘ ስለሚመስል፣ የAI የቋንቋ ድጋፍ ያን ያህል አላስፈለገውም ይሆናል።

ለምሳሌ፣ በአንድ ወቅት ሩሲያኛ ከሚናገሩት አንቀሳቃሾች አንዱ፣ በፓናማ ያሉትን የዩክሬን የክብር ቆንስል በሙስና የሚያወነጅል ደብዳቤ በሩሲያኛ ለማዘጋጀት ሞዴሉን እርዳታ ጠይቋል። ከዚያም ስፓኒሽ የሚናገረው አንቀሳቃሽ፣ ሞዴሉ ደብዳቤውን ወደ ስፓኒሽ እንዲተረጉምና አብሮት የሚቀርብ የድምፅ ትረካ ጽሑፍ እንዲያዘጋጅ ጠይቋል። ከደብዳቤው ጽሑፍ ጋር የሚጣጣም ፎቶ፣ ከአንቀሳቃሹ ጽሑፍ ጋር በሚጣጣም የድምፅ ትረካ ታጅቦ በTikTok ተለጥፏል። የለጠፈው መለያ ራሱን የዜና ሚዲያ አድርጎ ያቀርብ ነበር፣ ሆኖም የተጠቀመው የፓናማውን TVN Noticias⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) አርማ ነበር። የTikTok ቻናሉ አንድ ተከታይ ብቻ ነበረው፤ ይህን የሐሰት ይዘት ካሰራጨ በኋላም መለጠፍ አቁሟል።

ጽሑፉ በዚህ ዘመቻ የተፈጠረውን ደብዳቤ የሚያሳይ የTikTok ልጥፍ። አብሮት ያለው የድምፅ ትረካ ጽሑፍም በዚሁ ዘመቻ ተዘጋጅቷል።

በሌላ ወቅት፣ በሩሲያ የሚገኘው ስፓኒሽ ተናጋሪ አንቀሳቃሽ፣ ኖቦአ በኢኳዶር ያሉ ድሆችን ሰድቧል የሚል የሩሲያኛ ጽሑፍ ለሞዴሉ ሰጥቶ፣ ወደ ኢኳዶር ስፓኒሽ እንዲተረጉመው ጠይቋል። በሦስተኛ አጋጣሚ፣ በማርች፣ ይኸው ተጠቃሚ «International Security Solutions FZE» በተባለ ኩባንያና በኢኳዶር ባለ አንድ ግለሰብ መካከል የተዘጋጀ የስፓኒሽ ውል ረቂቅ ሞዴሉ እንዲያርም ጠይቋል። ውሉ በዩክሬን የመሠረተ ልማት አገልግሎቶችን ለመስጠት የተዘጋጀ መሆኑን ይገልጽ ነበር። የተጠቃሚው ጥያቄዎች አጻጻፉንና አቀማመጡን እንዴት ማሻሻል እንደሚቻል ላይ ያተኮሩ ነበሩ፤ የትኞቹ ቃላት በደማቅ መጻፍ እንዳለባቸው መጠየቅንም አካትተዋል።

ተጠቃሚው ስለ ውሉ የሚያቀርባቸው ጥያቄዎች፣ አጻጻፉ የመጨረሻ ቅርጽ ከያዘ በኋላ ቆመዋል። ሆኖም፣ በይፋ ተደራሽ ምንጮች ላይ የተደረገ ምርምር፣ የ«ውሉ» ምስል በኋላ በማኅበራዊ ሚዲያ እንደተሰራጨ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ያሳያል። ይህም የኖቦአ መንግሥት ለሽፋን ከተቋቋመ ኩባንያ ጋር በመሥራት፣ ኢኳዶራውያን ተታልለው ወደ ዩክሬን ሠራዊት እንዲመለመሉ አድርጓል የሚለውን ውንጀላ ለማጠናከር ጥቅም ላይ ውሏል። የሐሰት ይዘቱ በኤፕሪል መጀመሪያ እውነታ ማጣራት⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) እስኪደረግበት ድረስ በስፋት ተሰራጭቷል። እውነታ አጣሪዎቹ ኩባንያው «በኢኳዶር የኩባንያዎች፣ የዋስትና ሰነዶችና የኢንሹራንስ ተቆጣጣሪ ባለሥልጣን መዝገብ ውስጥ አይገኝም» ብለው ደምድመዋል።

የዚህ ዘመቻ ተጽዕኖ በተለይ ጥንቃቄ የተሞላበት ግምገማ ይፈልጋል። ከላይ እንደተጠቀሰው፣ ከአንቀሳቃሾቹ ዋና አካሄዶች አንዱ፣ ከዘመቻቸው ጋር ምንም ግንኙነት የሌላቸውን እንቅስቃሴዎች የራሳቸው ውጤት አድርጎ ማቅረብ ነበር። ስለዚህ፣ በውስጥ ሪፖርቶቻቸው ስላሳደሩት ተጽዕኖ የሰጧቸውን የራሳቸውን መግለጫዎች እንዳሉ መቀበል አይቻልም። በተመሳሳይ፣ አሰራጭተናል ካሏቸው የሐሰት ታሪኮች አንዳንዶቹ በይፋ ተደራሽ ምንጮች ምርምር አልታዩም። ምናልባትም ይፋ ባልሆኑ መንገዶች ስለተሰራጩ፣ አስቀድመው ስለተወገዱ ወይም በእውነቱ ስላልተለጠፉ ሊሆን ይችላል።

ይሁን እንጂ፣ በይፋ ተደራሽ የሆኑ ማስረጃዎች፣ ከተናገሩት አንዳንዶቹን እንድናረጋግጥ አስችለውናል። ዘመቻው አሰራጭቻለሁ ካላቸው የሐሰት ይዘቶች አንዳንዶቹ፣ በኋላ በእውነታ አጣሪዎች ተዘግበው በመንግሥታት ተስተባብለዋል። ይህም ምላሽ እስኪያስፈልጋቸው ድረስ በስፋት እንደተሰራጩ ይጠቁማል። በሌሎች ጉዳዮች፣ በዚህ ዘመቻ ከተፈጠረው ይዘት ጋር በእጅጉ የሚጣጣም ይዘት በመስመር ላይ ልናገኝ ችለናል። በተለይ፣ ዘመቻው በፔሩ ያለ ትምህርት ቤትን አታልሎ ባንዴራን የሚያሳይ ዝግጅት እንዲያካሂድ አድርጌያለሁ ያለው ጉዳይ፣ በኋላ በላቲን አሜሪካና በአውሮፓ ተዘግቧል። ቢያንስ አንድ ፖላንዳዊ የአውሮፓ ፓርላማ አባል አስተያየት እንዲሰጡም ያደረገ ይመስላል።

የተጽዕኖ ዘመቻዎችን ከ1 (ዝቅተኛው) እስከ 6 (ከፍተኛው) የሚመዝነውን የመስፋፋት መለኪያ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) በመጠቀም፣ ይህን ዘመቻ በምድብ 5 እንመድበዋለን። በብዙ አገሮች ያሉ ፖለቲከኞች በይፋ አስተያየት እንዲሰጡ ምክንያት እንደሆነ የሚጠቁም ማስረጃ አለ። ሪፖርት ማድረግ ከጀመርን ጀምሮ ያስተጓጎልነው የመጀመሪያው የምድብ 5 ዘመቻ ይህ ነው።

ረዣዥም ጽሑፎችን በአሳሳች የጸሐፊ ስሞች በመስመር ላይ የዜና ሚዲያዎች የሚያስገባ፣ ከኢራን የመነጨ ዘመቻ።

ከኢራን የመነጩ የChatGPT መለያዎች ስብስብ አግደናል። ጥያቄዎቻቸውን በፋርስኛ አቅርበው፣ ይዘትን በፋርስኛና በእንግሊዝኛ ፈጥረዋል። አንቀሳቃሾቹ ChatGPTን ለመጠቀም በVPN በኩል በመግባት መገኛቸውን ደብቀዋል።

ዘመቻው ሞዴሎቻችንን ረዣዥም ጽሑፎችንና ለአዘጋጆች የሚላኩ የጽሑፍ ማቅረቢያ መልዕክቶችን ለማሻሻል፣ የማኅበራዊ ሚዲያ አስተያየቶችን ለመፍጠር እና የውስጥ ሪፖርቶችን ለማሻሻል ተጠቅሟል። አንቀሳቃሾቹ ጽሑፎቻቸውን ለማቅረብ ሰባት የተለያዩ የጸሐፊ ስሞችን ተጠቅመዋል። ስለዚህ ዘመቻቸውን «ሐሰተኛ የጸሐፊ ስሞች» ብለን ሰይመነዋል። ረዣዥሞቹ ጽሑፎች በአሜሪካና ኢራን ግጭት ላይ ያተኩሩ ነበር። አብዛኞቹ አስተያየቶችም በተመሳሳይ ስለ ግጭቱ ነበሩ። ጥቂቶቹ ስለ አሜሪካ ፖለቲካ ሲሆኑ፣ እነዚህም ብዙውን ጊዜ ከግጭቱ ሰፊ አውድ ጋር የተያያዙ ነበሩ።

የዋና ዋና የሥራ ዘርፎቻቸው የሚታይ ተጽዕኖ እጅግ የተለያየ ነበር። በዘመቻው የጸሐፊ ስሞች ስር በዓለም ዙሪያ በሚገኙ ወደ አሥራ ሁለት በሚጠጉ የመስመር ላይ ሚዲያዎች የታተሙ ወይም እንደገና የተሰራጩ ወደ 100 የሚጠጉ ጽሑፎችን አግኝተናል። እነዚህ ከአነስተኛ እስከ መካከለኛ መጠን ያላቸው፣ በአጠቃላይ በዓለም አቀፍ ጉዳዮች፣ በጂኦፖለቲካ እና በመካከለኛው ምሥራቅ ክስተቶች ላይ የሚያተኩሩ ሚዲያዎች ነበሩ። በተቃራኒው፣ ከማኅበራዊ ሚዲያ አስተያየቶቹ አንዳቸውም በመውደድ፣ በማጋራት ወይም በተጨማሪ ምላሾች ረገድ ከፍተኛ ተሳትፎ ያገኙ አይመስሉም። እንዲያውም፣ የአንቀሳቃሾቹ የውስጥ ሪፖርቶች የማኅበራዊ ሚዲያ ተጽዕኖአቸውን ለመለካት አሳሳች ስሌት ተጠቅመዋል፤ ምናልባትም ውጤታማነታቸውን ከእውነቱ በላይ ለማሳየት ሲሉ ሊሆን ይችላል።

አጠቃላይ እንቅስቃሴው በክፍያ የተጽዕኖ ዘመቻ ከሚያካሂድ የንግድ አካል ሥራ ጋር የሚጣጣም ይመስላል፤ ነገር ግን የተሳተፈውን ትክክለኛ አካል መለየት አልቻልንም። ስለዚህ ጉዳይ ለሚመለከታቸው ባለሥልጣናት መረጃ አጋርተናል።

የዚህ ዘመቻ በስፋት የደረሰው እንቅስቃሴ፣ ስለ አሜሪካና ኢራን ግጭት ጂኦፖለቲካ የተጻፉ ረዣዥም የእንግሊዝኛ ጽሑፎችን ChatGPT እንዲገመግምና እንዲያሻሽል መጠየቅ ነበር። የተለመዱ ጥያቄዎቻቸው ሞዴሉ አንድን የእንግሊዝኛ ረቂቅ ከተወሰነ የመስመር ላይ ሚዲያ የጽሑፍ ማቅረቢያ መስፈርቶች አንጻር እንዲገመግም፣ እነሱንም እንዲያሟላ ማሻሻያዎችን እንዲጠቁም የሚጠይቁ ነበሩ። አንቀሳቃሾቹ ማሻሻያዎቹን ካጸደቁ በኋላ፣ ጽሑፉን ለሚመለከተው የመስመር ላይ ሚዲያ አዘጋጅ ለማስተዋወቅ የሚጠቀሙበትን ኢሜይል እንዲያዘጋጅ ሞዴሉን ይጠይቁ ነበር።

እነዚህ የጽሑፍ ማቅረቢያ መልዕክቶች በሰባት የተለያዩ ሐሰተኛ የጸሐፊ ስሞች ተዘጋጅተዋል፦ ኤርቪን ቢ. ሆስኪንስ፣ ኖአ ላሚንግተን፣ ሶፊያ ጎንዛሌዝ፣ ማይክል ሃሪሰን፣ ኤሪካ ፊውዚየር፣ ጄኒ ዊሊያምስ እና አሊስ ጆንሰን። ከአንዳንዶቹ ጽሑፎች ጋር በመስመር ላይ በወጡ አጭር የሕይወት ታሪኮች መሠረት፣ እያንዳንዱ የፈጠራ ማንነት ራሱን የምዕራብ ጋዜጠኛ አድርጎ ያቀርብ ነበር። ብዙዎቹ አሜሪካዊ ነን ቢሉም፣ የኖአ ላሚንግተን ማንነት መግለጫ በኒውዚላንድ መኖሩን ይገልጽ ነበር። ብዙ ጊዜም ትኩረታቸው ዓለም አቀፍ ፖለቲካ፣ መካከለኛው ምሥራቅ፣ ሰብአዊ መብቶች ወይም ግጭቶች ናቸው ይሉ ነበር። ከማንነቶቹ ለአንዱ፣ «ማይክል ሃሪሰን»፣ አንቀሳቃሾቹ አጭር የሕይወት ታሪኩን ራሱን እንዲጽፍ ሞዴሉን ጠይቀዋል። (ሊጠቀስ የሚገባው፣ በማርች Meta «ማይክል ሃሪሰን» የተባለ የጋዜጠኛ የፈጠራ ማንነት የነበረበትን የኢራን የተጽዕኖ ዘመቻ አስተጓጉሏል⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል)።)

አንዳንዶቹ የፈጠራ ማንነቶች በተለያዩ የማኅበራዊ ሚዲያ መድረኮች ባሉ መለያዎች ይደገፉ ነበር። ለምሳሌ፣ የማይክል ሃሪሰን የፈጠራ ማንነት በMedium፣ X እና Facebook መለያዎች ይደገፍ ነበር። የኤርቪን ቢ. ሆስኪንስ የፈጠራ ማንነት በX፣ Facebook፣ Instagram እና Threads ላይ መለያዎች ነበሩት። የዚህ ማንነት አጭር መግለጫ «አሜሪካዊ ነፃ ጸሐፊ» ነኝ ይል ነበር፣ የማኅበራዊ ሚዲያ ግልጽነት ቅንብሮች ግን የመለያዎቹ መገኛ ኢራን መሆኑን አሳይተዋል።

ከላይ፣ የኤርቪን ሆስኪንስ የፈጠራ ማንነት የInstagram አጭር መግለጫ። ከታች በግራ፣ የምዕራብ እስያ Android መተግበሪያ ጥቅም ላይ መዋሉን የሚያሳይ የX መለያ ግልጽነት መረጃ። ከታች በቀኝ፣ መገኛው ኢራን መሆኑን የሚያሳይ የInstagram መለያ ግልጽነት መረጃ። Meta የInstagram መለያውን በኦገስት አግዶታል።

በይፋ ተደራሽ ምንጮችን የመመርመር ዘዴዎችን ተጠቅመን፣ ከአንቀሳቃሾቹ የጸሐፊ ስሞች በአንዱ ወይም በሌላው ስር ከአሥራ ሁለት በሚበልጡ የተለያዩ ሚዲያዎች የታተሙ ወደ 100 የሚጠጉ ጽሑፎችን አግኝተናል። እነዚህ ሚዲያዎች በአጠቃላይ በዓለም አቀፍ ጉዳዮች፣ በጂኦፖለቲካ እና በመካከለኛው ምሥራቅ ክስተቶች ላይ ያተኩራሉ፤ አንዳንድ ጊዜም ፀረ-ጦርነት ወይም ተራማጅ አመለካከት ይንጸባረቅባቸዋል። ካገኘናቸው ጽሑፎች የመጀመሪያው በጁላይ 2025፣ የመጨረሻው ደግሞ በኦክቶበር 2026 ታትሟል። የአሜሪካና ኢራን ግጭት ከተቀሰቀሰ በኋላ ጽሑፎች የሚታተሙበት ድግግሞሽ እጅግ ጨምሯል።

ከጁላይ 2025 እስከ ሴፕቴምበር 2026 የታተሙ ጽሑፎች በጸሐፊና በጭብጥ የተመደቡበት የጊዜ ሰሌዳ። ከማርች 2026 ጀምሮ በአሜሪካና ኢራን ግንኙነት ላይ የታተሙ ጽሑፎች መብዛታቸውን ልብ ይበሉ።

ከፌብሩወሪ እስከ ጁላይ 2026፣ ከዚህ ዘመቻ ጋር በተያያዙ የጸሐፊ ስሞች በተለያዩ የመስመር ላይ ሚዲያዎች የታተሙ ጽሑፎች የርዕስ ናሙናዎች።

ከጽሑፎቹ ቢያንስ አንዳንዶቹ በእነዚያ ሚዲያዎች የማኅበራዊ ሚዲያ መለያዎች ተዋውቀዋል። ይህም ለኢራን አንቀሳቃሾቹ በሌላ መንገድ ሊደርሱባቸው የማይችሉ ተመልካቾችን የማግኘት እድል ሰጥቷቸዋል።

ከጽሑፎቹ በተጨማሪ፣ አደጋ ፈጣሪ አካላቱ ChatGPT በጂኦፖለቲካ ወይም በፖለቲካ ርዕሶች ላይ በእንግሊዝኛ ወይም በፋርስኛ የአስተያየት ስብስቦችን እንዲፈጥር ጠይቀዋል። የተለመደ አሠራራቸው የማኅበራዊ ሚዲያ ልጥፍ ጽሑፍ ወይም የማያ ገጽ ቅጂ ማስገባት፣ ከዚያም ከአጠቃላይ ትኩረታቸው ጋር የሚጣጣሙ ምላሾችን ሞዴሉ እንዲያዘጋጅ መጠየቅ ነበር። ከዚያም እነዚህ ምላሾች በመስመር ላይ ይለጠፉ ነበር፤ ብዙ ጊዜም እርስ በርሳቸው በጥቂት ደቂቃዎች ልዩነት ይወጡ ነበር። የአንቀሳቃሾቹ የውስጥ ሪፖርት በሰው እጅም ሆነ በራስ-ሰር መለጠፍን ጠቅሷል፤ ይህ ራስ-ሰር አሠራር በሞዴሎቻችን እርዳታ እንደተከናወነ የሚጠቁም ማስረጃ የለንም።

በዚህ ዘመቻ ተፈጥረው በጁላይ የተለጠፉ ትዊቶች፤ በግራ በእንግሊዝኛ፣ በቀኝ በፋርስኛ። የእንግሊዝኛ አስተያየቶቹ አሜሪካ በኢራን ላይ «መጠነ ሰፊ ጥቃት» እያዘጋጀች መሆኑን ለሚያስጠነቅቅ የእንግሊዝኛ ትዊት የተሰጡ ምላሾች ናቸው። በዚህ ምስል ያሉት አስተያየቶች በሙሉ በ10 ደቂቃ ውስጥ ተለጥፈዋል። የፋርስኛ አስተያየቶቹ አሜሪካ በኢራን ላይ ስለፈጸመቻቸው ጥቃቶች ለሚያወራ የፋርስኛ ትዊት የተሰጡ ምላሾች ሲሆኑ፣ በ13 ደቂቃ ውስጥ ተለጥፈዋል።

በስብስብ አስተያየት የመፍጠር እንቅስቃሴው የተወሰነ ክፍል፣ ስለ ዘመቻው የራሱ የዜና ጽሑፎች ለተለጠፉ የማኅበራዊ ሚዲያ ልጥፎች ምላሾችን ማዘጋጀት ነበር። በዚህ ጊዜ፣ አንቀሳቃሾቹ ጽሑፎቻቸውን የሚያስተዋውቁ ልጥፎችን የማያ ገጽ ቅጂ ያስገቡ ነበር። ከዚያም ጽሑፎቹን የሚያወድሱ ወይም የሚደግፉ አስተያየቶችን ያመነጩ ነበር፤ ምናልባትም ጽሑፎቹ የበለጠ ተወዳጅ እንዲመስሉ ለማድረግ ነው።

በዘመቻው የተፈጠረ ጽሑፍ ያጋራ የአሜሪካ የአካባቢ ዜና ገጽ የFacebook ልጥፍ፣ እና በዘመቻው የተፈጠሩ በዚያ ልጥፍ ላይ ያሉ አስተያየቶች።

አብዛኞቹ የአስተያየት ስብስቦች በኢራን፣ በአሜሪካ እና በእስራኤል መካከል ባለው ግጭት ላይ በአጠቃላይ ያተኩሩ ነበር። ተጠቃሚዎቹ እንደ ሚሳይል ጥቃቶች፣ ተኩስ አቁም እና ዲፕሎማሲያዊ እንቅስቃሴዎች ባሉ ጉዳዮች ላይ አስተያየቶችን ጠይቀዋል። ውጤቶቹ አሜሪካን እንደ ወራሪ፣ እስራኤልን እንደ አሜሪካ የማትታመን አጋር፣ ኢራንን ደግሞ እጅ የማትሰጥና ችግርን የምትቋቋም ተጠቂ እንዲያሳዩ ይገልጹ ነበር። አንቀሳቃሾቹ በተለይ በዩናይትድ ኪንግደም ለሚገኘውና የኢራንን አገዛዝ ለሚተቸው የሳተላይት ሚዲያ Iran International ልጥፎች እጅግ ብዙ ምላሾችን ፈጥረዋል። ከሃያ አራት በላይ የጠላትነት መንፈስ ያላቸው የፋርስኛ ምላሽ ስብስቦችን አዘጋጅተዋል። ጥቂቶቹ ስብስቦች ስለ አሜሪካ ፖለቲካዊ ጉዳዮች ለሚያወሩ የማኅበራዊ ሚዲያ ልጥፎች ምላሾችን ፈጥረዋል። እነዚህም ብዙውን ጊዜ ከግጭቱ ሰፊ አውድ ጋር የተያያዙ ነበሩ።

ስለ አሜሪካ ፖለቲካ ለሚያወሩ ልጥፎች ምላሽ እንዲሆኑ በዚህ ዘመቻ የተፈጠሩ የInstagram አስተያየቶች።

ከእነዚህ ምላሾች ጥቂቶቹ በመስመር ላይ ተለጥፈው አግኝተናል። ብዙዎቹ ግን በይፋ ተደራሽ ምንጮች ፍለጋዎቻችን አልታዩም፤ ምናልባትም ስላልተለጠፉ ወይም አስቀድመው በተወገዱ መለያዎች ስለተለጠፉ ሊሆን ይችላል። (ለምሳሌ፣ ከጋዜጠኛ የፈጠራ ማንነቶቹ ሦስቱ—ኤሪካ ፊውዚየር፣ አሊስ ጆንሰን እና ጄኒ ዊሊያምስ—በታተሙ አጭር የሕይወት ታሪኮቻቸው የX መለያ ስሞችን ዘርዝረው ነበር፤ እስከ ኦገስት 2026 ድረስ ሁሉም ታግደው ነበር።) በመስመር ላይ አስተያየቶችን ከለጠፉት መለያዎች አንዳንዶቹ የምዕራባውያን የሚመስሉ ስሞች ነበሯቸው፣ የመለያዎቹ መገኛ ግን ኢራን መሆኑን ያሳዩ ነበር።

ከላይ የታዩትን አስተያየቶች የሰጡት የInstagram መለያዎች የግልጽነት ቅንብሮች፤ መገኛቸው ኢራን መሆኑን ያሳያሉ።

እነዚህ ምላሾች ተለጥፈው ባገኘንባቸው ቦታዎች፣ ብዙውን ጊዜ በሚመለከተው ልጥፍ ላይ ካሉት አጠቃላይ አስተያየቶች ጥቂቱን ብቻ ይይዙ ነበር። ይህም አንቀሳቃሾቹ ከእውነተኛ ተጠቃሚዎች ምላሾች መካከል የበላይ ድምፅ እንዳልነበሩ ይጠቁማል። ከፍተኛ ተሳትፎ የሳቡም አይመስሉም፤ እንዲያውም በዘመቻው ምላሾች ላይ ብዙዎቹ የመውደድ ምልክቶች የመጡት ከዘመቻው ጋር ከተያያዙ መለያዎች ነው። የተሳትፎ መጠኑን አጠቃላይ ግምገማ ለማቅረብ የተሻለ አቅም ላላቸው የዘርፉ አጋሮች ስለዚህ ጉዳይ መረጃ አጋርተናል።

እንቅስቃሴያቸውን የበለጠ ተወዳጅ ለማስመሰል ያደረጉት ጥረት፣ ለሕዝብ በሚታዩ ልጥፎች ብቻ አልተወሰነም። አንቀሳቃሾቹ ይዘት ከመፍጠር ጎን ለጎን፣ ስለ ማኅበራዊ ሚዲያ ዘመቻቸው የውስጥ ሪፖርቶች የሚመስሉ ጽሑፎችን ChatGPT እንዲያሻሽል አልፎ አልፎ ይጠይቁ ነበር። ይህ ብዙውን ጊዜ ለሞዴሉ ተከታታይ ስታቲስቲክስ መስጠትና ወደ ተስተካከሉ አቀራረቦች እንዲቀይራቸው መጠየቅን ያካትት ነበር።

የራሱን⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) የአፈጻጸም ግምገማ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) ለመጻፍ AIን የተጠቀመ፣ እኛም ያስተጓጎልነው የመጀመሪያ ዘመቻ ይህ አይደለም። የኢራን አንቀሳቃሾቹ የራሳቸውን ሥራ ራሳቸው ለመገምገም ባደረጉት ጥረት ከሁሉ በላይ ጎልቶ የታየው፣ የተጠቀሙበት ዘዴ ነበር። ዋናው የ«ተጽዕኖ» መለኪያቸው፣ ምላሽ የሰጡባቸው ልጥፎች የዕይታ ብዛት ነበር፤ የራሳቸው ምላሾች የዕይታ ብዛት አልነበረም። ቆጠራውም ምላሾቹ ከመለጠፋቸው በፊትና ከተለጠፉ በኋላ ባልተገለጸ የጊዜ ልዩነት ይደረግ ነበር። ይህ ስሌት፣ እንደ ዋናዎቹ ልጥፎች ተወዳጅነት ወይም ሌሎች አስተያየቶች ባሉ ሌሎች ምክንያቶች የተገኙ ሊሆኑ የሚችሉ ዕይታዎችን ግምት ውስጥ አላስገባም። ስለዚህ፣ የዘመቻውን የተጽዕኖ አሃዞች እጅግ አጋኖ አቅርቧል። ይህም አንቀሳቃሾቹ የተሻለ የስሌት ዘዴ እንደማያውቁ ወይም ለመጠቀም እንዳልመረጡ ይጠቁማል።

በእውነቱ፣ በይፋ ተደራሽ ምንጮችን ከመከታተል ሊገኝ በሚችል ማስረጃ መሠረት፣ የዘመቻው ሁለት ዋና የሥራ ዘርፎች እጅግ የተለያየ የተጽዕኖ መጠን ያሳደሩ ይመስላሉ።

ልንለያቸው የቻልናቸው የማኅበራዊ ሚዲያ ምላሾች በአጠቃላይ ዝቅተኛ የመውደድ ምልክቶች፣ ዕይታዎችና አስተያየቶች ነበሯቸው፤ ብዛታቸውም በአንድ ወይም በሁለት አሃዝ የሚገለጽ ነበር። ከላይ እንደተጠቀሰው፣ ምላሾቹ ብዙውን ጊዜ በሚመለከተው ልጥፍ ላይ ካሉት አጠቃላይ አስተያየቶች ጥቂቱን ብቻ ይይዙ ነበር። የተጽዕኖ ዘመቻዎችን ከ1 (ዝቅተኛው) እስከ 6 (ከፍተኛው) የሚመዝነውን የመስፋፋት መለኪያ⁠(በአዲስ መስኮት ውስጥ ይክፈታል) በመጠቀም፣ ይህን የዘመቻው ክፍል በምድብ 2 እንመድበዋለን። በብዙ መድረኮች አስተያየቶች ቢኖሩም፣ ከራሳቸው ክበብ ወጥተው የመስፋፋት ወይም በምላሾቹ ላይ የበላይ የመሆን አቅም የሚያሳዩ ምልክቶች ጥቂት ናቸው።

በተቃራኒው፣ የጋዜጠኛ የፈጠራ ማንነቶቹ ጽሑፎቻቸውን በተለያዩ ሚዲያዎች ማሳተም ችለዋል፤ አንዳንዶቹም ብዙ ተከታዮች ነበሯቸው። ለምሳሌ፣ የዚህን ዘመቻ ጽሑፎች ካሳተሙት የመስመር ላይ ሚዲያዎች አንዱ፣ እስከ ኦገስት 2026 ድረስ በFacebook ወደ 2 ሚሊዮን፣ በX ወደ 355,000 የሚጠጉ፣ በInstagram ደግሞ ከ544,000 በላይ ተከታዮች ነበሩት። ይህ የዘመቻው ክፍል ወደ ብዙ ሚዲያዎች በተከታታይ መስፋፋቱን መሠረት አድርገን፣ በምድብ 4 እንመድበዋለን።