Камбожид төвтэй гэмт хэргийн залилангийн ажиллагааг таслан зогсоосон нь

Энэ оны эхээр бид хөрөнгө оруулалт, хайр дурлал, мөрийтэй тоглоом болон хууль сахиулах байгууллагын дүрд хувилсан залиланг дэмжихэд ChatGPT ашигладаг, Камбожид төвтэй залилангийн ажиллагааг таслан зогсоосон. WhatsApp дахь салбарын түншүүдээсээ мэдээлэл авсны дараа бид энэ үйл ажиллагааг шалгаж эхэлсэн бөгөөд түүнээс хойш аюул заналын нэмэлт шинж тэмдгүүдийг салбарын түншүүд болон холбогдох эрх бүхий байгууллагуудтай хуваалцсан.

Энэ ажиллагаа орчин үеийн залилангийн сүлжээний нэг чухал бодит байдлыг харуулж байна: зохион байгуулалттай гэмт бүлэглэлүүд өөрсдийгөө ганц төрлийн залилангаар ховорхон хязгаарладаг. Харин хохирогчдыг хуурахад хамгийн үр дүнтэй гэж үзсэн түүх, дүр төрх, арга тактикаа боломж гармагц ашигладаг. Шалгалтын явцад этгээдүүд нэг төрлийн залилангаас нөгөөд шилжих, эсвэл нэг ажиллагаанд залилангийн хэд хэдэн аргыг хослуулахыг бид тогтмол ажигладаг.

Сүлжээний зарим хэрэглэгч хүн худалдаалах, хүчээр гэмт хэрэг үйлдүүлэхтэй холбоотой байж болзошгүй агуулга мөн үүсгэсэн. Эдгээр ажиглалт нь Зүүн Өмнөд Азийн зохион байгуулалттай гэмт бүлэглэлүүд хүмүүсийг хууль ёсны ажилд оруулна гэж амлан элсүүлээд, өрийн боолчлол болон албадлагын тогтолцоонд оруулдаг тухай олон нийтэд нээлттэй өргөн хүрээний мэдээллүүдэд⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) өгүүлсэнтэй⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) нийцэж байна. Холбогдсон хүн бүрийн нөхцөл байдлыг бид бие даан тогтоох боломжгүй ч залилан үйлдэж буй хүмүүс өөрсдөө ч мөлжлөгийн хохирогч байж болдгийг энэ үйл ажиллагаа сануулж байна.

Бид Камбожоос гаралтай байх магадлал маш өндөр, мөн олон нийтэд нээлттэй мэдээллүүдэд⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) онлайн залилангийн цогцолбор болон хүн худалдаалах ажиллагаатай удаа дараа⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) холбон дурдсан⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) Бантеаймеанчей мужийн Пойпет хот болон түүний орчимд ажиллаж байсан бололтой ChatGPT бүртгэлүүдийн зохион байгуулалттай сүлжээг хориглосон.

Тус сүлжээ хуурамч онлайн дүр бүтээж ажиллуулах, залилангийн бай руу илгээх зурвас үүсгэж орчуулах, луйврын схемийн сурталчилгааны агуулга бэлтгэх, өдөр тутмын үйл ажиллагаандаа туслуулахад манай загваруудыг ашигласан.

Бидний таслан зогсоосон өмнөх⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) залилангийн сүлжээнүүдийн нэгэн адил зарим хэрэглэгч ChatGPT‑ийг дотоод зарлал боловсруулах, ажилтнуудын хоорондох зурвасыг орчуулах, ажилд авах үйл явц, цагаачлалын статус, ажлын нөхцөл, ажилтны сахилга баттай холбоотой бололтой асуудлыг баримтжуулах зэрэг захиргааны ажилд мөн ашиглажээ.

Сүлжээ олон төрлийн залиланг нэгэн зэрэг явуулж, өөр өөр схемийн элементүүдийг байнга хольж ашигладаг байв. Тухайлбал, ажиллагааг явуулагчид болзооны хуурамч дүрээр итгэл олсныхоо дараа криптовалют болон спот алтны арилжаатай холбоотой хуурамч хөрөнгө оруулалтын боломж санал болгодог байжээ. Бусад хэрэглэгч зохиомол нэр, дүрээр бай болсон хүмүүстэй удаан хугацаанд хайр дурлалын яриа өрнүүлж, хуурамч урамшуулал ба хожил санал болгодог онлайн мөрийтэй тоглоомын платформын төлөөлөгч болж жүжиглэх, эсвэл хууль сахиулах байгууллагын дүрд хувилан ноцтой гэмт хэрэг үйлдсэн тул торгууль төлөх ёстой гэж хэлдэг байв.

Тэдний ашигласан түүх өөр өөр байсан ч сүлжээний хэрэглэгчид бүгд хууран мэхлэх зан үйлийн ижил үндсэн хэв шинжийг тогтмол харуулжээ. Жишээлбэл, тэд болзооны хуурамч профайл, зохиомол хөрөнгө оруулалтын мэргэжилтэн, хууль сахиулах байгууллагын хуурамч дүр бүтээж, ажиллуулдаг байв. Тэд мөн паспорт, хуулийн мэдэгдэл, хувьцаа худалдан авсны баталгаа, мөрийтэй тоглоомын платформын интерфейс зэрэг хуурамч баримт бичгийн зураг үүсгэжээ.

Бид өмнөх⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) тайлангууддаа⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) онцолсончлон⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ), залилагчид бай болсон хүмүүстэй харилцахдаа нийтлэг нэг загвар дагадаг. Үүнийг бид холбоо тогтоох (яриа эхлүүлэх), сэтгэл хөдөлгөх (сэтгэл хөдлөл төрүүлэх), мөнгө салгах (мөнгө авах) үе шат гэж үздэг.

• Холбоо тогтоох: Сүлжээ WhatsApp, Telegram зэрэг зурвас солилцох платформоор бай болсон хүмүүстэй өрнүүлэх яриаг орчуулж, үүсгэхэд ChatGPT ашигласан. Залилагчид хуурамч дүрээ үнэмшилтэй болгохын тулд сошиал медиагийн агуулга бүтээж, болзооны профайлд ашиглах материал судалдаг байв.

• Сэтгэл хөдөлгөх: Залилагчдын зурвас сэтгэлзүйн дарамт үзүүлж, итгэл олж авах аргад байнга тулгуурлаж байв. Үүнд баталгаатай өгөөж, “эрсдэлгүй” хөрөнгө оруулалт амлах, хайр дурлалын үг хэллэг ашиглах, яриагаа нууцлахыг зааварлах, зохиомол урамшууллын хугацаа дуусахаас өмнө яаралтай арга хэмжээ авахыг шаардах зэрэг багтжээ.

• Мөнгө салгах: Залилагчид хохирогчдод амласан шагналаа нээхийн тулд мөнгө байршуулах, идэвхжүүлэлтийн хураамж төлөх, зохиомол торгуулийг барагдуулахыг зааварлаад, төлбөрийн нотолгоо болгон шилжүүлгийн дэлгэцийн зураг эсвэл дансны мэдээллээ өгөхийг шаарддаг байв.

Залилангаас гадна зарим хэрэглэгч хүн худалдаалах, албадан хөдөлмөрлүүлэх зэрэг бидний илрүүлж, таслан зогсоодог бусад зөрчилтэй үйл ажиллагаанд оролцсоныг илтгэх агуулга үүсгэсэн. Үүнд Пойпет хотод нислэг, байр, хоол, виз, ажиллах зөвшөөрөл амласан “чат хөтлөгчийн” ажлын зарыг сошиал медиад зориулан бүтээсэн явдал багтжээ.

Бусад үйл ажиллагаа нь уг ажиллагааны доторх ажилчдыг удирдахтай холбоотой байж болзошгүй байв. Хэрэглэгчид ажилтнуудын өр, цалингийн суутгал, сахилгын торгууль, зээлийн эргэн төлөлтийн бүртгэл хөтөлж, цагаачлалын статус, ажиллах зөвшөөрөл, визийн хугацаа хэтрүүлсэн байдал, ажилтан элсүүлэх урамшууллын талаарх хэлэлцүүлгийг орчуулдаг байжээ.

Зарим ярианд хүн худалдаалах гэмт хэргийн хохирогч болж, залилангийн ажиллагаанд хүчээр ажиллуулсан хүмүүсийг хорьсон байж болзошгүй нөхцөл, оргох оролдлого, тэдэнд эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэж болзошгүй тухай мөн дурджээ. Эдгээр яриа нь тодорхой нэг хүний нөхцөл байдлыг тогтоох боломж олгохгүй ч Зүүн Өмнөд Азийн зохион байгуулалттай гэмт бүлэглэлүүдийн үйл ажиллагааг өгүүлсэн⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) олон нийтэд нээлттэй өргөн хүрээний мэдээллүүдтэй⁠(шинэ цонхонд нээгдэнэ) нийцэж байна.

Бид энэ ажиллагаатай холбоотой ChatGPT бүртгэлүүдийг хориглож, холбогдох шинж тэмдгүүдийг салбарын түншүүд болон эрх бүхий байгууллагуудтай хуваалцан, эдгээр этгээд манай бүтээгдэхүүн, үйлчилгээнд дахин нэвтрэхэд хүндрэл учруулах арга хэмжээ авсан.

Сүлжээтэй холбоотой санхүүгийн хохирлын нийт хэмжээ тодорхойгүй боловч залилагчдын өөрсдийн харилцаанаас үзэхэд уг ажиллагаа олон төрлийн залилангаар хэдэн зуун хүнийг онилсон байж болзошгүй. Хэрэглэгчдийн ярианд хохирогч тус бүр хэдэн мянган ам.доллар алдсан гэж дурдсан ч бид эдгээр мэдэгдлийг бие даан баталгаажуулах боломжгүй.

Өргөн хүрээнд авч үзвэл энэ тохиолдол хоёр хандлагыг бататгаж байна. Нэгдүгээрт, зохион байгуулалттай залилангийн сүлжээнүүд ганц төрлийн залилангаар хязгаарлагдалгүй, хэд хэдэн луйврын схемийг нэгэн зэрэг явуулдаг, маш олон талт бүтэцтэй байж болно. Хоёрдугаарт, онлайн залилан, зохион байгуулалттай гэмт хэрэг, хүн худалдаалах гэмт хэргийн зааг ихэвчлэн бүдэг байдаг. Тиймээс үр дүнтэй таслан зогсоохын тулд зөвхөн хохирогчид чиглэсэн залилангийн үйл ажиллагааг бус, үүнийг зохион байгуулж, ашиг олдог гэмт хэргийн байгууллагуудыг мөн онилох шаардлагатай.