Անտառային հրդեհների հայտնաբերումը ChatGPT‑ով
Քոլեջի առաջին կուրսի ուսանող Ռայան Հոնարին գիտական նախագիծը վերածեց տվիչների ցանցի, որն անտառային հրդեհները հայտնաբերում է նախքան դրանց աղետալի դառնալը։

«Հինգերորդ դասարանում ուզում էի հասկանալ, թե ինչու են հրդեհներն այդքան ավերիչ, և ինչու այդ խնդիրը լուծում չունի»։
Հրդեհ՝ տան մոտ
Երբ հինգերորդ դասարանում Ռայան Հոնարին տեսավ 2018 թվականի Քեմփի հրդեհի ավերածությունները, մտածեց, որ պետք է ավելի լավ լուծում լինի։ Նա այդ միտքը վերածեց գիտական նախագծի՝ օգտագործելով մի քանի լար, ջերմության տվիչ և վարսահարդարիչ։
Հինգ տարի անց այդ գիտական նախագիծը դարձավ SensoRy AI՝ անտառային հրդեհների հայտնաբերման համակարգ, որը հրդեհը բացահայտում է բռնկման պահին և անմիջապես ահազանգում հրշեջներին ու պաշտոնատար անձանց։ ChatGPT‑ն տվիչների բարդ տվյալները վերածում է հստակ, կիրառելի տեղեկության, որը փրկարարները կարող են արագ ու հեշտ հասկանալ։

Ռայանը ճշգրտում է տվիչի լարերի միացումները։

Ռայանը ChatGPT‑ից ահազանգեր է ստանում՝ հիմնված տվիչների ընթացիկ տվյալների վրա։

Ռայանը տվիչների վրա փորձարկումներ է անում այն ավտոտնակում, որտեղ ստեղծվել է SensoRy AI-ը։
Առաջին նշանների հայտնաբերումը
Անտառային հրդեհները հաճախ սկսվում են հեռավոր վայրերում, որտեղ կիրճերը, բուսականությունն ու սահմանափակ տեսանելիությունը դժվարացնում են դրանց վաղ հայտնաբերումը։ Տեսախցիկները, արբանյակներն ու դիտորդները կարող են չնկատել հրդեհի ամենավաղ նշանները։
SensoRy AI-ի արևային էներգիայով աշխատող տվիչները բռնկման պահին հայտնաբերում են ջերմությունը, ծուխը, բոցը և ծխասյան շարժը։ Այդ տեղեկությունը փոխանցվում է բջջային ցանցով, իսկ ChatGPT‑ն տվիչների ընթացիկ տվյալները վերածում է հստակ ահազանգերի, որոնք փրկարարները կարող են հասկանալ հավանական հրդեհի հայտնաբերման իսկ պահին։
«Սա բեկումնային տեխնոլոգիա կլիներ, նույնիսկ եթե այն երեխա ստեղծած չլիներ»։

Ռայանը ChatGPT‑ի օգնությամբ տվիչների բարդ տվյալները վերածում է անտառային հրդեհների մասին պարզ ու հստակ ահազանգերի։

Աշխատելիս Ռայանը ChatGPT‑ի ձայնային ռեժիմով առանց ձեռքերի օգնության փորձարկում է տվիչները։
Ահազանգերից դեպի պատասխաններ
Հրդեհի հայտնաբերումը միայն առաջին քայլն է։ Իրական մարտահրավերը տվիչների բարդ տվյալները գործնական պատասխանների վերածելն է։ Ռայանի տվիչները վերլուծում են ջերմային պատկերները, ծուխը, GPS կոորդինատները, քամու պայմանները և հրդեհի հնարավոր տարածումը։ ChatGPT‑ն օգնում է այդ տեղեկությունը վերածել հրշեջների և բնակիչների համար նախատեսված հստակ ու անհապաղ ցուցումների։
ChatGPT‑ի օգնությամբ Ռայանը ստեղծել է ռացիայի գործառույթ, որով հրշեջները կարող են ուղիղ հարցեր տալ, օրինակ՝ սա հրդե՞հ է։ Որտե՞ղ է այն գտնվում։ Ո՞րն է տարհանման լավագույն երթուղին։ ChatGPT‑ն տվիչների ընթացիկ տվյալները վայրկյանների ընթացքում վերածում է պատասխանների։
Հրդեհի հայտնաբերումը
Տարածման ուղու հետևումը
Հրդեհի գոտու պատկերումը

«ChatGPT-ն մեզ օգնեց հին խնդիրը լուծելու նոր ուղիներ գտնել։ Այն ավելի արագ է հայտնաբերում հրդեհները»։

Ռայանը ChatGPT‑ի հիման վրա ստեղծել է ռացիայի գործառույթ, որով հրշեջները կարող են իրական ժամանակում հարցեր տալ հայտնաբերված հրդեհի մասին։

Ռայանը հրշեջներին ցույց է տալիս, թե իր տվիչներն ինչպես են ChatGPT‑ի օգնությամբ քարտեզագրում հրդեհի վայրը, տարածման ուղին և մոտակա տարհանման երթուղիները։

Ռայանը հրշեջների հետ աշխատում է տվիչները շարունակաբար բարելավելու համար։


Գիտական ցուցահանդեսից մինչև տվիչների ցանց
Այն, ինչ սկսվել էր որպես հինգերորդ դասարանի գիտական նախագիծ, այժմ Հարավային Կալիֆոռնիայում գործող՝ անտառային հրդեհների հայտնաբերման համակարգ է։ SensoRy AI-ն արդեն իսկ դաշտային պայմաններում հրդեհներ է հայտնաբերել, տեղակայված է երեք քաղաքում, իսկ նահանգում դրա տվիչների թիվը շուտով կգերազանցի 100-ը։
Քոլեջ ընդունվելու և տնից հեռանալու նախաշեմին Ռայանը շարունակում է աշխատել հրշեջների, հետազոտողների ու հողային ռեսուրսների կառավարիչների հետ՝ յուրաքանչյուր տեղակայումից հետո բարելավելով ցանցը։ Նրա նպատակն է օգնել հրշեջներին ավելի շուտ արձագանքել, բնակիչներին ավելի արագ ու հստակ տեղեկություն տրամադրել և համայնքներն ավելի լավ պաշտպանել անտառային հրդեհներից։
«Չկա տարիքային սահմանափակում՝ գտնելու այն, ինչի վրա իսկապես մեծ ոգևորությամբ կաշխատեք»։
