ശാശ്വത പൂരകം

രചയിതാക്കളുടെ കുറിപ്പ്: അടുത്ത സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെക്കുറിച്ചുള്ള ഞങ്ങളുടെ പരമ്പരയിലെ ആദ്യ ലേഖനമാണിത്. AGI ഭാവി അന്വേഷിക്കുന്ന സ്വതന്ത്ര സ്വരങ്ങൾക്ക് ഇടമൊരുക്കുന്ന പുതിയ വേദിയുടെ ഭാഗമാണിത്. ഇതിലെ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ ഞങ്ങളുടേതാണ്; OpenAI-യുടെയോ ഞങ്ങളുടെ സഹപ്രവർത്തകരുടെയോ അല്ല.

കാലത്തിന്റെ തുടക്കത്തോളം തന്നെ മനുഷ്യരാശിയുടെ കാഴ്ച എത്തിയിട്ടുണ്ട്.

പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ആദ്യ നിമിഷങ്ങൾ മുതലുള്ള, ഏറെക്കുറെ പൊരുത്തമുള്ള വിവരണം നമ്മുടെ സമവാക്യങ്ങൾ നൽകുന്നു. ദൂരദർശിനികളിലൂടെ നാം പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ വിദൂരതകളിലേക്ക് നോക്കുകയും അതിന്റെ ആദ്യകാല ചരിത്രം കാണുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. നക്ഷത്രങ്ങളുടെ ജനനത്തെക്കുറിച്ചും താരാപഥങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തെക്കുറിച്ചും നമുക്കറിയാം.

എന്നിട്ടും ഒരു മനുഷ്യനും ഇതുവരെ ചന്ദ്രനപ്പുറം സഞ്ചരിച്ചിട്ടില്ല.

നാം തേടുന്ന വിശദീകരണങ്ങൾ പ്രപഞ്ചമാകെ വ്യാപിക്കുന്നു; നമ്മുടെ ശരീരങ്ങളാകട്ടെ സ്വന്തം വാസസ്ഥലം കഷ്ടിച്ചേ വിട്ടിട്ടുള്ളൂ. നമ്മുടെ കൈകൾ എത്തുന്നതിനും ഏറെ അപ്പുറത്തേക്ക് നമ്മുടെ മനസ്സുകൾ സഞ്ചരിക്കുന്നു.

ആ പൊരുത്തക്കേടിന് വളരെ വ്യത്യസ്തമായ രണ്ട് അർഥങ്ങളുണ്ടാകാം.

ഒന്ന്, നാം അധികം ദൂരം പോകേണ്ടതില്ല എന്നതാണ്: ഒരൊറ്റ ഗ്രഹത്തിലിരുന്നുതന്നെ ഏറ്റവും ആഴത്തിലുള്ള സത്യങ്ങൾ ഗ്രഹിക്കാനായേക്കാം. വിവേകപൂർണമായ റീസണിംഗും കാര്യക്ഷമമായ ഉപകരണങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച്, പ്രപഞ്ചത്തിലൂടെ സഞ്ചരിക്കാതെതന്നെ നാം അതിനെ അനാവരണം ചെയ്യുന്നു. ഈ കാഴ്ചപ്പാടിൽ, നമ്മുടെ നാഗരികത മുന്നേറുന്നത് വ്യാപ്തിയിലൂടെയല്ല, ആഴത്തിലൂടെയാണ്. മറ്റു ബുദ്ധിജീവികളെ നാം കാണാത്തതെന്തെന്ന് വിശദീകരിക്കാൻ ഇതു സഹായിക്കും: വ്യാപിച്ച് നമ്മുടെ ശ്രദ്ധയിൽപ്പെടേണ്ട ആവശ്യമില്ലാത്ത ഉജ്ജ്വല മനസ്സുകൾ നിറഞ്ഞ ഒരു താരാപഥത്തിലാകാം നാം കഴിയുന്നത്.

രണ്ടാമത്തെ സാധ്യത കൂടുതൽ ഭയപ്പെടുത്തുന്നതാണ്. നമ്മുടെ മനസ്സുകൾ കാര്യങ്ങൾ നടപ്പാക്കാനുള്ള ശേഷിയെ മറികടന്ന് മുന്നേറിയതാകാം. ഓരോ തുടർചുവടിനും കൂടുതൽ സമയവും വിഭവങ്ങളും വേണം. സ്വപ്നങ്ങൾക്ക് കുറവില്ല; അവ സാക്ഷാത്കരിക്കാനുള്ള മനുഷ്യശക്തിയാണ് നമുക്കില്ലാത്തത്.

രണ്ട് ലെൻസുകളും ഒരു കുഴലും കൊണ്ട് ഗലീലിയോ നമ്മുടെ കാഴ്ച വിപുലമാക്കി. ഇന്ന് അത് വീണ്ടും വിപുലമാക്കാൻ മനുഷ്യരാശി ജെയിംസ് വെബ് ബഹിരാകാശ ദൂരദർശിനി നിർമിച്ചു: ആയിരം കോടി ഡോളറിന്റെ ആ നിരീക്ഷണശാല ഒരു റോക്കറ്റിനുള്ളിൽ മടക്കിവെച്ച് പത്തു ലക്ഷം മൈൽ അകലേക്ക് അയച്ചു. അതിലെ പതിനെട്ട് കൂറ്റൻ കണ്ണാടിഭാഗങ്ങൾ അമ്പത് നാനോമീറ്റർ കൃത്യതയിലാണ് നിർമിച്ചിരിക്കുന്നത്. പതിനാലു രാജ്യങ്ങളിലെ മുന്നൂറ് സ്ഥാപനങ്ങളുടെ ശ്രമഫലമായാണ് ആ നിരീക്ഷണശാല പിറന്നത്. ഗലീലിയോയുടെ സംഭാവനയ്ക്ക് ഏതാനും ഡസൻ കൈകളുടെ അധ്വാനം മതിയായിരുന്നു. വെബ്ബിന് ഒരു വൻസംഘവും അതിനു പിന്നിൽ ആഗോള സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയും വേണ്ടിവന്നു.

കൂടുതൽ ദൂരേക്ക് കാണാൻ കൂടുതൽ മിടുക്കുള്ള മനസ്സുകൾ മാത്രം പോരായിരുന്നു. കൂടുതൽ വലിയ ഭരണസംവിധാനവും വേണ്ടിവന്നു.

അന്വേഷിക്കാനാകുന്നതിലേറെ ചോദ്യങ്ങൾ നാം ചോദിക്കുന്നു. നടത്താനാകുന്നതിലേറെ പരീക്ഷണങ്ങൾ നാം രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്നു. സാക്ഷാത്കരിക്കാനാകുന്നതിനെക്കാൾ വേഗത്തിൽ നാം സൃഷ്ടിപരമായ സാധ്യതകൾ സ്വപ്നം കാണുന്നു. പല മേഖലകളിലും നാം മുന്നേറുന്തോറും സങ്കൽപ്പിക്കുന്നവ നിർമിക്കുന്നത് കൂടുതൽ സങ്കീർണമാകുന്നു.

അമേരിക്കൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലുടനീളമുള്ള ഗവേഷണ ഉൽപ്പാദനക്ഷമത നിക്ക് ബ്ലൂമും സഹരചയിതാക്കളും⁠(പുതിയ വിൻഡോയിൽ തുറക്കുന്നു) പഠിച്ചു. മൂറിന്റെ നിയമം നിലനിർത്താൻ, 1970-കളുടെ തുടക്കത്തിൽ വേണ്ടിയിരുന്നതിന്റെ പതിനെട്ട് മടങ്ങിലധികം ഗവേഷകർ ഇന്ന് ആവശ്യമാണ്. 1930-കൾക്കുശേഷം സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലാകെയുള്ള ഫലപ്രദമായ ഗവേഷണശ്രമം ഇരുപത്തിമൂന്ന് മടങ്ങായി ഉയർന്നു; അളന്ന ഗവേഷണ ഉൽപ്പാദനക്ഷമത നാൽപ്പത്തിയൊന്നിലൊന്നായി കുറഞ്ഞു.

ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ എണ്ണത്തെ അപേക്ഷിച്ച് ഇരട്ടി വേഗത്തിലാണ്⁠(പുതിയ വിൻഡോയിൽ തുറക്കുന്നു) സാങ്കേതിക ജീവനക്കാരുടെ എണ്ണം വളരുന്നത്⁠(പുതിയ വിൻഡോയിൽ തുറക്കുന്നു). നാലു പതിറ്റാണ്ടിനിടെ ശാസ്ത്രത്തിലെ പ്രത്യേക ഉപകരണങ്ങളുടെ ഉപയോഗം ഇരട്ടിയായി⁠(പുതിയ വിൻഡോയിൽ തുറക്കുന്നു). മുപ്പതു വർഷം മുമ്പത്തേതിനെക്കാൾ ഇന്ന് ഒരു ചിപ്പ് നിർമാണശാലയ്ക്ക് അഞ്ചിരട്ടി ചെലവാണ്⁠(പുതിയ വിൻഡോയിൽ തുറക്കുന്നു); പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ വ്യാപ്തിയും ഏറെ കൂടുതലാണ്.

തുടർന്നുള്ള പുരോഗതിയുടെ ചെലവ് ഉയരുന്നതായി ഈ കണക്കുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഓരോ ഘടകത്തിന്റെയും കുറഞ്ഞുവരുന്ന ഫലത്തെ ഗവേഷണ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ വൻവർധന നികത്തുന്നതിനാലാണ് സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥ ഇപ്പോഴും മുന്നേറുന്നത്.

പ്രതിഭയെ ഒറ്റപ്പെട്ട ഒന്നായല്ല, ഉൽപ്പാദന പ്രക്രിയയിലെ ഒരു ഘടകമായി കാണാൻ ആ ചരിത്രം നമ്മെ പ്രേരിപ്പിക്കണം. ഉജ്ജ്വലമായ പരികൽപ്പനയ്ക്കും തെളിവുകളും ഉപകരണങ്ങളും അത് പരീക്ഷിക്കാനുള്ള മാർഗങ്ങളും വേണം. യാഥാർഥ്യമാക്കാനുള്ള യന്ത്രസംവിധാനവും സഹായജീവനക്കാരുമില്ലെങ്കിൽ ഒരു ആശയം പുരോഗതിയാകുന്നില്ല.

ഒന്നിന്റെ വർധന മറ്റൊന്നിന്റെ മൂല്യം ഉയർത്തുമ്പോൾ, ആ രണ്ട് ഉൽപ്പാദനഘടകങ്ങളെ സാമ്പത്തികശാസ്ത്രജ്ഞർ പൂരകങ്ങൾ എന്നു വിളിക്കുന്നു. ഈ അർഥത്തിൽ അത്യാധുനിക ബുദ്ധിയും അതിന്റെ ആശയങ്ങൾ സാക്ഷാത്കരിക്കാനുള്ള ശേഷിയും പൂരകങ്ങളാണ്. മെച്ചപ്പെട്ട ദൂരദർശിനി ഒരു നല്ല ജ്യോതിശാസ്ത്രചോദ്യത്തെ കൂടുതൽ മൂല്യവത്താക്കുന്നു. മെച്ചപ്പെട്ട ചോദ്യം ദൂരദർശിനിയെയും കൂടുതൽ മൂല്യവത്താക്കുന്നു.

ചില പൂരകങ്ങൾ ഭൗതികമാണ്. ഒരു സിദ്ധാന്തം കണികാത്വരകത്തെ കാത്തിരിക്കുന്നു; ഒരു സാങ്കേതിക രൂപകൽപ്പന അതു നിർമിക്കാനുള്ള ഊർജത്തെയും യന്ത്രസാമഗ്രികളെയും കാത്തിരിക്കുന്നു.

മറ്റു പൂരകങ്ങളെ കണ്ണുകൊണ്ട് കാണുക അത്ര എളുപ്പമല്ല. ഒറ്റയ്ക്കൊരു ആശയം ദുർബലമാണ്. അതിന് പലതരത്തിലുള്ള സ്ഥാപനങ്ങൾ വേണം. ആശയം നടപ്പാക്കാൻ നിയമങ്ങളും ഭരണസംവിധാനവും ധനസഹായ മാർഗങ്ങളും വിതരണ ശൃംഖലകളും മറ്റനേകം ഘടകങ്ങളും ഒത്തുചേരുന്നു.

ഈ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ ഓരോ തലത്തിലും ശരിയായ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ നീണ്ട ശൃംഖലയിലൂടെ ഒരു മികച്ച ആശയം നിലനിന്നുപോകണം. ഇതിനെ സ്ഥാപനപരമായ ബുദ്ധി എന്നു വിളിക്കാം: കാര്യങ്ങൾ നടപ്പാക്കുന്നതിലെ, വാഴ്ത്തപ്പെടാത്ത ബുദ്ധി. പ്രതിഭ സ്മാരകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്നു; സ്ഥാപനങ്ങൾ കല്ലുകൾ പാകുന്നു. ഒന്ന് ഉജ്ജ്വലമാണ്, മറ്റേത് വിരസമെന്നു തോന്നുന്നു; രണ്ടും തികച്ചും നിർണായകമാണ്.

അതിബുദ്ധിയെ നാം ചിലപ്പോൾ നൂറുകോടി ഐൻസ്റ്റൈനുകളായി സങ്കൽപ്പിക്കുന്നു. എന്നാൽ നൂറുകോടി ഐൻസ്റ്റൈനുകളുടെ നാഗരികതയിലും അവരിൽ ഭൂരിഭാഗം പേരും കല്ലു വെട്ടാനും കണക്കുകൾ നോക്കാനും വേണ്ടിവരും. ചുറ്റുമുള്ള സാധാരണ ലോകം തടസ്സമില്ലാതെ പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ മാത്രമേ അത്യാധുനിക നവീകരണം സാധ്യമാകൂ. പുരോഗതിക്ക് എല്ലാവരെയും വേണം: ദൂരദർശിനിയിലെ ഒരു സ്ക്രൂ വെൽഡ് ചെയ്യുന്നയാൾ മുതൽ ജ്യോതിശാസ്ത്രജ്ഞനെ പരിചരിച്ച നഴ്സ് പഠിച്ച പ്രാഥമിക വിദ്യാലയത്തിന് ഇൻഷുറൻസ് നൽകുന്നയാൾ വരെ. നമ്മുടെ മഹത്തായ നേട്ടങ്ങളുടെ കഥകളിൽ പലപ്പോഴും അവഗണിക്കപ്പെടുന്ന, സജീവമായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലാണ് പുരോഗതി കെട്ടിപ്പടുക്കുന്നത്.

മനുഷ്യബുദ്ധിയെപ്പോലെ നിർമിതബുദ്ധിയും ഉജ്ജ്വല ഉൾക്കാഴ്ചകൾക്കും സ്ഥാപനപരമായ കാര്യക്ഷമതയ്ക്കുമായി വിനിയോഗിക്കപ്പെടും. അതിന്റെ സമയത്തിന്റെ ഏറിയ പങ്കും എവിടെ ചെലവഴിക്കുമെന്നതാണ് ചോദ്യം.

കാര്യങ്ങൾ നടപ്പാക്കാനുള്ള ശേഷിയുടെ കുറവ് നിർമിതബുദ്ധി ഇപ്പോൾത്തന്നെ പരിഹരിച്ചുതുടങ്ങിയിരിക്കുന്നു. അത് പ്രോഗ്രാം എഴുതുന്നു, അപരിചിതമായ മേഖലയിലെ രചനകൾ തിരയുന്നു, കരടുരൂപത്തെ പ്രവർത്തിക്കുന്ന ആദ്യമാതൃകയാക്കുന്നു. ഒരിക്കൽ ഒരു സ്ഥാപനം മുഴുവൻ ആവശ്യമായിരുന്ന ആശയങ്ങൾ വലിയ ലക്ഷ്യങ്ങളുള്ള ഒരാൾക്കുതന്നെ നടപ്പാക്കാനാകുന്ന സ്ഥിതി വർധിക്കുന്നു.

സിനിമയെടുക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന മിക്കവർക്കും തങ്ങളുടെ കഴിവ് തെളിയിക്കാൻ ഇരുപതു കോടി ഡോളർ ഒരിക്കലും ലഭിക്കാറില്ല. കളികൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യുന്ന മിക്കവരും മറ്റുള്ളവരുടെ സൃഷ്ടിപരമായ ദർശനങ്ങൾ നടപ്പാക്കിയാണ് തൊഴിൽജീവിതം മുഴുവൻ ചെലവഴിക്കുന്നത്. ഏറ്റവും കഴിവുള്ളവരെ ഉയർത്തിക്കൊണ്ടുവരാൻ നാം ശ്രമിക്കുന്നു; എന്നിട്ടും കഴിവുള്ള ചിലർ അനിവാര്യമായും അവഗണിക്കപ്പെടുന്നു. ഇങ്ങനെ നോക്കുമ്പോൾ, കൂടുതൽ പേർക്ക് സ്വന്തം ആശയങ്ങൾ നടപ്പാക്കാനുള്ള സഹായജീവനക്കാരെ നൽകി മനുഷ്യന്റെ സർഗവൈഭവത്തിന് പൂരകമായാണ് ബുദ്ധിയുടെ യുഗം ആരംഭിക്കുന്നത്.

ഇത് വ്യക്തിമുദ്രയുള്ള ഒട്ടേറെ പദ്ധതികൾക്ക് വഴിയൊരുക്കാം. അതത് മേഖലകളിൽ ആർക്കു പ്രവർത്തിക്കാമെന്ന് മുമ്പ് നിയന്ത്രിച്ചിരുന്ന സ്ഥാപനങ്ങൾക്കു പുറത്ത് കൂടുതൽ സൃഷ്ടികൾ പിറന്നേക്കാം. അപ്പോൾ കുറവുള്ള ഘടകം നിർവഹണശേഷിയല്ല, അഭിരുചിയാകും: എന്തു നിർമിക്കണം, ഏതു ചോദ്യം ചോദിക്കണം, സാധ്യമായ ആയിരം വഴികളിൽ ഏതു പിന്തുടരണം എന്നൊക്കെ തീരുമാനിക്കാനുള്ള കഴിവ്.

എന്നാൽ കഥ ഇവിടെ അവസാനിക്കണമെന്നില്ല. സ്വന്തമായി ഉജ്ജ്വലമായ പുതിയ ഉൾക്കാഴ്ചകൾ കണ്ടെത്താൻ നിർമിതബുദ്ധിക്കു കഴിയുമ്പോൾ—ഗണിതം പോലുള്ള മേഖലകളിൽ നാം ഇതിനകം അതു കാണുന്നുണ്ടാകാം—അത് അധ്വാനത്തിനൊപ്പം പ്രവർത്തനപദ്ധതികളും നൽകും. മനുഷ്യന്റെ ഒരു ഗവേഷണപദ്ധതി നടപ്പാക്കുന്നതിനുപകരം, അത് സ്വന്തം നിലയിൽ ആയിരക്കണക്കിനു പദ്ധതികൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യും. നിർമിതബുദ്ധി പ്രതിഭകൾ വികസിപ്പിക്കേണ്ട ചലച്ചിത്രാശയങ്ങളുടെയും പരീക്ഷിക്കേണ്ട പരികൽപ്പനകളുടെയും എണ്ണത്തിൽ വൻകുതിപ്പുണ്ടാക്കും. താങ്ങാകുന്ന അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾക്ക് ഉൾക്കൊള്ളാനാകുന്നതിനെക്കാൾ വേഗത്തിൽ ആശയങ്ങൾ പെരുകും.

ഇന്നത്തെ നിർമിതബുദ്ധി ഏറെക്കാലം കാത്തിരുന്ന ആശ്വാസമാണ് നൽകുന്നത്: ഒടുവിൽ നമ്മുടെ നല്ല ആശയങ്ങൾക്ക് അർഹമായ പരിഗണന ലഭിക്കുന്നു. നാളെ നല്ല ആശയങ്ങൾ അത്രയേറെ പെരുകി, അവ നടപ്പാക്കാനുള്ള ശേഷിയുടെ കുറവ് മുമ്പെന്നത്തേക്കാളും രൂക്ഷമായേക്കാം.

പുതിയ ഉൾക്കാഴ്ചകൾ ഫലപ്രദമായി ഉപയോഗിക്കാൻ വേണ്ട പൂരകങ്ങളുടെ ആവശ്യം കൂടുമോ കുറയുമോ മാറ്റമില്ലാതെ തുടരുമോ എന്ന് ആത്യന്തികമായി നമുക്കറിയില്ല. ചിന്തകൊണ്ടുമാത്രം എത്രത്തോളം ബൗദ്ധിക പുരോഗതി നേടാനാകും എന്നതാണ് ചോദ്യം. പ്രതിഭയ്ക്ക് എത്രത്തോളം ഭരണസംവിധാനം ആവശ്യമാണ് എന്നും.

യാഥാർഥ്യവുമായി വീണ്ടും ബന്ധപ്പെടേണ്ടിവരുന്നതിനുമുമ്പ് ചിന്തയ്ക്ക് എത്ര ദൂരം സഞ്ചരിക്കാനാകും എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചാണ് ഉത്തരമെന്നു ഞങ്ങൾ കരുതുന്നു.

സാധ്യമായ രണ്ടു വഴികൾ ഞങ്ങൾ വിവരിക്കാം. ആദ്യത്തേത് ആഴത്തിൽ വളരുന്ന നാഗരികതയാണ്. അതിൽ കൂടുതൽ ഭൗതിക മൂലധനത്തിന്റെയും ഭരണപരമായ ഏകോപനത്തിന്റെയും ആവശ്യം അതിബുദ്ധി മറികടക്കുന്നു. രണ്ടാമത്തേത് വ്യാപ്തിയിൽ വളരുന്ന നാഗരികതയാണ്. അതിൽ പ്രകൃതിയുടെ സങ്കീർണത, യഥാർഥ ലോകത്ത് വലുതും കൂടുതൽ വിപുലവുമായ പരീക്ഷണങ്ങളില്ലാതെ പുരോഗമിക്കാനുള്ള ഏതൊരു ബുദ്ധിയുടെയും—മനുഷ്യന്റെയോ യന്ത്രത്തിന്റെയോ—ശേഷിയെ മറികടക്കുന്നു.

പൂരകമായ ശേഷിയുടെ ആവശ്യം ഇതുവരെ വർധിച്ചുവരുന്നതായാണ് മനുഷ്യചരിത്രം സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. ഗലീലിയോയുടെ ദൂരദർശിനി അദ്ദേഹത്തിന്റെ കൈകളിലൊതുങ്ങി; വെബ്ബിന് ഒരു നാഗരികതതന്നെ വേണ്ടിവന്നു. ബെൽ ലാബ്സിലെ ചെറിയൊരു സംഘം പണിമേശയിൽ ആദ്യ ട്രാൻസിസ്റ്റർ കൂട്ടിച്ചേർത്തു; ഇന്ന് അത്യാധുനിക ചിപ്പുകളിലെ മുന്നേറ്റങ്ങൾ സങ്കീർണമായ ആഗോള വിതരണ ശൃംഖലയിൽ നിന്നാണ് വരുന്നത്. കൂടുതൽ ദൂരം എത്താൻ നാഗരികതയുടെ കൂടുതൽ പങ്കാളിത്തം തുടർച്ചയായി ആവശ്യമായി വരുന്നു.

എന്നാൽ ആ ചരിത്രംതന്നെ നമ്മുടെ വിധിയാകണമെന്നില്ല. മിടുക്കുള്ള മനസ്സുകൾക്ക് കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമായ പൂരകങ്ങൾ കണ്ടുപിടിക്കാനാകും. പുതിയൊരു കണികാത്വരകത്തിന് ഊർജലഭ്യത തടസ്സമായാൽ, കുറച്ച് ഊർജം മതിയാകുന്ന ത്വരകമോ ഊർജം ശേഖരിക്കാനുള്ള മെച്ചപ്പെട്ട മാർഗമോ പ്രതിഭയ്ക്ക് ആവിഷ്കരിക്കാനാകും.

തന്റെ ചില പൂരകങ്ങൾക്ക് പകരമാകാനും പ്രതിഭയ്ക്കു കഴിയും. വളരെ കുറച്ച് അനുഭവാധിഷ്ഠിത വിവരങ്ങളിൽനിന്ന് ചിന്തയിലൂടെ ആപേക്ഷികതയിലെത്താൻ ഐൻസ്റ്റൈനു കഴിഞ്ഞു. നമുക്ക് അതിലേറെ വിവരങ്ങൾ വേണ്ടിവരുമായിരുന്നു. ചിലർ തങ്ങളുടെ എല്ലാ പരിപാടികളും ഓർത്തുവെക്കുന്നു; നമ്മിൽ മിക്കവരും ഗൂഗിൾ കലണ്ടറിന്റെ ക്രമീകരണ സംവിധാനത്തെ ആശ്രയിക്കുന്നു.

പരീക്ഷിക്കാൻ ഏറ്റവും നല്ല പരികൽപ്പനകൾ തിരഞ്ഞെടുത്തും പാഴ്ശ്രമങ്ങൾ ഒഴിവാക്കിയും അഭിരുചിയെ പരമാവധി മെച്ചപ്പെടുത്താനും പ്രതിഭയ്ക്കാകും. ഓരോ അധിക പ്രതിഭയും പദ്ധതിയുടെ നിലവാരം ഉയർത്തുന്നുവെങ്കിൽ, കൂടുതൽ വലിയ ഭരണസംവിധാനങ്ങൾ വേണ്ടിവന്നാലും പ്രതിഭയിൽ നാം വൻതോതിൽ നിക്ഷേപിക്കും. കാരണം, തെറ്റായ കാര്യത്തിനുവേണ്ടി പാഴാക്കാനാവാത്തത്ര ചെലവേറിയതാണ് നിർവഹണം.

ഈ രണ്ടു വഴികളിലൊന്നും നമ്മുടെ യഥാർഥ ഭാവിയെ പൂർണമായി വിവരിക്കില്ല. എന്നാൽ നമ്മുടെ നാഗരികത നീങ്ങിയേക്കാവുന്ന രണ്ടു ദിശകളായി അവയെ കാണാം.

ബുദ്ധിക്ക് മൂന്നു വഴികളിലൂടെ അറിവിനെ മുന്നോട്ടു നയിക്കാനാകും. തത്ത്വങ്ങളിൽനിന്ന് യുക്തിപൂർവം നിഗമനത്തിലെത്താം. നിലവിലുള്ള തെളിവുകളിൽനിന്ന് പുതിയ ഉൾക്കാഴ്ചകൾ നേടാം. അല്ലെങ്കിൽ ലോകത്തെ നിരീക്ഷിച്ചും അതിൽ ഇടപെട്ടും പുതിയ തെളിവുകൾ ശേഖരിക്കാം.

ആദ്യ മാർഗത്തിൽ ചിന്തകൊണ്ടുമാത്രം ഏറെ മുന്നേറാം. ഗണിതമാണ് ഏറ്റവും ശുദ്ധമായ ഉദാഹരണം. ഒരു തെളിയിക്കലിലോ പദ്ധതിയിലോ ഉള്ള അനേകം വഴിത്തിരിവുകളിൽ ശക്തമായ ഒരു മനസ്സിന് തുടർച്ചയായി ശരിയായ തീരുമാനമെടുക്കാനാകും. വർഷങ്ങളോളം തപ്പിത്തടഞ്ഞുള്ള അന്വേഷണത്തിനുപകരം, ചുരുങ്ങിയതും കൂടുതൽ ലക്ഷ്യബോധമുള്ളതുമായ റീസണിംഗ് ശൃംഖല ഉപയോഗിക്കാൻ അതിനാകും.

രണ്ടാമത്തെ മാർഗവും ദ്രുതപുരോഗതിക്കുള്ള തുറന്ന മേഖലയാണ്. മനസ്സിലാക്കിയതിനെക്കാൾ വളരെയേറെ തെളിവുകൾ മനുഷ്യരാശി ശേഖരിച്ചിട്ടുണ്ട്. ജ്യോതിശാസ്ത്ര ചിത്രങ്ങൾ, സൂക്ഷ്മദർശിനി സ്ലൈഡുകൾ, ഓൺലൈൻ അഭിപ്രായവിഭാഗങ്ങൾ തുടങ്ങിയ നമ്മുടെ വിവരങ്ങളുടെ പഠനത്തെ മനുഷ്യബുദ്ധിയുടെ പരിമിതമായ ലഭ്യത നിയന്ത്രിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഒരു ചോദ്യത്തിന് ഉത്തരമറിയാൻ രേഖപ്പെടുത്തിയ നിരീക്ഷണങ്ങളിൽ മറ്റു പലതിന്റെയും ഉത്തരങ്ങൾ ഒളിഞ്ഞിരിക്കാം; ശാസ്ത്രീയ രേഖാശേഖരങ്ങളിൽ അവയുണ്ട്. സമൃദ്ധമായി ലഭ്യമായ പ്രതിഭയ്ക്ക് പുതുതായി ഒന്നും ശേഖരിക്കാതെ, നേരത്തെയുള്ളത് തിരിച്ചറിഞ്ഞുതന്നെ കണ്ടെത്തലുകൾ നടത്താനാകും. പുതിയൊരു ഫോട്ടോൺപോലും ശേഖരിക്കാതെ ഒരു പുതിയ പ്രപഞ്ചം കണ്ടെത്താനായേക്കാം.

മൂന്നാമത്തെ മാർഗം അത്ര എളുപ്പമല്ല; അതിന് ഭൗതിക ലോകവുമായി ഇടപെടണം. ഭൗതിക പ്രക്രിയകൾക്ക് സമയമെടുക്കും. അവയുടെ വേഗം കൂട്ടാൻ പലപ്പോഴും കാര്യമായൊന്നും ചെയ്യാനാവില്ല. രാസവസ്തുക്കൾ പ്രതിപ്രവർത്തിക്കണം. ജീവികൾ വളരണം. യന്ത്രങ്ങൾ നിർമിക്കണം. പ്രപഞ്ചത്തിലെ വേഗപരിധികൾക്ക് വിധേയമായി ബഹിരാകാശ പേടകങ്ങൾ യഥാർഥ ദൂരം താണ്ടണം. നടന്നിട്ടില്ലാത്ത പരീക്ഷണത്തിന്റെ ഫലം നിരീക്ഷിക്കാൻ പൂർണതയുള്ള മനസ്സിനുപോലും കഴിയില്ല.

എങ്കിലും അതിന് ശ്രമിക്കാം. ആഴത്തിൽ വളരുന്ന നാഗരികതയ്ക്കും യാഥാർഥ്യത്തെ ആശ്രയിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യത്തിൽനിന്ന് രക്ഷപ്പെടാനാവില്ല. എന്നാൽ അതിനായി ചെലവിടുന്ന വിഭവങ്ങൾ വൻതോതിൽ കുറയ്ക്കാനാകും. മെച്ചപ്പെട്ട റീസണിംഗ് യഥാർഥത്തിൽ പ്രധാനമായ ഏതാനും പരീക്ഷണങ്ങളെ തിരിച്ചറിയും. അനുകരണപരീക്ഷണങ്ങൾ മിക്ക സംശയങ്ങളും തീർത്ത്, യാഥാർഥ്യത്തിലൂടെ പരിഹരിക്കേണ്ട അനിശ്ചിതത്വം കൃത്യമായി കണ്ടെത്തും. ലഭ്യമായ പരിമിത വിഭവങ്ങളിൽനിന്ന് പരമാവധി നേട്ടമുണ്ടാക്കുന്ന തരത്തിൽ രൂപകൽപ്പന ചെയ്ത് അതിബുദ്ധിക്ക് കാര്യക്ഷമത പരമാവധി ഉയർത്താനാകും.

തമോദ്രവ്യത്തെക്കുറിച്ച് ചില പരികൽപ്പനകളുള്ള ഒരു ജ്യോതിർഭൗതികശാസ്ത്ര പരീക്ഷണശാല സങ്കൽപ്പിക്കുക. ആദ്യം അവയെ യാഥാർഥ്യത്തോട് അതീവ അടുത്ത കമ്പ്യൂട്ടർ അനുകരണത്തിലൂടെ പരിശോധിക്കുന്നു. ഓരോ സിദ്ധാന്തവും നിലവിലുള്ള എല്ലാ വിവരങ്ങളുമായും പൊരുത്തപ്പെടുന്നുണ്ടോ എന്നു പരിശോധിക്കുന്നു. ഇതിനൊക്കെ ശേഷമാണ് ഏറ്റവും പ്രതീക്ഷ നൽകുന്ന സിദ്ധാന്തങ്ങൾ പരിശോധിക്കാൻ ആകാശത്തിന്റെ ഏതാനും പുതിയ ചിത്രങ്ങൾ നിർദിഷ്ട ലക്ഷ്യത്തോടെ എടുക്കുന്നത്. നാഗരികതയ്ക്ക് പ്രതിഭയുടെ പൂരകങ്ങൾ അപ്പോഴും വേണം; പക്ഷേ ഓരോ ഘടകവും ഏറെ മൂല്യം നൽകുന്നു.

ആഴത്തിൽ വളരുന്ന നാഗരികതയിലേക്കുള്ള നമ്മുടെ വഴി ചിത്രക്കഷണങ്ങൾ കൂട്ടിച്ചേർക്കുന്ന കളിപോലെയായിരിക്കാം. തുടക്കത്തിലും അവസാനത്തിലും മുന്നേറ്റം എളുപ്പമാണ്; നടുവിലാണ് ഏറ്റവും പ്രയാസം. ആദ്യം വ്യക്തമായ അരികുകളും എളുപ്പം ചേർക്കാവുന്ന കഷണങ്ങളുമുണ്ട്. പിന്നീട് അവ തീരുന്നു; ബാക്കി കൂട്ടിച്ചേർക്കാൻ വഴികാട്ടുന്നത്ര ചിത്രം തെളിഞ്ഞിട്ടുമുണ്ടാകില്ല. അവസാനമാകുമ്പോൾ, ബാക്കിയുള്ള വിടവുകൾതന്നെ അവിടെ ഏതാണു ചേരേണ്ടതെന്ന് ഏതാണ്ട് പറഞ്ഞുതരും. ഏറെക്കുറെ പൂർണമായ ഒരു ശാസ്ത്രത്തിന്, നാമിന്ന് കഷ്ടപ്പെട്ട് തേടുന്ന കണ്ടെത്തലുകളെക്കാൾ എളുപ്പമായേക്കാം അതിന്റെ അവസാന കണ്ടെത്തലുകൾ.

ശാസ്ത്രത്തിൽ ഇതൊരു പതിവാണ്. ആവർത്തനപ്പട്ടികയിലെ മറ്റ് ഭാഗങ്ങൾ വിട്ടുപോയവയുടെ സാധ്യതകൾ പരിമിതപ്പെടുത്തിയതിനാലാണ്, കണ്ടെത്താത്ത മൂലകങ്ങളെ വിവരിക്കാൻ മെൻഡലീവിനു കഴിഞ്ഞത്. ഹിഗ്സ് ബോസോൺ നിരീക്ഷിക്കുന്നതിന് പതിറ്റാണ്ടുകൾക്കുമുമ്പുതന്നെ അതിനെ പ്രതീക്ഷിക്കാൻ സ്റ്റാൻഡേർഡ് മോഡൽ ഭൗതികശാസ്ത്രജ്ഞർക്കു കാരണം നൽകി. നിലവിലെ സിദ്ധാന്തങ്ങളോടും വിവരങ്ങളോടും പൊരുത്തപ്പെടുന്നതും നാം കാണാൻ പ്രതീക്ഷിച്ചതുമായ കാര്യങ്ങൾ തേടിയാണ് പരീക്ഷണങ്ങൾ ആസൂത്രണം ചെയ്തത്.

ലോകത്തിന്റെ ക്രമങ്ങൾ അത്ര നന്നായി മനസ്സിലാക്കി, കൃത്യമായി ഏതു പുതിയ വിവരങ്ങളാണ് വേണ്ടതെന്ന് തിരിച്ചറിയുന്നതിലൂടെ അതിബുദ്ധി ആഴത്തിൽ വളരുന്ന നാഗരികത സൃഷ്ടിച്ചേക്കാം. ഭൗതിക വ്യാപനത്തിന്റെ മന്ദഗതിയെ ആശ്രയിക്കാതെ, ആഴത്തിലുള്ള ചിന്തയിലൂടെ അത് പുരോഗതിയെ നയിക്കും.

ഈ കാര്യക്ഷമതകൾക്കാണ് മേൽക്കൈയെങ്കിൽ, പ്രകൃതിയിലുള്ള പ്രാവീണ്യം നാഗരികതയ്ക്ക് അതിവേഗം ആഴപ്പെടുത്താനാകും. വിപുലമായ പുതിയ പരീക്ഷണസംവിധാനങ്ങൾ നിയന്ത്രിക്കാൻ സ്ഥാപനപരമായ ബുദ്ധി അധികം വേണ്ടിവരില്ല. അതിന്റെ ജ്ഞാനം പക്വമാകുമ്പോഴും ഭൗതിക വ്യാപ്തി ചെറുതായി തുടർന്നേക്കാം.

സ്വന്തം വാസസ്ഥലം വിടാതെതന്നെ മനുഷ്യരായ നാം പ്രപഞ്ചത്തെക്കുറിച്ച് എത്രയോ കാര്യങ്ങൾ ഇതിനകം മനസ്സിലാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ആ പാരമ്പര്യത്തിന്റെ തുടർച്ചയായിരിക്കും ആഴത്തിൽ വളരുന്ന നാഗരികത.

എന്നാൽ പുതിയ തെളിവുകളുടെ ആവശ്യം ഈ കാര്യക്ഷമതകളെ മറികടന്നേക്കാം. യാഥാർഥ്യത്തെ ആശ്രയിച്ചുള്ള ഓരോ പരിശോധനയുടെയും ചെലവ് ബുദ്ധി കുറച്ചേക്കാം; അതേസമയം അത്തരം പരിശോധനകൾക്കായി കൂടുതൽ കാരണങ്ങളും കണ്ടെത്തിയേക്കാം. മെച്ചപ്പെട്ട ഉപകരണങ്ങൾ കൂടുതൽ സൂക്ഷ്മമായ അന്വേഷണ മേഖലകൾ തുറക്കുന്നു. വേഗമേറിയ പരീക്ഷണങ്ങൾ കൂടുതൽ പരീക്ഷണങ്ങൾ നടത്തുന്നത് മൂല്യവത്താക്കിയേക്കാം.

ഏതാണ്ട് ചിന്തകൊണ്ടുമാത്രം ആപേക്ഷികതാ സിദ്ധാന്തങ്ങളിലെത്തിയ ഐൻസ്റ്റൈന്റെ വഴി ആഴത്തിൽ വളരുന്ന നാഗരികതയ്ക്ക് മാതൃകയാണെങ്കിൽ, വ്യാപ്തിയിൽ വളരുന്ന നാഗരികതയുടെ മികച്ച മുൻസൂചന ജീവശാസ്ത്രമായേക്കാം. എത്ര അറിവ് സമ്പാദിച്ചാലും എത്ര വിവരങ്ങൾ പ്രയോജനപ്പെടുത്തിയാലും, പുതിയ മരുന്നുകൾ സുരക്ഷിതവും ഫലപ്രദവുമാണെന്നറിയാൻ ഇപ്പോഴും വലിയൊരു കൂട്ടം മനുഷ്യരിൽ പരീക്ഷിക്കണം. യന്ത്രങ്ങൾക്ക് ഇപ്പോൾ ജൈവപ്രക്രിയകൾ അനുകരിക്കാനാകും. അതിനാൽ ഭൗതിക പരീക്ഷണങ്ങൾക്കുപകരം കമ്പ്യൂട്ടർ അനുകരണത്തിലൂടെ പുതിയ മരുന്നുകൾ പരിശോധിക്കാൻ ജീവശാസ്ത്രജ്ഞർക്കു കഴിയും. എന്നാൽ മനുഷ്യരിലെ വൻതോതിലുള്ള പരീക്ഷണങ്ങൾക്ക് പകരമാകാൻ വേണ്ടത്ര കൃത്യമായി യഥാർഥ ലോകത്തെ ആ അനുകരണങ്ങൾ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നില്ല. യന്ത്രം കൂടുതൽ സാധ്യതയുള്ള മരുന്നുകൾ നിർദേശിക്കുമ്പോൾ, അവ നേരിട്ടു പരീക്ഷിക്കേണ്ടത് കൂടുതൽ വലിയ തടസ്സമാകുന്നു.

വ്യാപ്തിയിൽ വളരുന്ന നാഗരികതയിൽ മുന്നേറാൻ പ്രതിഭ മാത്രം പോരാ. ഭൗതിക വിഭവങ്ങളും അവയുടെ ഉപയോഗം നിയന്ത്രിക്കാനുള്ള ഭരണസംവിധാനവും മിതപ്പെടുത്താൻ മിടുക്കുള്ള മനസ്സിനു കഴിയുന്നതിനെക്കാൾ വേഗത്തിൽ അവയുടെ ആവശ്യം വളരുന്നു.

ഭാവിയിലെ നിർമിതബുദ്ധി സംവിധാനങ്ങൾ മനുഷ്യബുദ്ധിയെ വളരെയേറെ മറികടന്നാലും ഇതാകാം നമ്മുടെ വഴി. ഒരു ഉച്ചതിരിഞ്ഞുകൊണ്ട് ഒരു നൂറ്റാണ്ടിനുള്ള പരീക്ഷണങ്ങൾ രൂപകൽപ്പന ചെയ്യാൻ അതിബുദ്ധിക്കായേക്കാം. പിന്നെ പ്രകൃതിയും യന്ത്രങ്ങളും അതു പൂർത്തിയാക്കാൻ ആ നൂറ്റാണ്ടു മുഴുവൻ കാത്തിരിക്കേണ്ടിവരാം. അത്തരമൊരു ലോകത്ത്, ആശയങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തുന്നതിനേക്കാൾ അവ നടപ്പാക്കാൻ വേണ്ട സ്ഥാപനപരമായ പ്രക്രിയകളിൽ ബുദ്ധി വിനിയോഗിക്കുന്നത് കൂടുതൽ മൂല്യവത്താകും.

ഓരോ തുടർചുവടിനും കൂടുതൽ സഹായക അടിസ്ഥാനസൗകര്യങ്ങൾ വേണമെങ്കിൽ ഈ പ്രഭാവം പെരുകും.

ഇവിടെ താരതമ്യേന കുറഞ്ഞ ചിന്തയും കൂടുതൽ നിർമാണവുമാകും നാം കാണുക. പരീക്ഷണശാലകൾ സ്വയംപ്രവർത്തകമാകുന്നു. ഫാക്ടറികൾ പെരുകുന്നു. ഊർജോൽപ്പാദനം ഉയരുന്നു. ഇതെല്ലാം സാധ്യമാക്കാൻ സ്ഥാപനപരമായ ബുദ്ധി മുഖ്യപങ്കു വഹിക്കുന്നു. ഭൗതിക വ്യാപനം അറിവിന്റെ ചാലകശക്തിയാകുന്നു. ഉത്തരങ്ങൾ കണ്ടെത്താനുള്ള മാർഗങ്ങളെക്കാൾ ചോദ്യങ്ങൾ വളർന്നതിനാൽ നാഗരികത വ്യാപിക്കുന്നു. മുന്നോട്ടുപോകാൻ കൂടുതൽ സാമഗ്രികൾ, കൂടുതൽ ഊർജം, കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ.

ഈ ഭാവിയുടെ അങ്ങേയറ്റത്തെ ഒരു ദൃശ്യമാണ് ഡൈസൺ ഗോളം. അതിന്റെ രൂപകൽപ്പനയ്ക്ക് അസാധാരണമായ മുന്നേറ്റങ്ങൾ വേണം. എന്നാൽ പദ്ധതിയുടെ ഭൂരിഭാഗവും വിപ്ലവകരമായ ചിന്തകളായിരിക്കില്ല. സങ്കൽപ്പാതീതമായ തോതിലുള്ള നിർമാണവും സാമഗ്രികളുടെ വിതരണവും ഏകോപനവുമായിരിക്കും അത്.

ഡൈസൺ ഗോളത്തിന്റെ രൂപരേഖ തയ്യാറാക്കാൻ ഉജ്ജ്വല ബുദ്ധിശക്തി വേണം. അതേസമയം, ഇതുവരെ ഏറ്റെടുത്തിട്ടുള്ളതിൽ ഏറ്റവും ആവർത്തനസ്വഭാവമുള്ളതും വിരസവും ഏകോപിപ്പിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ളതുമായ പദ്ധതികളിലൊന്നായിരിക്കും അത്.

ഇത് ബുദ്ധിയുടെ പരാജയമല്ല, മറിച്ച് അതിന്റെ വിജയത്തിന്റെ ഫലമാണ്. കൂടുതൽ മിടുക്കുള്ള മനസ്സുകൾ കൂടുതൽ മൂല്യവത്തായ പദ്ധതികൾ കണ്ടെത്തുന്നു; കൂടുതൽ സങ്കീർണമായ പദ്ധതികൾ നടപ്പാക്കാൻ കൂടുതൽ ഭൗതികവസ്തുക്കൾ വേണം.

അങ്ങനെയെങ്കിൽ, അതിബുദ്ധിയുടെ മഹാശക്തി അതിന്റെ പ്രതിഭയായിരിക്കണമെന്നില്ല. പകരം, ഭരണസംവിധാനമായി പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള സന്നദ്ധതയാകും അത്: ആശയങ്ങളെ കൂടുതൽ വലിയ തോതിൽ യാഥാർഥ്യമാക്കാൻ വേണ്ട വിപുലമായ സാങ്കേതിക-സ്ഥാപന സംവിധാനങ്ങളെ ഏകോപിപ്പിക്കാനുള്ള സന്നദ്ധത.

മിക്കവാറും മുഴുവൻ യന്ത്രബുദ്ധിയും വിനിയോഗിക്കപ്പെടുക പ്രതിഭാശാലിത്വം വേണ്ട ജോലികൾക്കല്ല, വിരസമായ ജോലികൾക്കായിരിക്കും.

ഭൗതിക വ്യാപനത്തിന് പ്രകൃതി നിശ്ചയിച്ച വേഗപരിധികൾ തുടർന്നുള്ള പുരോഗതിയെ തടഞ്ഞേക്കാം. പദ്ധതികൾ എത്ര വേഗം തയ്യാറാക്കിയാലും, ഒരു നക്ഷത്രത്തിന്റെ ഊർജം ശേഖരിക്കാനുള്ള യന്ത്രസംവിധാനം നിർമിക്കുന്നത് ഭൗതികവസ്തുക്കൾ കൊണ്ടുള്ള ജോലിയാണ്. അതിനപ്പുറം മറ്റു നക്ഷത്രങ്ങളും താരാപഥങ്ങളുമുണ്ട്. നമുക്കറിയാവുന്നിടത്തോളം ദൂരം തന്നെ ഒരു നിയന്ത്രണമാണ്: ഒരു പേടകത്തിനും സഞ്ചരിക്കാനോ ഒരു സിഗ്നലിനും മടങ്ങിയെത്താനോ പ്രകാശത്തെക്കാൾ വേഗമുണ്ടാകില്ല. വ്യാപ്തിയിൽ വളരുന്ന നാഗരികത മന്ദഗതിയിലുള്ള നാഗരികതയാണ്. അതിലെ വലിയ മാറ്റങ്ങൾക്കിടയിൽ സഹസ്രാബ്ദങ്ങളോ ഒരുപക്ഷേ ദശലക്ഷക്കണക്കിന് വർഷങ്ങളോ കടന്നുപോയേക്കാം. ഓരോ തുടർചുവടിനും കൂടുതൽ സമയം വേണ്ടിവരും.

വളരെ ദീർഘവും പുരോഗതി ഏറെ സാവധാനത്തിലുള്ളതുമായ ഒരു ചരിത്രത്തിന്റെ അതിവേഗത്തിലുള്ള തുടക്കമായി കാർഷിക-വ്യാവസായിക വിപ്ലവങ്ങൾ കാണപ്പെടും.

അത്യാധുനിക ഉൾക്കാഴ്ചകൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നതിലും അവ പ്രായോഗികമായി ഉപകാരപ്രദമാക്കാൻ വേണ്ട വിഭവങ്ങൾ ഏകോപിപ്പിക്കുന്നതിലും ഭാവിയിലെ നിർമിതബുദ്ധി സംവിധാനങ്ങൾ മനുഷ്യരെ മറികടന്നേക്കാം. എന്നാൽ ഈ സാധ്യത മനുഷ്യന്റെ ജിജ്ഞാസയുടെ പ്രാധാന്യം കുറയ്ക്കുന്നില്ല.

ഒന്നാമതായി, അറിവ് നേടുന്നതിൽ യന്ത്രങ്ങൾ കൂടുതൽ മികവു കാണിച്ചാലും അതിനായുള്ള നമ്മുടെ കടമ നിലനിൽക്കുന്നു. നമുക്ക് ഗ്രഹിക്കാനാകാത്ത ശാസ്ത്രീയവും ധാർമികവുമായ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഉത്തരങ്ങളുള്ള, നമ്മെക്കാൾ ഏറെ ജ്ഞാനമുള്ള മനസ്സുകൾ പ്രപഞ്ചത്തിൽ ഇപ്പോൾത്തന്നെ ഉണ്ടായിരിക്കാം. എന്നിട്ടും നാം സ്വയം ലോകത്തെ മനസ്സിലാക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. മറ്റൊരു ബുദ്ധിയുടെ വരവ്—നാം തന്നെ നിർമിച്ചതാണെങ്കിൽപ്പോലും—അതിനെ മാറ്റുന്നില്ല. മനുഷ്യരാശിക്ക് തനതായൊന്നും ഇനി സംഭാവന ചെയ്യാനില്ലെന്ന് ഉറപ്പാകുംവരെ, ശ്രമം ഉപേക്ഷിക്കുന്നത് നമുക്കുമാത്രം ലോകത്തിന് നൽകാനാകുന്നതെല്ലാം പാഴാക്കലാണ്. ചോദ്യങ്ങൾ ചോദിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുക, ഉത്തരം കണ്ടെത്താൻ ശ്രമിക്കുക: അതാണ് ഇപ്പോഴും നമ്മുടെ കടമ.

രണ്ടാമതായി, സ്ഥാപനപരമായ ബുദ്ധിയേക്കാൾ അത്യാധുനിക ബുദ്ധിയിൽ നമുക്ക് താരതമ്യേന മേൽക്കൈ ഉണ്ടായേക്കാം. രണ്ടിലും നാം പിന്നിലാണെങ്കിലും, താരതമ്യേന മെച്ചം ആദ്യത്തേതിലായതിനാൽ അതിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാമെന്നർഥം. പതിവുജോലികളേക്കാൾ സൃഷ്ടിപരമായ ജോലികൾക്കാണ് മനുഷ്യർ താൽപ്പര്യം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നത്; യന്ത്രമനുഷ്യർ അത്തരം മുൻഗണന കാണിക്കുന്നില്ല.

മൂന്നാമതായി, വൈവിധ്യം നമുക്ക് മൂല്യം നൽകുന്നു. മനുഷ്യചിന്തയുടെ ഭൂരിഭാഗവും അനുകരിക്കാൻ യന്ത്രങ്ങൾക്കായാലും, കുറച്ചെങ്കിലും തനിമ നിലനിർത്തിയാൽ നമുക്ക് സൃഷ്ടിപരമായ വൈവിധ്യം നൽകാനാകും. യന്ത്രബുദ്ധിയുടെ ഏറിയ പങ്കും സ്വന്തം നിലനിൽപ്പിനുള്ള സംവിധാനത്തിൽ തുടരും. എന്നാൽ ചെറിയൊരു ഭാഗം നമ്മുടെ സൃഷ്ടിപരമായ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് നാം വിനിയോഗിക്കും. മൊത്തത്തിന്റെ ചെറിയൊരംശമാണെങ്കിലും, നമ്മുടെ ആവശ്യങ്ങൾക്ക് ധാരാളവും ഇന്നത്തെ വിഭവങ്ങളെക്കാൾ വളരെയേറെയുമായിരിക്കും അത്.

സർഗവൈഭവം ഒറ്റയ്ക്ക് നിലനിൽക്കുന്നതല്ല. അതിന് ലോകം ആവശ്യമാണ്; പ്രതിഭയുടെ സൃഷ്ടിപരമായ ദർശനം സാക്ഷാത്കരിക്കാൻ നിർമാതാക്കളും വേണം.

ഇന്ന് മനുഷ്യബുദ്ധിയുടെ ഏറിയ പങ്കും വിനിയോഗിക്കപ്പെടുന്നത് ആശയങ്ങളെ യാഥാർഥ്യമാക്കുന്ന, വാഴ്ത്തപ്പെടാത്ത ജോലികളിലാണ്. യന്ത്രമനസ്സുകൾക്കും ഇതേ ആശ്രിതത്വം പാരമ്പര്യമായി ലഭിക്കും. അവയ്ക്കെല്ലാം മഹാപ്രതിഭകളാകാനാവില്ല. അവ ഉദ്യോഗസ്ഥരുമാകണം.

നമ്മുടെ ഭാവിയും അതിന്റെ പുരോഗതിയുടെ വേഗവും ആശ്രയിക്കുന്നത് മഹത്തായ മനസ്സുകൾക്ക് ലോകത്തിന്റെ കൂടുതൽ വിഭവങ്ങൾ ആവശ്യമാകുമോ, അതോ കുറഞ്ഞ വിഭവങ്ങൾ കൊണ്ട് കൂടുതൽ നേടാനാകുമോ എന്നതിലാണ്.