सर्वांच्या फायद्यासाठी बिल्ड केलेले: आमचा प्लॅन

दर काही पिढ्यांनी, एखादे नवीन तंत्रज्ञान सर्वकाही बदलते.

1920 च्या दशकात ग्रामीण अमेरिकन शहरात वीज पोहोचल्याची कल्पना करा. वीजवाहिन्या येण्यापूर्वी दैनंदिन जीवन भौतिक मर्यादांनी आकारले जात होते: पाणी वाहून आणणे, हाताने कपडे धुणे, बर्फाने अन्न टिकवणे, आणि सूर्य मावळला की दिवसाचा मोठा भाग संपवणे. वीजेमुळे प्रत्येक घर एका रात्रीत बदलले नाही, आणि तिचे अनेक लाभ लोकांपर्यंत असमानपणे पोहोचले. पण प्रवेश वाढत गेला तसे सामान्य जीवन बदलले. रात्रीच्या प्रकाशाने दिवस मोठा वाटू लागला. विद्युत पंप, उपकरणे आणि रेफ्रिजरेशनमुळे दैनंदिन कष्टांपैकी काही अत्यंत कठीण कामे कमी झाली. रेडिओने शेकडो मैलांवरील बातम्या, संगीत आणि संपर्क घरांपर्यंत आणि सार्वजनिक ठिकाणी पोहोचवले.

विजेचे पहिले आश्वासन व्यावहारिक होते, परंतु तिचा अधिक सखोल परिणाम तिच्यामुळे निर्माण झालेल्या नवीन शक्यतांमधून दिसून आला, कारण अधिकाधिक लोक तिचा वापर करू शकले. काळानुसार, अनेक नवीन शक्यता निर्माण झाल्या, आणि यंत्रे व संगणकांनी वैद्यकशास्त्र, अभियांत्रिकी आणि इतर अनेक क्षेत्रांमधील प्रगतीला प्रचंड गती दिली. 20 व्या शतकाच्या अखेरीस सरासरी आयुर्मान 20 वर्षांपेक्षा जास्त वाढले होते आणि महागाई-समायोजित सरासरी उत्पन्न जवळपास तिप्पट झाले होते. या लाभांमागे आरोग्यसेवा, स्वच्छता आणि राहणीमानातील प्रगतीचा मोठा वाटा होता, ज्यापैकी अनेक गोष्टी व्यापक विद्युतीकरण आणि संबंधित तांत्रिक प्रगतीमुळे शक्य झाल्या किंवा त्यांना गती मिळाली.

AI बाबतीत हे पुन्हा घडत आहे. AI लवकरच असामान्य गोष्टी करण्यास सक्षम होईल. पण मुद्दा केवळ तंत्रज्ञानाचा नाही. मुद्दा असा आहे की लोक त्यासह काय करू शकतात. ते एखाद्याला वैद्यकीय बिल समजून घेणे, नवे कौशल्य शिकणे, छोटा व्यवसाय सुरू करणे, वृद्ध पालकांची काळजी घेणे, कायदेशीर किंवा आर्थिक निर्णय समजून घेणे, कल्पनेचे वास्तवात रूपांतर करणे किंवा वैज्ञानिक शोध लावणे यासाठी मदत करू शकते.

रात्रीच्या प्रकाशाचे आकर्षण कदाचित लवकरच ओसरले असेल, पण लोकांनी त्याचा वापर कसा करायचा हे ठरवले ते मात्र बदलले नाही. आणि कालांतराने समृद्धी आणण्यासाठी तंत्रज्ञान हा एक विश्वासार्ह मार्ग ठरल्यामुळे, आम्हाला वाटते की AI प्रत्येकाला गरजेनुसार, हव्या त्या ठिकाणी आणि हव्या त्या पद्धतीने वापरण्यासाठी उपलब्ध असले पाहिजे.

ते भविष्य आपोआप घडणार नाही. परिवर्तन घडवणारे तंत्रज्ञान शक्ती केंद्रीत करू शकते, किंवा तिचा विस्तार करू शकते. ते काही मोजक्या लोकांचे जीवन सुकर करू शकते, किंवा अनेकांसाठी संधींचा विस्तार करू शकते. आमचा दृष्टिकोन या विश्वासावर आधारित आहे की, AI ने लोकांच्या हितासाठी काम केले पाहिजे: त्यांना त्यांची स्वतःची ध्येये साध्य करण्यास मदत करणे, त्यांच्या क्षमता वाढवणे, आणि या तंत्रज्ञानाचे फायदे शक्य तितक्या व्यापकपणे वितरित करणे.

मानवतेच्या सेवेसाठी AI बिल्ड करणे ही आमची पहिली वचनबद्धता आहे. याचा अर्थ असा की, आम्हाला लोकांना व्यापकपणे सक्षम करायचे आहे, काही मोजक्या कंपन्या, सरकारे किंवा व्यक्तींमध्ये शक्ती केंद्रित झालेली पाहायची नाही. आमचा विश्वास आहे की, अधिक सुरक्षित भविष्य तेच असेल जिथे शक्ती व्यापकपणे वितरित केली जाईल, जेणेकरून जगातील अधिक लोक लवचिकतेची परिसंस्था उभारण्यात सहभागी होऊ शकतील.*

आम्ही AI बद्दल आशावादी आहोत कारण ते मानवी क्षमता आणि समृद्धी वाढवू शकते, असा आमचा विश्वास आहे. पण जोखमींबद्दलही आमची दृष्टी स्पष्ट आहे. शक्तिशाली प्रणाली सुरक्षित, मानवी हेतूंशी अलाईन केलेल्या आणि मानवी नियंत्रणाखाली राहिल्या पाहिजेत. OpenAI मधील आमचे ध्येय म्हणजे AGI सर्व मानवतेला लाभदायक ठरेल याची खात्री करणे. याचा अर्थ लोकांना त्यांनी निवडलेल्या गोष्टी अधिक करण्यास मदत करणाऱ्या प्रणाली उभारणे, काय महत्त्वाचे आहे याबद्दल मानवी निर्णयाची जागा घेणाऱ्या प्रणाली नव्हे.

सर्वकाही पूर्णपणे स्वयंचलित करणे हे आम्हाला हवे असलेले भविष्य नाही. ते अपूर्णतेची भावना देणारे असेल, आणि धोकादायकही असेल. AI ने लोकांना त्यांच्या उद्दिष्टांचा पाठपुरावा करण्यास मदत करावी, त्यांच्यापासून दूर जाऊन स्वतंत्र होऊ नये. AI प्रणाली अधिक सक्षम होत असताना, मानवी भूमिका अधिक महत्त्वाची होते: दिशा ठरवणे, तडजोडी करणे, निर्णयक्षमता वापरणे, आणि कामात मूल्ये, अभिरुची, काळजी व जबाबदारी आणणे.

लोकांसाठी दीर्घकालीन महत्त्वाची भूमिका म्हणजे काय करणे योग्य आहे हे ठरवणे.

पुढील काही वर्षांत AI कडून AI संशोधन होणे हे प्रगतीच्या वेगाचा निर्णायक घटक बनेल, असा आमचा विश्वास आहे. हे महत्त्वाचे आहे कारण अलाइनमेंट ही स्वतःच एक अवघड संशोधन समस्या आहे. जलद आणि सखोल प्रगती करण्यासाठी, आमच्या संशोधकांना अशा एआय प्रणालींची आवश्यकता असेल, ज्या कल्पनांची चाचणी घेण्यात, चुका शोधण्यात, पर्यायांचा शोध घेण्यात आणि आमच्यासोबत पुनरावृत्ती करण्यात मदत करू शकतील.

परंतु जलद तांत्रिक प्रगतीमुळे मानवी निर्णयक्षमता आणि सार्वजनिक समन्वय यांचे महत्त्व कमी होण्याऐवजी वाढते. भविष्य केवळ सर्वात सक्षम प्रणाली तयार करणाऱ्या कंपन्यांनी नव्हे, तर लोकांनी, संस्थांनी आणि समाजांनी घडवले पाहिजे.

अत्याधुनिक AI चा विकास जसजसा पुढे जाईल, तसतसा राष्ट्रीय आणि जागतिक समन्वय अधिक महत्त्वाचा होईल अशी आमची अपेक्षा आहे. विनाशकारी धोका कमी करण्यासाठी आघाडीच्या AI प्रयत्नांमध्ये समन्वय साधण्यास मदत करणारी एक आंतरराष्ट्रीय संघटना अखेरीस असावी, असे आमचे पूर्वीपासूनच मत आहे. सहकार्य आणि सामायिक सुरक्षा मानके हे पुढील वाटचालीचा एक महत्त्वाचा भाग आहेत, विशेषतः कारण व्यावसायिक आणि राष्ट्रीय स्पर्धेच्या प्रलोभनांपासून सुटका होणे कठीण आहे. अशा संघटनेचे एक उद्दिष्ट हे असले पाहिजे की, जगाला समन्वित कृती करणे शक्य व्हावे, ज्यात आवश्यकतेनुसार अत्याधुनिक विकासाचा वेग कमी करणे समाविष्ट आहे, जेणेकरून सामाजिक लवचिकता, सुरक्षितता आणि सुसंवाद गती राखू शकतील.

एक स्वयंचलित AI संशोधक तयार करणे—एक अशी AI प्रणाली जी संशोधन प्रक्रियेला गती देऊ शकेल आणि अधिकाधिक स्वयंचलित करू शकेल, तसेच ती नियंत्रित करण्यायोग्य, उत्तरदायी आणि लोकांशी जोडलेली राहील. आमचा अंतर्गत विश्वास आहे की मार्च 2028 पर्यंत, आमच्या संशोधनाचा एक महत्त्वपूर्ण भाग आमच्या स्वतःच्या संशोधकांच्या साथीने AI प्रणालींद्वारे केला जाईल. सुसंवादाच्या दिशेने पुरेशी प्रगती करण्यासाठी, आम्हाला विश्वास आहे की AI ला आमच्यासोबत पुनरावृत्ती करण्याची आवश्यकता असेल. हे आम्हाला AGI-नंतरच्या जगाकडे होणाऱ्या परिवर्तनातून मार्गक्रमण करण्यास मदत करेल, जेणेकरून आपण एकत्रितपणे भविष्याचा मार्ग ठरवू शकू.

वैज्ञानिक प्रगती, उत्पादकता आणि आर्थिक वाढीला गती देऊन अर्थव्यवस्थेला वेग द्या, आणि त्याच वेळी हे सुनिश्चित करा की त्याचे फायदे सर्वांना समान प्रमाणात मिळतील. AI ने निर्माण केलेल्या समृद्धीमध्ये प्रत्येकाला अर्थपूर्ण वाटा मिळण्याची संधी मिळाली पाहिजे.

पृथ्वीवरील प्रत्येकाला वैयक्तिक AGI देणे, जेणेकरून मानवतेच्या सर्वात परिवर्तनकारी तंत्रज्ञानांपैकी एकाचा लाभ ते आपल्या पसंतीच्या कोणत्याही मार्गाने घेऊ शकतील.

हे साध्य करण्यासाठी आम्ही OpenAI च्या तिसऱ्या टप्प्यात प्रवेश करत आहोत.

OpenAI चा पहिला टप्पा AGI च्या दिशेने संशोधन करण्याचा होता. दुसरा टप्पा तेव्हा सुरू झाला, जेव्हा आमचे संशोधन वास्तविक जगाशी संबंधित झाले आणि आम्ही एक उत्पादन कंपनी बनलो: आमच्या प्रणाली तैनात करणे, लोक त्यांचा वापर कसा करतात यातून शिकणे, आणि सुरक्षित व आमच्या ध्येयाशी सुसंगत असलेल्या AGI च्या दिशेने सतत प्रगती करणे.

आता आम्ही तिसऱ्या टप्प्यात प्रवेश करत आहोत. अर्थव्यवस्था AI भोवती नव्याने आकार घेऊ लागली आहे. आता मुख्य प्रश्न असा आहे की प्रगत AI इतका विपुल, परवडणारा, सुरक्षित, उपयुक्त आणि सोपा कसा करायचा की प्रत्येक व्यक्ती आणि संस्थेला त्याचा लाभ घेता येईल. अत्याधुनिक क्षमता हा कामाचा फक्त एक भाग आहे. मोठे काम म्हणजे ती क्षमता लोक प्रत्यक्षात वापरू शकतील आणि भरभराटीसाठी उपयोगात आणू शकतील अशा टूल्समध्ये रूपांतरित करणे.

सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे, आमचा विश्वास आहे की शक्तीचे व्यापक वितरण एका चांगल्या भविष्याकडे नेण्यास मदत करेल. मानवी इतिहास दाखवून देतो की, केंद्रीभूत सत्ता नाजूकपणा निर्माण करते, तर व्यापकपणे विभागलेली शक्ती समाजाला अधिक लवचिक, परिस्थितीशी जुळवून घेण्यास सक्षम आणि स्वतंत्र बनवते.

म्हणूनच प्रवेश महत्त्वाचा आहे. म्हणूनच सुरक्षा, गोपनीयता, परवडणारी किंमत, खुली परिसंस्था आणि सार्वजनिक देखरेखही महत्त्वाची आहे.

AI चे एक चांगले भविष्य असे असू शकत नाही, जिथे मूठभर संस्था बहुतांश क्षमता आणि बहुतांश फायद्यावर नियंत्रण ठेवतील. ते असे भविष्य असले पाहिजे, जिथे अनेक लोक, कंपन्या, समुदाय आणि देश उभारणी करू शकतील, लाभ मिळवू शकतील आणि शक्ती टिकवून ठेवू शकतील. आमचा विश्वास आहे की हे परिवर्तन प्रत्येकाचे असले पाहिजे.

आपण हे योग्य केले, तर AI अनेकांसाठी अधिक उत्पादकता, सर्जनशीलता, वैज्ञानिक प्रगती आणि आर्थिक संधीचा पाया बनू शकते, आणि आम्ही AGI सर्व मानवतेला लाभदायक ठरेल याची खात्री करण्याचे आमचे ध्येय साध्य करू.

*AI लवचिकता म्हणजे अशा सामूहिक संस्था, प्रणाली आणि व्यक्ती, ज्यांना समाज AI-चालित व्यत्ययांचा अंदाज घेण्यासाठी, त्यांचा सामना करण्यासाठी, त्यांच्याशी जुळवून घेण्यासाठी आणि त्यातून वेगाने सावरण्यासाठी स्थापित करू शकतो. उदाहरणार्थ, गाडीने समाजात परिवर्तन घडवले, परंतु ती व्यापकपणे फायदेशीर ठरली कारण समाजाने तिच्याभोवती प्रणाली उभारल्या: सीटबेल्ट, वाहतूक कायदे, वाहनचालक परवाने, अपघात चाचणी आणि रस्त्यांची पायाभूत सुविधा. लोकांना गाडी चालवण्यापासून थांबवणे हा उद्देश नव्हता—तर एका शक्तिशाली तंत्रज्ञानाला व्यापक वापरासाठी पुरेसे लवचिक बनवणे हा होता.