«Жаңалықты тоқтат» операциясы: қайталама ықпал ету әрекеті
OpenAI Африка мен Ұлыбританияға бағытталған қайталама ықпал ету контентін ЖИ арқылы жасаған, біз «Жаңалықты тоқтат» деп атаған Ресейден шыққан операцияға қатысты аккаунттарды бұғаттады.
Бұл жағдайлық зерттеу алғаш рет OpenAI-дың 2025 жылғы қазандағы(жаңа терезеде ашылады) есебінде жарияланған.
Субъект
Біз 2024 жылғы қазанда «Жаңалықты тоқтат» деп жазған жасырын ықпал ету операциясына контент жасау үшін модельдерімізді пайдалануға тырысқан бірқатар аккаунтты бұғаттадық. Бұл әрекет Ресейден бастау алған және оны маркетинг компаниясы жүргізген операцияға ұқсайды. Тергеу барысында бұл субъектінің кейін YouTube пен TikTok-та жарияланған бейнелерді жасау үшін басқа компаниялардың ЖИ құралдарын пайдалануға тырысқаны анықталды. Олардың ақырында қай модельдерді пайдаланғанын тәуелсіз түрде растай алмаймыз.
Іс-әрекет
Біз 2024 жылғы қазанда тоқтатқан әрекет сияқты, бұл операция да негізінен модельдерімізді контент жасауға пайдаланды. Кейін ол әлеуметтік желілерде және былтыр біз жазған Африка мен Ұлыбританиядағы сол жаңалық басылымдарының атын жамылған бірқатар сайтта жарияланды.
Бұл әрекет біз бен саладағы әріптестеріміз тоқтатқан алдыңғы операцияны жалғастыру талпынысына ұқсағанымен, біз бірнеше елеулі айырмашылықты анықтадық. Біріншіден, суретті генерациялау үлесі айтарлықтай төмендеген. Бұрынғы «Жаңалықты тоқтат» әрекетінде, сол кезде атап өткеніміздей, кескіндер әдеттен тыс көп қолданылса, кейінгі әрекет негізінен мәтін генерациялауға бағытталып, суретті генерациялау салыстырмалы түрде сирек кездескен. Бұл Францияның VIGINUM цифрлық агенттігінің «Meta мен OpenAI есептері жарияланғаннан бері ЖИ жасаған суреттерді пайдалану күрт азайды» деген бағалауымен сәйкес келеді.
Екіншіден, операция ChatGPT арқылы жаңалық стиліндегі қысқа бейнелерге сценарийлер мен сипаттамалар да жасаған. Әдетте операторлар орыс тіліндегі көлемді мәтінді енгізіп, одан бейне сценарийін жасауды сұраған. Содан кейін олар модельден мәтінді француз тіліне аударуды сұраған. Үшіншіден, олар модельден SEO үшін оңтайландырылған сипаттама мен хэштегтер жасауды сұраған.
Бұл сценарийлердің кейбірі «Жаңалықты тоқтат» операциясының Африкаға бағытталған newstop[.]africa сайтымен байланысты YouTube арнасындағы бейнелерде қолданылған. Басқалары «Жаңалықты тоқтат» бренді көрсетілмеген YouTube және TikTok арналарында қолданылған. Бұл арналарда ЖИ жасаған адам жаңалықтарды оқыған. Көп жағдайда жаңалықтар жүргізушісінің қысқа үзінділері Африкада болған немесе оған қатысты оқиғалардың бейнежазбаларымен кезектестірілген. Жаңалықтар жүргізушісі бар үзінділер біздің модельдер арқылы жасалмағанға ұқсайды; қай қызметтің пайдаланылғанын тәуелсіз түрде растай алмаймыз. Төмендегі TikTok бейнелерінің скриншоттарынан көрінгендей, жаңалықтар жүргізушісінің келбеті 2025 жыл бойы өзгерген.
Солдан оңға қарай: операцияның TikTok аккаунтындағы Ресейді мадақтайтын ЖИ жасаған жаңалықтар жүргізушісі 2025 жылғы қаңтарда, маусымның басында және маусымның соңында.
Ең күрделі жағдайларда операторлар басқа ЖИ модельдерінде қолдануға арналған бейне көмексөздерді жасау үшін біздің модельдерімізді пайдаланған. Бұл жағдайда олар алдымен орыс тіліндегі бейне сценарийін жасап, кейін оны екі сөйлемнен тұратын үзінділерге бөліп, ChatGPT‑ден әр үзіндіге бейне көмексөз жасауды сұраған. Бейне көмексөздер жасалғаннан кейін операторлар модельден бүкіл сценарийді француз тіліне аударуды сұраған.
Солдан оңға қарай: Ресейдің «Африка корпусын» мадақтайтын TikTok бейнесінен алынған үш скриншот. Операторлар ChatGPT арқылы орыс тілінде аудиомәтін жасап, оны екі сөйлемнен тұратын үзінділерге бөлген, содан кейін әр үзіндіге басқа модельге арналған бейне көмексөз жасаған. Жоғарыдағы суреттер осы бейне көмексөздерге сәйкес келеді. Бейнелерді жасау үшін қай қызметтің пайдаланылғанын тәуелсіз түрде растай алмаймыз. Айта кетерлігі, оң жақтағы суреттегі жазуда ChatGPT ұсынған француз тіліндегі аудармада болмаған грамматикалық қате бар («ses» орнына «ces»). Бұл жазудың аудиодан көшірілгенін және француз тілін білетін адамның оны тексермегенін аңғартады.
Нәтижелер
Бұл операцияның әрекеті үш негізгі санатқа бөлінді. Біріншіден, ол Франция мен АҚШ-тың Африкадағы рөлін сынап, Ресейдің ондағы рөлін мадақтайтын француз тіліндегі контент жасаған. Екіншіден, Украина мен оны халықаралық деңгейде қолдаушыларды сынайтын ағылшын тіліндегі контент жасаған. Кейде операторлар мәтіндік контентке қоса берілетін суреттер де жасаған. Сирек жағдайларда олар ChatGPT‑ден негізгі «Newstop Africa» жаңалық брендіне жарнамалық мақалалар мен Google жарнамаларының мәтіндерін жасауды сұраған. Осы жарнамалық мақалалардың кейбірі тек Newstop Africa-ға назар аудармай, Newstop брендін заңды жаңалық басылымдарымен қатар атаған. Мұндағы мақсат солармен байланыстыру арқылы брендті сенімдірек етіп көрсету болса керек.
Операцияның Африкаға бағытталған негізгі X аккаунтындағы жазба. Сурет біздің моделіміздің көмегімен жасалған.
Үшінші санаттағы әрекет Ресейдегі әртүрлі коммерциялық компанияларға арналған жарнамалық материалдарды жасаудан тұрған. Бұған лицензиясыз онлайн құмар ойындарға арналған жарнамалар да кірген. Контент жасаудың әртүрлі түрлерін осылай ұштастыру коммерциялық компанияның дәстүрлі жарнамамен қатар тапсырыс бойынша жасырын ықпал ету операцияларын жүргізгеніне сай келеді және біз былтыр хабарлаған әрекетпен үйлеседі.
Әсері
Бұл операция қысқа бейне контентке көбірек назар аударып, бірнеше ЖИ құралын анағұрлым күрделі түрде пайдаланғанымен, жарияланған контент аз ғана қаралым жинап, шектеулі аудиторияға жеткенге ұқсайды. 2025 жылғы тамызда негізгі «Newstop Africa» X аккаунтында небәрі 172 жазылушы болған, ал X платформасындағы «Үздік жазбалар» функциясына сәйкес, оның кез келген жазбасының ең көп репост саны төрт болған.
ЖИ жаңалықтар жүргізушісі көрсетілген YouTube және TikTok арналарының әрқайсысында шамамен 1 900 жазылушы болған; TikTok арнасы 5 855 лүпіл жинаған, яғни жариялаған 56 бейнесінің әрқайсысына орта есеппен 105 лүпілден келген. Ең көп қаралған бейне 63 300 рет, ал ең азы небәрі 87 рет қаралған. YouTube арнасындағы 50 бейне жалпы шамамен 255 000 рет, яғни әр бейне орта есеппен 5 100 рет қаралған. Алайда бұл бейнелердің қайта бөлісілгеніне, БАҚ-та аталғанына немесе басқа жолмен кеңірек резонанс тудырғанына еш дәлел көрмедік.
2024 жылғы қазандағы есебімізде бұл операцияны бастапқы бағалауымыз бойынша, ол негізінен Ұлыбританиядағы сайттармен орнатылғандай көрінген бірнеше «ақпараттық серіктестікке» сүйеніп, Breakout Scale шкаласының 3-санатына жеткен. Алайда VIGINUM мен ашық дереккөздерді зерттеушілердің кейінгі зерттеулері бұл «серіктестіктердің» ойдан шығарылған болуы ықтимал екенін және әкімшілерге білдірмей контент қосу үшін «осы сыртқы сайттардағы техникалық ақауларды пайдаланғанын» көрсетті. Осыған сүйене отырып, қазір бұл операцияның әрекетін 2-санатқа, яғни бірнеше интернет-платформадағы, бірақ шынайы қауымдастықтарға айтарлықтай таралмаған әрекетке жатқызған дұрысырақ деп бағалаймыз.