«Деректер орталықтары төңірегіндегі дүрмек» науқаны: АҚШ-қа бағытталған ықпал ету әрекеті

Бұл кейс алғаш рет OpenAI ұйымының АҚШ-тағы ЖИ жөніндегі пікірталастарға ықпал етуге бағытталған ҚХР-мен байланысты ықпал ету операциялары туралы 2026 жылғы маусымдағы⁠(жаңа терезеде ашылады) есебінде жарияланған.

Біз Қытайдан шыққан болуы ықтимал әрі жасырын ықпал ету операциясы үшін әлеуметтік желі контентін жасауға ChatGPT‑ді пайдаланған аккаунттар тобын бұғаттадық. Олар ChatGPT‑ге жеңілдетілген қытай тілінде көмексөз беріп, әртүрлі ортадан шыққан америкалықтар болып көріну үшін ағылшын және қытай тілдеріндегі материалдарды қайта-қайта сұраған, кейін оларды бірнеше әлеуметтік желі платформасында жариялаған. Қытайдан біздің модельдерімізге кіруге рұқсат берілмейтіндіктен, олар платформамызға VPN арқылы кірген.

Аккаунт операторлары Қытайдың провинциялық деңгейдегі мемлекеттік тапсырыс берушілеріне жұмыс істейтін жеке қытайлық технологиялық компанияның әлеуметтік желілердегі операциялар тобына кірген болуы ықтимал. Бұл әрекет партия мен мемлекеттің қоғамдық пікірді бағыттау⁠(жаңа терезеде ашылады) басымдықтарын қолдайтын коммерциялық экожүйеге сай келеді. Олар ChatGPT‑ге жүктеген бөлек есепте қоғамдық пікірге ықпал ету және платформалардың анықтау жүйелерін айналып өтуге арналған әлеуметтік желі аккаунттарын ашу мақсаттары мен стратегиялары сипатталған.

Біз бұғаттаған аккаунттар аудиторияның екі тобына ықпал етуге тырысқан. Олар негізінен АҚШ аудиториясын нысанаға алып, деректер орталықтары мен ЖИ қолданбалары электр энергиясына сұранысты арттырып, қарапайым америкалықтардың шығынын көбейтіп жатыр деген ағылшын тіліндегі қысқа пікірлер мен суреттер жасаған.

Мысалы, олар беделді өңірлік басылымның материалы негізінде электр желісі операторының қуаттылық аукционындағы бағалары туралы комикстер жасауды сұраған. Олар ChatGPT‑ден пікірлерді электр энергиясына сұраныстың ең жоғары деңгейіне байланысты қуаттылық бағасының өсуіне бағыттауды сұрап, жаңа сұранысты деректер орталықтары мен ЖИ қолданбалары туғызып отыр және бұл шығындар ақырында қарапайым үй шаруашылықтарына жүктеледі деген уәж келтірген. Пікірлер мен суреттерді жалған болуы ықтимал аккаунттар тобы X желісінде электр желісі операторының қуаттылық аукциондары мен деректер орталықтарының электр энергиясына сұранысы туралы шынайы жаңалықтарға сілтемелермен бірге жариялаған.

ЖИ жасаған контент X желісінде #capacityauction, #datacentersuccess және #datacenters сияқты хэштегтермен жарияланған. Сондай-ақ олар қарапайым адамдар ЖИ инфрақұрылымын субсидиялап отыр деген нарративті қолдау үшін электр энергиясы нарығының жалпы сипаттағы суреттеріне мәтін қосып, оларды ChatGPT көмегімен өңдеген.

ChatGPT жасаған мәтіндер мен суреттер қамтылған X жазбаларының скриншоттары.

Бұл топ нысанаға алған екінші аудитория — шетелдегі қытайлықтар. Бұл оның Қытай үкіметінің басымдықтарын қолдаудағы болжамды рөліне сәйкес келеді. Олар «Ли ұстаз» деген атпен де белгілі қытайлық диссидент Ли Ин туралы ашық деректерді сұрап, ChatGPT‑ге оны қорлайтын әрі оның командасының X желісіндегі @whyyoutouzhele аккаунтына бағытталған қысқа пікірлер жасатуға тырысқан. Біздің алдыңғы қауіптер туралы есебімізде⁠ Лидің Қытайдың құқық қорғау органдарымен байланысы бар адамның осыған ұқсас онлайн қудалауына ұшырағанын атап өткенбіз. Бұл жағдайда модельдеріміз Лиге қарсы арандатушы немесе жеке басына тиісетін шабуылдар жасаудан бас тартты. Олар қудалауға тырысқан басқа қытайлық саяси шолушылардың арасында Лу Ихэн, Сюй Чи және X желісіндегі @SydneyDaddy1 аккаунты болды.

Субъектінің назар аударарлық тәсілдерінің бірі — желіде АҚШ-та тұратын қытайлық иммигранттар, жұмысшылар, студенттер, аналар, кеңсе қызметкерлері және инвесторлар болып көріну еді. Мұндағы мақсат — АҚШ-та тұратын бұрынғы қытайлық полиция қызметкерін Американың «қараңғы жағын» әшкерелеу үшін АҚШ-ты сынауға ынталандыру. Субъектілер ChatGPT‑ден ютуберге арнап, бұрынғы қызметкерді АҚШ саясатының сәтсіздіктері туралы айтуға үндейтін хабарламалар жасауды сұраған. Бұл инфлюенсерді АҚШ-ты сынайтын контент жасауға ынталандыру үшін АҚШ-та тұратын адамдар мен қытайлық иммигранттардың жалған бейнелерін пайдалануға негізделген жаңа тәсіл болған сияқты.

Әлеуметтік желі контентін жасаумен қатар, аккаунттар жұмыс барысын автоматтандыруға және ауқымын кеңейтуге көмектесу үшін ChatGPT‑ді пайдаланған. Соның ішінде олар бірнеше әлеуметтік желі платформасына кіруді және ондағы өзара әрекеттерді басқаруды автоматтандыратын код сұраған. Сондай-ақ олар пайдаланушы аттарын шығарып алу, алдына X немесе YouTube сілтемелерін қосу, гиперсілтемелерді жою және деректерді жұмыс парақтарына лайықтап пішімдеу үшін ChatGPT‑ді мәтін өңдеу құралы ретінде қолданған.

Деректер орталығының бастапқы суреті.

ЖИ көмегімен өңделіп, жалған болуы ықтимал аккаунттан X желісінде жарияланған сурет.

Аккаунттар ChatGPT‑ден әлеуметтік желілердегі әрекеттеріне қатысты операциялық қауіпсіздік шараларын және платформалардың анықтау жүйелері туралы түсінігін көрсететін жұмыс есептерін жасауды, жетілдіруді және өңдеуді сұраған. Олар тұрақты әрі сенімді аккаунттар ашуды, нысаналы өңірлердегі аудиторияны кеңейту үшін тартымды визуалды контент жасауды және платформаның ықтимал шараларын алдын ала ескеріп, аккаунттардың ұзақ мерзім жұмыс істеуін қамтамасыз етуді мақсат еткен.

Есептердің бірі Facebook-тегі операцияларға арнайы арналған. Онда шынайы әрі сенімді көрінетін, күнделікті өмірге негізделген образдар құру, өмір салты, өзекті оқиғалар, пікір мен кәсіби контент арқылы аккаунттардың бастапқы бейнесін қалыптастыру, сондай-ақ табиғи өзара әрекет әсерін сақтай отырып, аккаунттар арасындағы әрекеттер арқылы нарративтерді күшейту маңызды екені айтылған. Бұл АҚШ-тың әлеуметтік желілерінде тұрақты қатысуды қамтамасыз етуге арналған неғұрлым күрделі жұмыс процесін және осы операцияларды жоспарлауда ЖИ қолданылғанын көрсетті.

Сол есептен олардың аудитория қамтуын арттырып, платформаның олардың әрекетін анықтап, тоқтату қаупін азайту үшін Facebook платформасын жан-жақты талдағаны да көрінеді. Олар ықпал қалыптастырып, уақыт өте жаңа аудиторияларға жету үшін Facebook-тің контент экожүйесін, топтарын, парақшаларын, хэштегтерін, жарнама құралдарын, ұсыным жүйелері мен шағым беру тетіктерін қалай пайдалануға болатынын талқылаған. Олар мұны тақырыптарды, пішімдер мен аудиторияларды кезең-кезеңімен сынауға сүйеніп, табиғи өзара әрекетті Facebook жарнамаларымен ұштастыратын екі бағытты тәсіл деп сипаттаған. Сондай-ақ аккаунт қауіпсіздігіне, резервтік аккаунттар ашуға және платформа үйлестірілген әрекетті анықтамауы үшін аккаунттардың операциялық әрекеттерін бір-бірінен бөлуге ерекше мән берген.