ChatGPT flýtir uppgötvun sýklalyfja
Dr. César de la Fuente og teymi hans nota ný verkfæri í baráttunni gegn sýklalyfjaónæmi.
„Það er ótrúlegt að hugsa til þess hve lítið við vitum og hve margt á eftir að uppgötva. Ég reyni að koma þessu til skila til ungs fólks svo það skilji að framtíðin er þess. Við skiljum nánast ekkert um heiminn — og það er spennandi, því þar geta vísindin komið að gagni.“ —Dr. César de la Fuente
„Verkfæri á borð við ChatGPT hjálpa okkur að flýta vísindalegum uppgötvunum. Fyrir vísindamann eins og mig er þetta sannkallaður leikvöllur.“
Vaxandi vandi
Nútímalæknisfræði reiðir sig á áhrifarík sýklalyf sem hjálpa okkur að ná bata eftir algeng veikindi, skurðaðgerðir, fæðingar og fleira. Vandinn fer þó vaxandi: Bakteríurnar sem sýklalyf vinna gegn eru lífseigar og því meira sem við notum sýklalyf gegn þeim, þeim mun fleiri tækifæri fá ónæmir stofnar til að verða ríkjandi. Þetta nefnist sýklalyfjaónæmi (AMR). Árlega tengjast um fimm milljónir dauðsfalla sýklalyfjaónæmi baktería og búist er við að sú tala tvöfaldist fyrir árið 2050.
Ný sýklalyf eru nauðsynleg í baráttunni gegn sýklalyfjaónæmi. Hefðbundna aðferðin er hins vegar tímafrek og byggist mikið á tilraunum og mistökum: Vísindamenn leita úti í náttúrunni og rannsaka jarðveg, plöntur og önnur lífræn efni í leit að virkum sameindum. Verkfæri á borð við ChatGPT og Codex gera Dr. César de la Fuente og teymi hans kleift að beita nýrri og hraðvirkari aðferð við að finna nýjar sameindir í baráttunni gegn sýklalyfjaónæmi. „Við vinnum allt á stafrænum hraða,“ segir hann.
„Oft næ ég varla að fá mér kaffibolla áður en teymið mitt hefur fundið fjölda nýrra sameinda sem gætu orðið næsta sýklalyf.“
„Rannsóknarstofan okkar tekst á við áhættusöm verkefni, en þegar okkur tekst ætlunarverkið er árangurinn stórkostlegur.“
—Marcelo Der Torossian Torres
„Codex er frábær aðstoðarflugmaður. Þegar mig langar að útfæra eitthvað getur Codex skilað því á augabragði. Það sparar mér tíma og gerir mér kleift að sinna öðru.“
—Erik Hartman
„Fyrir mig sem vinn við tilraunavísindi er það risastórt skref að þróa reiknirit. Ég get notað Codex til að skrifa skriftu og tryggja að gögnin mín séu sett fram á sama hátt í öllum tilraunum.“
—Angela Cesaro
Líffræði sem kóði
Ein helsta uppgötvun de la Fuente-rannsóknarstofunnar felst í að líta á þetta sem upplýsingavanda: DNA, byggingarefni lífsins, er einfaldlega kóði. Verkfæri á borð við ChatGPT hjálpa teyminu að þróa reiknirit sem geta farið hratt yfir flóknu kerfin sem móta heiminn og fundið ný sýklalyfjaefni á nokkrum klukkustundum í stað margra ára.
„Nú getum við uppgötvað nýjar sýklalyfjasameindir á nokkrum klukkustundum í stað fimm eða sex ára.“
„Með Codex getur manneskja sem hefur aldrei forritað og skilur ekki tungumál tölvunarfræðinnar nú gert það.“
—Dr. César de la Fuente
Angela vinnur á votrannsóknarstofunni við að búa til sameindir til prófunar.
ChatGPT er orðið ómissandi í vinnuferlum de la Fuente-rannsóknarstofunnar. „Það er orðið sameiginlegur heili rannsóknarstofunnar. Það veit hvernig ólíkir meðlimir teymisins hugsa um vísindi, því við setjum svo margar hugmyndir okkar þangað inn,“ segir Dr. de la Fuente. „Það fangar hugsun okkar vel: hvernig við mótum hugmyndir, hugvitið og það sem við leggjum til sem manneskjur.“
Codex hefur rutt úr vegi hindrunum milli ólíkra meðlima teymisins, allt frá vísindafólki í hefðbundnum greinum til reiknilíffræðinga og vélanámsverkfræðinga. „Fólk sem fyrir fimm árum hefði aldrei snert tölvu nema til að greina gögn getur nú stundað reiknilíffræði. Það getur skrifað reiknirit til að greina mynstur í gögnunum eða sett niðurstöðurnar fram á hátt sem áður var ómögulegur.“
„Rannsóknarstofan okkar er mjög fjölbreytt: Þar starfa efnafræðingar, líffræðingar og tölvunarfræðingar. Við búum yfir svo margvíslegri færni sem nýtist á ólíkum sviðum.“
—Jianing Bai
Myndræn framsetning á sameindabyggingunum sem de la Fuente-rannsóknarstofan leitar kerfisbundið í stórum gagnasöfnum.
„Gervigreind getur tengt saman þekkingu úr ólíkum fræðigreinum og hjálpað okkur að spyrja betri spurninga og þróa betri aðferðir til að leysa afar erfið vandamál.“
—Tianang Leng
„Ég væri ekki að sinna starfi mínu ef við reyndum ekki að takast á við risastór vandamál.“
Framtíð sýklalyfja
Samspil mannlegs hugvits og vélgreindar hjálpar til við að marka spennandi framtíðarstefnu í læknisfræði. „Fyrir aðeins tveimur árum var ég svartsýnn á getu okkar til að halda í við kapphlaupið milli sýklalyfjaónæmis og getu mannkyns til að finna nýjar sameindir,“ segir hann. „En sum kerfanna sem við höfum nýlega þróað með verkfærum á borð við ChatGPT veita mér mun meiri von en ég átti von á.“ Allt sem Dr. de la Fuente gerir þjónar einu meginmarkmiði: að draga úr þjáningum og bjarga mannslífum. „Ég hef beðið alla ævi eftir verkfærum sem gera okkur kleift að vinna eins og við gerum í dag.“
„Við höfum séð að margar sameindanna sem við höfum uppgötvað geta sannarlega drepið sýkla sem eru útbreiddir nú á dögum.“
—Dr. César de la Fuente
„Ímyndaðu þér sameind sem þú bjóst til í tölvu og gæti bjargað mannslífum. Ég held að vísindamenn lifi fyrir augnablikin þegar þeir uppgötva eitthvað sem enginn í sögu heimsins hefur áður uppgötvað.“